Eigenaren van panden moeten de mogelijkheid krijgen nieuwe huurders te screenen op hun integriteit. Dat vindt de VVD. Justitie woordvoerder Foort van Oosten (VVD) gaat dit voorstel indienen tijdens de behandeling van de justitiebegroting.  “Want ook particuliere eigenaren van onroerend goed moeten nieuwe huurders kunnen natrekken of ze wel zuiver op de graat zijn.” 

Nu kan alleen de overheid nog een zogeheten Bibob-toets uitvoeren. De VVD wil dus dat dit ook mogelijk wordt voor particuliere huizenbezitters. “Ik zou heel graag zien dat de screening die nu door Bureau Bibob wordt gedaan door lokale overheden, ook kan worden ingezet door particulieren die hun panden verhuren. Ook huizenbezitters moeten kunnen laten natrekken of een nieuwe huurder wel zuiver op de graat is”, zegt Van Oosten.

Drugscriminaliteit vergiftigt hele straten

Nu wordt deze integriteitstoets alleen nog uitgevoerd door een gemeente of provincie op het moment dat een persoon een vergunning aanvraagt. De VVD komt met deze verregaande plannen, omdat volgens de liberalen er winkelstraten in bepaalde steden zijn die totaal vergiftigd worden door de georganiseerde misdaad. Ook de jeugd komt hierdoor al heel vroeg met deze zware criminaliteit in aanraking. Belwinkels zijn een probleem, vindt Van Oosten. “Die zijn vaak een broeinest van criminaliteit. Jongens en meisjes van tien jaar oud verzamelen zich in zo’n winkel om te horen welke criminele activiteiten ze die dag weer moeten gaan uitvoeren. Ik vind dat we dit als samenleving niet mogen accepteren. Deze criminelen horen niet in de wijk thuis.”

Stoplichtsysteem: wel of niet crimineel

Van Oosten denkt dat een soort ‘stoplichtsysteem’ ervoor kan zorgen dat criminele elementen uit de wijk worden geweerd. “Een verhuurder kan bij twijfel over een bepaalde huurder het Bureau Bibob inschakelen. Vervolgens krijgt de eigenaar de informatie van het onderzoek teruggekoppeld. Niet de inhoud van het onderzoek, maar alleen de uitkomst of iemand wel of niet crimineel is wordt gecommuniceerd. Op die manier weet een pandeigenaar tenminste met wie hij een huurcontract afsluit.”

Taskforce: veel meer geld nodig

John Jorritsma, voorzitter van de Taskforce Brabant en Zeeland, ziet de problemen ook. “Het loopt de spuigaten uit.”  Volgens de burgemeester moet het kabinet snel met meer geld over de brug komen. Ook zijn de straffen te laag volgens Jorritsma en ontbreekt het bestuurders aan genoeg bevoegdheden om de oprukkende criminaliteit een halt toe te roepen. “We hebben nu een beetje geld gekregen van het kabinet, maar dit is totaal onvoldoende om een vuist kunnen te maken tegen deze drugscriminelen. Als je weet dat er negentien miljard omgaat in de handel van synthetische drugs, dan weet je hoe enorm dit probleem is. En ik vrees dat we het hier nog hebben over een voorzichtige schatting.”

Het voorstel van de VVD om ook particulieren die hun pand willen verhuren de bevoegdheid te geven zo’n antecedenten onderzoek te laten doen gaat een stuk verder en vergt een forse uitbreiding van de wet. Maar dit is volgens van Oosten echt noodzakelijk. “We moeten samen de ondermijning bestrijden, dat kan niet alleen via de overheid. Dat moet ook via direct belanghebbenden, want de eigenaren van onroerend goed in de straat zijn belangrijke spelers hierin. Deze verhuurders willen dolgraag kunnen nagaan of de persoon waar ze mee in zee gaan crimineel is of niet. Geef ze dan ook de mogelijkheid om zo’n uitgebreide toets te laten uitvoeren.”