De dood van de Arubaan Mitch Henriquez na zijn gewelddadige arrestatie in het Haagse Zuiderpark heeft een verhit debat ontketend over de inzet van politiegeweld en of er sprake is van racisme bij de politie. Korpschef van de Nationale Politie Gerard Bouman blikt vanavond in EenVandaag terug op de afgelopen hectische weken.

Op zaterdag 28 juni gaat de Arubaan Mitch Henriquez, op dat moment op vakantie in Nederland, naar het evenement Night at the Park om een concert van UB40 bij te wonen. De avond loopt voor Henriquez fataal af wanneer hij grapt een wapen bij zich te dragen. De aanwezige agenten pakken Henriquez op met geweld. Ze zetten de nekklem in. 

Nekklem omstreden; meer gevallen volgen

Ooggetuigen en video’s schetsen een ontluisterend beeld van de situatie die zich die zaterdagavond voltrekt op het festivalterrein. Henriquez ligt op de grond, agenten proberen hem in een arrestatiebusje te krijgen. Maar de man is niet meer in staat zelf hierin te komen. Hij overlijdt een dag later in het ziekenhuis. Uit autopsie blijkt dat zuurstofgebrek dat is ontstaan na politiegeweld zeer waarschijnlijk heeft bijgedragen aan zijn overlijden. De Rijksrecherche doet onderzoek, de betrokken agenten staan op non-actief. 

Henriquez blijkt niet de enige te zijn die is overleden als gevolg van de nekklem. In EenVandaag spreekt advocaat Gerald Roethof namens een familie van een Surinaamse man, Wensley Udenhout, die in juni 2013 kort na zijn arrestatie om het leven kwam na gebruik van de nekklem. Het OM seponneerde de zaak van Udenhout vorig jaar. Roethof wil dat de agenten alsnog vervolgd worden. Ook de Telegraaf maakt melding van een sterfgeval als gevolg van de nekklem.

De inspectie Veiligheid en Justitie gaat in opdracht van de minister van Veiligheid en Justitie, Ard van der Steur, onderzoek doen naar de nekklem. Dit onderzoek zal in 2016 klaar zijn. Op basis hiervan zal een besluit vallen of de nekklem nog ingezet moet worden.

Onrust 

In de dagen na de dood rond Mitch Henriquez sloeg de vlam in de Haagse Schilderswijk opnieuw in de pan. Nachten achter elkaar is het onrustig in de Schilderwijk. De relschoppers richten voor bijna tachtigduizend euro schade aan. Honderden jongeren worden gearresteerd. 

Hoewel de familie Henriquez denkt dat van racisme geen sprake is geweest rond de zaak van Henriquez, barst ook die discussie opnieuw los: is er sprake van discriminatie? In oktober 2013 publiceerde Amnesty International een onderzoek over etnisch profileren bij de Nederlandse politie. Hieruit zou blijken dat allochtone Nederlanders vaker worden gecontroleerd. Ook kwamen geluiden uit Den Haag dat het korps daar zou discrimineren. Twee onderzoeken over dit korps concludeerden vervolgens dat er geen structureel probleem zou zijn, maar dat er wel iets aan de hand is.    

In een interne weblog laat korpschef van de Nationale Politie Gerard Bouman weten dat discriminatie allesbehalve structureel is, maar wel voorkomt. Hij zegt dat het de missie en het vak is van agenten om zelfs maar de schijn hiervan te vermijden. “Verschil maken, uitsluitend op grond van uiterlijke kenmerken, valt daarom in geen enkel opzicht te tolereren. De politie zet dan ook alles op alles om haar medewerkers daarvan te blijven doordringen.” In een eerder schrijven adresseerde Bouman ook de problemen rond discriminatie, ook onderling tussen agenten in het korps. Zijn pleidooi richt zich op een diverser politiekorps als noodzaak. 

Vanavond in EenVandaag reageert de korpsschef op de roerige week.