radio LIVE tv LIVE
meer NPO start

UWV zegt fouten met WIA-uitkeringen te corrigeren, maar veel is nog onzeker

UWV zegt fouten met WIA-uitkeringen te corrigeren, maar veel is nog onzeker
Een keuringsgesprek van het UWV
Bron: ANP

Er zijn, bij mogelijk tienduizenden mensen, fouten gemaakt bij de berekening van de arbeidsongeschiktheidsuitkering. Dat meldt minister Eddy van Hijum en bevestigt het UWV. Het corrigeren van deze fouten kan lang gaan duren, denkt WIA-deskundige Jim Faas.

Verzekeringsarts en jurist Jim Faas strijdt al jaren voor mensen met een moeilijk te diagnostiseren ziekte zoals ME en long covid. Uit zijn praktijk kent hij de schrijnende voorbeelden en weet hij waartoe een verkeerd oordeel van het UWV kan leiden. "Het kwaliteitsbeleid is niet geborgd. Dat weet iedereen al enkele jaren."

Voorkeur aan wegwerken achterstanden

Dat er iets fout gaat bij de uitkeringsinstantie was dus al even bekend, maar nu geeft het UWV het ook zelf toe. De instantie schrijft dat de kwaliteit van de beoordelingen van arbeidsongeschikten (WIA) onder de maat is, maar geeft aan dat de organisatie de voorkeur gaf aan het wegwerken van achterstanden.

Als gevolg is de hoogte van de uitkering en duur bij tienduizenden aanvragers mogelijk verkeerd vastgesteld, waardoor 'mensen in hun bestaanszekerheid worden geraakt', zoals minister Van Hijum schrijft in zijn brief aan de Tweede Kamer.

Aandacht voor kwaliteit laten waaien

Ook Faas ziet dat de kwaliteit van de keuringen op de achtergrond is geraakt. "De aandacht was meer gericht op productie." Begrijpelijk, zegt hij, want het UWV heeft veel werk te verstouwen. "En de achterstanden zijn heel moeilijk te beheersen. Maar als je dan geleidelijk aan de aandacht voor de kwaliteit laat waaien, dan ontstaat daar vervolgens een groot probleem. En dat is nu aan de orde."

Dat de gevolgen enorm zijn, blijkt ook uit de vele verhalen die bij onze redactie binnenkwamen. Mensen hebben hun huis moeten verkopen, zijn lichamelijk en geestelijk gesloopt en soms zijn gezinnen uit elkaar gevallen. Duizend mensen deelden hun verhaal en ervaringen met de instantie. Zo voelden ze zich veelal niet gehoord en in de steek gelaten door het UWV.

Bekijk ook

Taskforce en telefoonnummer voor gedupeerden

Nu komt er een taskforce om de fouten te onderzoeken en kunnen mensen het UWV bellen. Daarbij gaat het UWV proberen de fouten te corrigeren. Hoe dat er precies uit komt te zien, is nog niet helemaal duidelijk.

Het UWV beloofde in eerste instantie dat er geen geld teruggevorderd zal worden als ze te veel hadden gekregen, maar de minister zei vandaag dat het nog niet duidelijk is wat er met te veel betaald uitkeringsgeld gaat gebeuren.

Deskundige over erkenning fouten door UWV

Niet genoeg urgentie

Hij ziet dat de erkenning van de fouten door het UWV niet van harte gaat. "Wat me opvalt is dat het UWV tegenstribbelt als er een extern onderzoek naar de kwaliteit uit het verleden komt en er het liefst alleen naar de toekomst wordt gekeken. Je moet van je fouten leren."

Ruim 400.000 hebben op dit moment een WIA-uitkering. Maar Faas denkt dus dat het lang kan duren voordat deze mensen duidelijkheid krijgen. "Ik ben bang dat het urgentiegevoel toch niet voldoende aanwezig is."

Bekijk ook

Nieuwe onzekerheid

"Wat ik niet snap is dat heel veel van die interne onderzoeken niet verder zijn gekomen dan het stadium van concept. Waarschijnlijk omdat het niet goed uitkwam vanwege de slechte resultaten", zegt Faas. "Er wordt nu vanuit de organisatie gezegd dat het allemaal zo pijnlijk is voor mensen, terwijl het de pers is die het aan de orde moet stellen."

Hij noemt de stappen die nu worden gezet 'een voorzichtige vooruitgang', maar benoemt ook dat het erg lang duurt voor mensen. Dat leidt volgens hem ook tot extra onzekerheid. "Je kan nog steeds moeilijk checken of je recht hebt op een hogere of lagere uitkering. Eigenlijk zit nu iedereen in de stress, want er is nu nog veel onduidelijkheid. En die stress helpt ook niet met reïntegratie."

info

Onderzoek naar fouten in de beoordelingen

De onderzoeksredactie van EenVandaag besteedde meerdere keren aandacht aan de problemen bij het UWV, waardoor fouten in WIA-beoordelingen ontstaan. Dat kan weer gevolgen hebben voor de hoogte en duur van de uitkering. Uit een steekproef van uitkeringsinstantie UWV vorig jaar blijkt dat in de helft van de onderzochte dossiers fouten zaten of de onderbouwing ontbrak. Recent bleek dat bij een dossieronderzoek naar arbeidsongeschikten die long covid hebben, dat in driekwart van de dossiers fouten zaten.

Naar aanleiding van deze berichtgeving meldden duizend mensen zich met hun verhaal via de chat, mail of het meldpunt. Opvallend is dat tweederde van de mensen, die zich gemeld hebben, vrouw zijn. Niet alleen arbeidsongeschikten die met de WIA te maken hebben, maar ook Wajongers hebben zich gemeld. Zij beschrijven vergelijkbare problemen. In alle gevallen hebben we de mensen die we als voorbeeld aanhalen, gevraagd om toestemming om hun verhaal (geanonimiseerd) te mogen gebruiken.

Mocht u uw verhaal nog niet gedeeld hebben en dat nog wel willen doen, dan kan u dat nog steeds doen via deze link naar ons meldpunt. Alle meldingen worden gelezen en vertrouwelijk behandeld.

Onderzoek naar long covid nog niet begonnen

Faas heeft zelf onderzoek gedaan naar het grote aantal fouten bij de beoordeling van long covidpatiënten door het UWV. Dat zou een vervolg krijgen door 1.000 dossiers opnieuw te bekijken voor het eind van het jaar, maar dat is tot zijn teleurstelling nog niet op gang gekomen. "Ik hoop dat we daar eind september mee aan de gang kunnen. Er is behoefte aan een standaard en richtlijn voor de ziekte, waar je artsen aan kunt houden."

Volgens de jurist en verzekeringsarts is het aan het kabinet om ook voor een structurele aanpassing van het systeem te komen. "Als het gaat om het berekenen en de uitvoering van de WIA is duidelijk dat het complex is en er een vereenvoudiging moet komen. Het is aan de politiek om dat nu te verbeteren. De onderzoeken zijn er allemaal al. Er moeten besluiten worden genomen."

Uitlegvideo: Hoe mensen met een arbeidsbeperking benadeeld worden

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Waarom president Donald Trump importheffingen ondanks waarschuwingen van economen tóch doorvoert

President Donald Trump kondigde het gisteravond aan: Amerika gaat een importheffing van 20 procent op alle producten uit de Europese Unie doorvoeren. Wereldwijd waarschuwen economen dat dit een slecht idee is, vooral voor de VS zelf. Toch zet Trump door.

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Onzekerheid bij Nederlandse ondernemers door Amerikaanse importheffingen: 'We begrijpen zijn visie, maar maakt het lastig voor ons'

Onzekerheid bij Nederlandse ondernemers door Amerikaanse importheffingen: 'We begrijpen zijn visie, maar maakt het lastig voor ons'
Willem Hulsebosch is eigenaar van een bloembollenbedrijf dat exporteert naar de VS
Bron: EenVandaag

Voor Nederlandse ondernemingen met veel export naar de Verenigde Staten breken spannende tijden aan. Door de extra belasting van 20 procent worden hun producten voor de Amerikaanse consument een stuk duurder. "Dit betekent heel veel onzekerheid."

"Dit valt wel rauw op ons dak", zegt Willem Hulsebosch. Samen met zijn vrouw en zoons runt hij al jaren een bloembollenbedrijf in Julianadorp.

Andere markten

"We doen al decennialang zaken met Amerika en hebben in de loop der jaren echt een goede band opgebouwd met onze klanten in de VS", gaat Hulsebosch verder. "Die willen we graag houden. Maar als het moet, dan gaan we ons op andere markten richten."

Want de familie beseft wel dat Amerikanen zullen afhaken als bloemen door de heffing te duur worden. "Tulpen zijn geen eerste levensbehoefte. Aan het eind van je rondje supermarkt staat er een bosje bloemen. Als dat ineens 20 procent duurder is, dan denk je wel twee keer na."

'We begrijpen zijn visie'

De familie Hulsebosch is flink verweven met de Verenigde Staten. "Onze moeder is Amerikaans, we hebben familie overzee en komen er vaak", vertelt zoon Roy.

"We houden van het land en zijn zelfs pro-Trumpers. Dat klinkt misschien tegenstrijdig, maar we begrijpen zijn visie wel. Hij maakt waar wat hij zegt. Dat vinden wij ergens ook wel bewonderenswaardig. Hij zet zijn volk op één, dat is duidelijk. Daar kunnen wij in Europa nog wat van leren. Alleen dit plan, dat maakt het voor ons wel lastig."

Bekijk ook

Niet volledig afhankelijk

Toch blijft Hulsebosch positief: "We zijn gelukkig niet volledig afhankelijk van Amerika. We exporteren ook naar Engeland, China, Rusland en Kazachstan. En we hebben een uniek product. Bollen kun je maar op één plek in de wereld telen, en dat is hier, in Nederland. Door het klimaat, de bodem, de omstandigheden. Dat kan niet zomaar ergens anders. Daar hebben ze ons gewoon voor nodig.

Er zijn dus genoeg opties. "Als de ene markt moeilijk doet, dan vinden wij onze weg wel via een andere. We hebben al vaker met onzekerheden te maken gehad. Als het even tegenzit, dan nemen we genoegen met wat minder marge en stellen we investeringen gewoon even uit."

'Kennis en ervaring zit in Nederland'

"Trump ziet ons het liefst naar Amerika vertrekken", legt directeur van TTA-ISO Martin Maasland uit. Het Nederlandse bedrijf maakt landbouwmachines en heeft een grote afzetmarkt in de Verenigde Staten.

TTA-ISO heeft zelfs een kantoor in de VS zitten. "Maar de kennis en ervaring op het gebied van high-techsystemen in de tuinbouw zit hier in Nederland. Die gekwalificeerde mensen kun je niet oppakken en in Amerika neerzetten."

Bekijk ook

Prijs verlagen

Bang voor Amerikaanse concurrenten is Maasland niet. "In ons geval zijn er weinig of eigenlijk geen partijen in de Verenigde Staten die hetzelfde kunnen bieden als wij. We zien onszelf daardoor niet genoodzaakt om de winstgevendheid op onze machines te verlagen."

Maar als de prijs vanwege de invoerheffingen te hoog wordt, dan bestaat er volgens Maasland wel een kans dat de markt afneemt of zelfs helemaal stilvalt. "Dan kunnen we overwegen of we bereid zijn iets van onze marges op te geven, maar we moeten ook de salarissen van onze medewerkers kunnen betalen."

Tegenactie

Over eventuele eigen tarieven die de EU als tegenactie kan invoeren, maakt Maasland zich geen zorgen. "De grootste impact zijn uiteindelijk toch de hoge tarieven van Amerika richting Europa, omdat wij in Europa produceren."

"En andersom importeren wij weinig vanuit Amerika", gaat hij verder. "Dus als Europa hoge handelstarieven gaat invoeren, verwachten wij niet dat dat veel impact op ons heeft."

Bekijk ook

Minder groei maar geen crisis

Hoofdeconomoom van de ING Marieke Blom begrijpt de zorgen van Nederlandse ondernemers die veel exporteren naar de Verenigde Staten. "Door Trumps nieuwe invoertarieven, gemiddeld 25 procent, en zelfs 54 procent voor China krijgt ook de Europese Unie een tarief van 20 procent opgelegd. Dat leidt naar verwachting tot een exportdaling van zo'n 15 procent richting de VS. Voor Nederland betekent dat een krimp van ongeveer 0,2 procent van het BBP."

Toch is dit volgens Blom geen nieuwe economische crisis in wording. "Dit is niet te vergelijken met corona of de energiecrisis. Het is vooral een rem op de groei."

Niet terugslaan met eigen tarief

Blom verwacht dat Europa met eigen tarieven zal reageren. "Maar hoe dat uitpakt is onduidelijk, omdat we niet zeker weten hoe Trump reageert. Een handelsoorlog moeten we zien te voorkomen."

"We kunnen beter gerichte steun bieden aan getroffen sectoren. Ook kan er veel winst worden geboekt door de interne markt beter te laten werken. En er liggen veel kansen in het versterken van handelsrelaties met landen als India en Zuid-Amerika. Als we dit moment grijpen, kan Europa uiteindelijk sterker en minder afhankelijk van de VS worden. Ook voor Nederland liggen hier echte kansen."

Onzekerheid bij Nederlandse ondernemers door Amerikaanse importheffingen

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Ook interessant