"Ik vind het schrijnend dat mensen die de prik graag willen en nodig hebben, hem nu niet krijgen", zegt huisarts Matthijs van der Poel. Ook patiënten die uitkeken naar hun prik zijn boos: "Ik houd al een jaar mensen op afstand", zegt longpatiënt Astrid.

Het AstraZeneca-vaccin wordt ook de komende tijd niet gebruikt voor mensen onder de 60 jaar. Dat maakte minister Hugo de Jonge gisteravond bekend na advies van de Gezondheidsraad. Mensen onder de 60 moeten volgens de raad een ander vaccin krijgen.

'Vaccin als bevrijding'

"Ik vind het echt schrijnend", zegt de Rotterdamse huisarts Matthijs van der Poel. "Ik heb meerdere mensen onder de 60 jaar op de lijst staan die de prik graag willen hebben, maar ik mag het nu niet geven." Hij vindt het onverstandig dat gisteravond besloten is om het prikken van mensen onder de 60 jaar met het vaccin van AstraZeneca niet te hervatten.

"De voordelen van de prik wegen voor de mensen die ik nu op de lijst had staan echt op tegen eventuele nadelen", zegt Van der Poel. De huisarts heeft zo'n veertig patiënten moeten afbellen, waarvan sommige al meer dan een jaar in zelfquarantaine zitten. Zij kijken vaak erg uit naar hun vaccinatie. "Het voelt voor die mensen echt als een bevrijding."

'Als een kleuter behandeld'

"Als ik had mogen kiezen, had ik het vaccin genomen", zegt Astrid Oosenbrug. Ze onderschrijft daarmee de opmerking van Van der Poel. Ze lijdt aan de longziekte COPD en heeft obesitas. Ze stond op het punt het vaccin te krijgen, wat voor haar betekende dat ze eindelijk weer een min of normaal leven zou terugkrijgen.

"Ik houd al een jaar mensen op afstand en dit was licht aan het einde van de tunnel", legt ze uit. Het besluit het prikken weer uit te stellen kwam bij haar dan ook hard aan. "Waarom vindt de minister het nodig om voor mij te bepalen wat ik nodig heb? Ik voel me als kleuter behandeld. Het leven dat ik nu leid is ook niet goed."

Struikelen met de finish in zicht

"Met mijn longen weet ik 100 procent zeker dat, als ik besmet raak, ik naar het ziekenhuis moet", vertelt ze. "Het is een constante stressfactor. We moeten afstand houden, dat is geen natuurlijk leven. We zijn een gezin, kinderen knuffelen. Met elke mail van school als er weer iemand besmet is raken we nog meer gestresst. Geestelijk gaat het niet meer goed met je."

"Het voelt nu alsof ik struikel met de finish in zicht", zegt ze. "Ik ben een jaar lang voorzichtig geweest. En dan wordt nu de vloer onder je voeten weggetrokken. Dat is heel pijnlijk en verdrietig. Ik had graag de vaccinatie gehad. Dat zou de angst wegnemen."

Astrid Oostenbrugge
Bron: EenVandaag
Astrid Oosenbrug: "Het voelt nu alsof ik struikel met de finish in zicht"

Schriftelijke toestemming

"Het voelt als arts heel onnatuurlijk om wilsbekwame mensen die een vaccin willen, dat niet te geven", vertelt Van der Poel. "In het Verenigd Koninkrijk hebben ze de leeftijdsgrens voor het AstraZeneca-vaccin op 30 jaar en ouder gezet, dus de grens in Nederland is een politiek besluit. En veel artsen zijn het daar niet mee eens."

Van der Poel zegt dat, als het juridisch gezien zou mogen, hij mensen die de risico's begrijpen best een prik zou willen geven. "Ze zouden dan misschien schriftelijk toestemming kunnen geven, net zoals mensen voordat ze gaan karten ook moeten aangeven dat ze de risico's begrijpen."

Lees ook

Veel risico maar lage opkomst

Als het aan arts Van der Poel had gelegen was hij gewoon doorgegaan met prikken. "Ik had mijn patiënten onder de 60 jaar graag geprikt, want je wilt ook geen vaccins verspillen", legt hij uit. Hij vreest dat er misschien vaccins overblijven, doordat mensen boven de 60 bang worden van alle berichten. "Er wordt zoveel angst gecreëerd, zelfs patiënten boven de 60 met bijvoorbeeld longklachten durven nu geen prik meer te halen. Terwijl sommigen echt veel risico lopen om te overlijden aan covid."

Van der Poel heeft morgen met zijn team een prikdag voor zestigplussers, maar is bang dat niet alle uitgenodigden komen opdagen. "We staan morgen de hele dag klaar voor negentig patiënten, van wie er misschien maar dertig komen." Extra schrijnend is het volgens hem dat juist vaak in wijken waar het coronavirus hard heeft toegeslagen, de vaccinatiebereidheid nu laag is. "In die wijken gaat het straks misschien weer los."

Lees ook

'Zo snel mogelijk prikken'

Volgens Van der Poel is het belangrijkste nu dat zoveel mogelijk mensen op korte termijn gevaccineerd worden. "Deze beslissing raakt iedereen, de hele maatschappij. Terwijl we het land juist zo snel mogelijk open moeten gooien, in ieder geval voor mensen die al gevaccineerd zijn."

Hij pleit voor een databank waarin mensen kunnen aangeven dat ze gevaccineerd willen worden. De GGD zou dat volgens hem het beste kunnen doen, zodat er geen prikken op de plank blijven liggen en huisartsen ontzien worden. "Als we naar Israël kijken, zien we dat vaccineren werkt, dus we moeten iedereen die dat wil zo snel mogelijk een prik geven."

Bekijk hier de tv-reportage en het studiogesprek met kinderarts en epidemioloog Patricia Bruijning over dit onderwerp.