tv LIVE radio LIVE tv LIVE
meer NPO start

Follow the Money: 'Omstreden onderzoek Shell leidt tot afschaffen dividendbelasting'

Wereldconcern Shell heeft het onderzoek medegefinancierd dat aan de basis stond van het afschaffen van de dividendbelasting. Dat stelt onderzoeksjournalistiek platform Follow The Money (FTM). Het rapport is omstreden, omdat het de enige als wetenschappelijk aangemerkte bron is voor de memo’s van het kabinet. Tijdens de formatie van kabinet-Rutte III zijn ambtelijke notities voor de onderhandelaars opgesteld over de politiek omstreden afschaffing van de dividendbelasting.

Het gaat om het rapport Wederzijds Profijt, afkomstig van de Rotterdam School of Management (RSM). Het rapport is, zo blijkt uit de publicatie van FTM, gefinancierd door Shell, Unilever, AkzoNobel, DSM en Philips, en ook door werkgeversorganisatie VNO-NCW. En dat laatste is interessant omdat werkgeversorganisatie VNO-NCW het rapport eerder al gebruikte in de lobby voor een andere belastingmaatregel waar grote bedrijven van profiteren. Ook loopt er een onderzoek van de Commissie Wetenschappelijke Integriteit naar een van de auteurs van het rapport.

info
clock 07-06-2018 13:56

Wat is dividendbelasting?

Dividendbelasting is het gedeelte van de winst dat een bedrijf uitbetaalt aan zijn aandeelhouders. Deze uitbetaling heet dividend, waar de aandeelhouder belasting over betaalt. Woon je in Nederland? Dan kun je als aandeelhouder die belasting weer terugkrijgen. Maar dat geldt (nog) niet als je een buitenlandse aandeelhouder bent. Vooralsnog, want het nieuw aangetreden kabinet zet per 1 januari 2019 een streep door de dividendbelasting. Hiermee moet Nederland aantrekkelijk blijven voor buitenlandse beleggers, meent het kabinet.

Heikele kwestie in de politiek

De afschaffing van deze belasting is politiek zeer omstreden. De in het regeerakkoord afgesproken maatregel kost de schatkist zo'n 1,4 miljard euro per jaar, een doorn in het oog van de oppositie.

Geen van de oppositiepartijen ziet heil in afschaffing van de dividendbelasting en van de regeringspartijen is eigenlijk alleen de VVD er warm voorstander van. Omdat die partij tijdens de formatie bereid was de coalitiepartners CDA, D66 en ChristenUnie genoeg 'wisselgeld' te bieden, kwam de maatregel toch in het regeerakkoord terecht. Volgens het kabinet staat daar echter tegenover dat Nederland daardoor aantrekkelijker wordt als vestigingsland voor bedrijven, wat gunstig is voor de werkgelegenheid.

Diverse bewindslieden ontkenden in eerste instantie nog dat er memo’s bestonden over de afschaffing van de dividendbelasting. Toen dagblad Trouw publiceerde dat er wel degelijk notities waren, gaf het kabinet na politieke druk de stukken vrij. Volgens Follow the Money zou het besluit over de afschaffing van de dividendbelasting nu dus genomen zijn op basis van discutabel onderzoek dat werd gefinancierd door Shell.

‘Dividendbelasting werkt marktverstorend’

Als wereldconcern noemt Shell de dividendbelasting ‘marktverstorend’. “Dividendbelasting is nadelig voor de concurrentiepositie van Nederland als vestigingsland ten opzichte van andere landen”, aldus het bedrijf in een verkiezingsmanifest voor de Tweede Kamerverkiezingen. 

“Het is een gotspe dat beleidsmakers en politici de afschaffing van de dividendbelasting op basis van dit rapport durven te bepleiten”, reageert hoogleraar economie aan de Erasmus School of Economics Bas Jacobs tegen FTM. Vorig jaar ontkende Shell nog mede-opdrachtgever van het onderzoek te zijn.

GroenLinks: ‘Tweede Kamer heeft recht op onafhankelijke informatie’

De SP eist opheldering. “Voor wie zit dit kabinet er eigenlijk?”, vraagt Lilian Marijnissen zich af. “Voor de mensen of voor het grote geld? Wij laten ons niet langer dicteren.” GroenLinks wil dat de Algemene Rekenkamer uitzoekt wie het meeste profiteert van de voorgenomen afschaffing van de dividendbelasting. Tweede Kamerlid Bart Snels vraagt het adviesorgaan daar een onafhankelijke blik op te werpen, omdat het kabinet volgens hem weigert openheid van zaken te geven.

Snels vindt dat het kabinet beter moet uitleggen waarom het afschaffen van de dividendbelasting goed is voor het land. “De Tweede Kamer heeft recht op onafhankelijke informatie over het besluit, daarom willen we de Algemene Rekenkamer inschakelen om alle informatie boven tafel te krijgen’”, aldus de financieel woordvoerder van GroenLinks tegen persbureau ANP. Of zijn verzoek wordt ingewilligd, is aan de Rekenkamer. Die bepaalt zelf zijn eigen onderzoeksagenda.

Naar aanleiding van de publicatie van FTM komt er een nieuw debat over de afschaffing van de dividendbelasting. Ook de PVV, PvdA, 50Plus en Denk steunen het verzoek voor een debat met Mark Rutte.

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Wat is het gesprek van de dag op social media, welke beelden gaan de wereld rond en wat bespreekt werkend Nederland aan het koffiezetapparaat op kantoor? Elke doordeweekse dag is dat het uitgangspunt van de rubriek de Nieuwstrend. De presentatie is in handen van Rob Hadders en Lammert de Bruin.

Afschaffen financieel gunstige expatregeling is 'slecht idee', waarschuwen bedrijven en experts

Afschaffen financieel gunstige expatregeling is 'slecht idee', waarschuwen bedrijven en experts
Toon van der Wulp van uitzendbureau WFS Pro
Bron: EenVandaag

Werken in Nederland wordt steeds minder aantrekkelijk voor kennismigranten. Het kabinet wil de huidige gunstige regelingen voor hen verder afbouwen. Bedrijven die veel expats in dienst hebben, maken zich zorgen.

"Niet alleen voor mijn bedrijf, maar voor heel Nederland is dat een slecht idee." Dat zegt Toon van der Wulp van uitzendbureau WFS Pro. Hij bemiddelt tussen technische bedrijven en talenten die vanuit de hele wereld komen, zoals in de luchtvaart en scheepvaart.

Beperken belastingvoordelen

Van der Wulp denkt dat door het afbouwen van gunstige regelingen voor expats, Nederland minder aantrekkelijk wordt gemaakt. En dat terwijl we volgens hem die internationale talenten juist zo hard nodig hebben.

Pieter Omtzig van NSC heeft voorgesteld om de belastingvoordelen voor expats verder in te perken. De beperking van voordelen voor expats moet financiële ruimte scheppen voor andere beleidsmaatregelen.

'Afschaffen is slecht idee'

Volgens arbeidsmarkteconoom Paul Muller is het afschaffen van de belastingvoordelen voor expats een slecht idee en vooral bedoeld voor de bühne. "Het idee is dat dit een besparing oplevert, doordat deze groep meer belasting zou betalen als we de regeling versoberen of afschaffen."

"Maar", zegt Muller erachteraan, "als die groep kleiner wordt, verwacht ik niet dat de belastingopbrengsten toenemen. Een kleinere groep migranten betekent per saldo niet per se meer belastinginkomsten."

Bekijk ook

info

De expatregeling

De expatregeling is bedoeld voor buitenlandse werknemers die tijdelijk in Nederland werken en meer dan 46.660 euro per jaar verdienen. Tot eind 2023 konden hoogopgeleide buitenlandse werknemers vijf jaar lang 30 procent van hun jaarsalaris belastingvrij ontvangen.

Vanaf 1 januari 2027 wordt het belastingvrije percentage verlaagd van 30 procent naar 27 procent. Na vijf jaar betalen expats het reguliere belastingtarief. Volgens de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) werden in 2022 ongeveer 33.030 aanvragen voor kennismigranten ingediend. In 2023 daalde dit aantal naar 25.880 aanvragen.

Oorsprong van de maatregel

De regeling werd ooit ingevoerd om tegemoet te komen aan de extra kosten die expats maken bij een verhuizing naar Nederland, zoals huisvesting en scholing van kinderen.

"Tot op zekere hoogte is dat een redelijk uitgangspunt", aldus Muller.

Eerlijke concurrentie?

Omtzigt stelt dat het belastingvoordeel voor expats oneerlijk is. Volgens hem krijgen mensen die hier geboren zijn minder salaris voor hetzelfde werk dan mensen uit het buitenland. Van der Wulp is het daar niet mee eens.

"Expats krijgen misschien meer geld, maar ze leveren ook iets op. Hun aanwezigheid zorgt voor economische groei en een betere arbeidsmarkt, wat meer werkgelegenheid creëert voor veel Nederlanders", legt de arbeidsbemiddelaar uit.

Bekijk ook

Woningmarkt onder druk?

Een veelgehoorde klacht is dat expats in regio's zoals Eindhoven veel huizen kopen, waardoor mensen die al hun hele leven in de regio wonen moeilijker een woning vinden.

"Je kunt niet ontkennen dat expats hier huizen huren of kopen. Maar ze verstoren de woningmarkt niet direct. Het echte probleem is het tekort aan woningen", zegt Van der Wulp.

Europese concurrentie

Volgens Muller blijft een belangrijk argument vaak onderbelicht: de toenemende belastingconcurrentie tussen Europese landen.

"Binnen de EU is het wellicht onwenselijk dat we hoogopgeleide mensen uit andere landen proberen aan te trekken door minder belasting te vragen, omdat andere landen dat ook doen. Steeds meer Europese landen hanteren dergelijke regelingen", ziet de arbeidsmarkteconoom.

Afschaffen financieel gunstige expatregeling is 'slecht idee', waarschuwen bedrijven en experts

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Wie gaat Gaza besturen? Arabische landen komen er (nog) niet uit

Wie gaat Gaza besturen? Arabische landen komen er (nog) niet uit
De wederopbouw van Gaza kan pas van start gaan na fase drie van het bestand tussen Hamas en Israël.
Bron: EPA

De eerste fase van het bestand tussen Israël en Hamas verstrijkt bijna. Op 3 maart moet er een akkoord voor een permanent staakt-het-vuren liggen. Maar wie vervolgens de Gaza-strook moet besturen? Daar denken ongeveer alle betrokken landen anders over.

Vanaf 3 maart gaat fase twee van het bestand tussen Israël en Hamas gelden. In die fase moet Israël zich terugtrekken uit Gaza. Hamas moet, in ruil voor de vrijlating van Palestijnse gevangen, alle overige nog levende gijzelaars vrijlaten. Fase twee moet de bodem leggen voor wederopbouw. Dat betekent ook: het eens worden over wie Gaza gaat besturen.

Wie gaat Gaza besturen?

Het meest opvallende plan is natuurlijk dat van president Trump. Hij wil van de Gazastrook een luxe vakantieoord maken. De Gazanen moeten opgevangen worden in buurlanden Egypte en Jordanië. "Of er daarna ruimte is voor de Gazanen om terug te keren, is onduidelijk", zegt Midden-Oosten expert Leo Kwarten.

De focus van Israël ligt op het verdwijnen van Hamas. "Zij mogen nooit meer aan de macht komen wat Israël betreft. Maar Israël wil ook niet dat de Palestijnse autoriteit de macht overneemt. Wie dan wel, blijft onduidelijk."

Bekijk ook

Arabische landen komen er niet uit

Vrijdag kwamen de leiders van Egypte, Jordanië, Saudi-Arabië, Qatar en de Verenigde Arabische Emiraten bijeen om met een alternatief plan voor dat van Trump te komen. Over twee dingen zijn de landen het in ieder geval eens: "De Gazanen moeten tijdens de wederopbouw in Gaza kunnen blijven en Hamas moet plaatsmaken voor een ander bestuur."

In wiens handen dat bestuur dan wel moet komen, daar denken de verschillende landen anders over. Zo zouden Egypte en Saudi-Arabië graag de Palestijnse Autoriteiten in Gaza zien. "Maar Egypte weet dat Israël daar nooit akkoord mee zou gaan, dus komt het niet ter sprake."

Uitspreken tegen Trump

Qatar vindt dat de bewoners van de Gazastrook zichzelf moeten uitspreken over wie ze aan de macht willen. "Ik verwacht wel dat deze landen er uit komen. Ze moeten wel, om tegenwicht aan Trumps plan te bieden."

Wat als er op drie maart nog geen akkoord ligt? "Ik verwacht dat de onderhandelingen dan gewoon door zullen gaan. Hamas heeft geen belang bij het voortzetten van de oorlog, ze hebben flinke klappen gehad. Israël is afhankelijk van Amerika en Trump wil dat de oorlog stopt", sluit de expert af.

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Ook interessant