Een illegale sigarettenfabriek waar zes geknevelde mannen worden gevonden door de politie. Het lijkt het scenario van een thriller, maar in het Zuid-Limburgse Susteren is het op dinsdagavond 27 november de keiharde realiteit.

Het is een voorbeeld van criminaliteit in het buitengebied: het gebied buiten de bebouwde kom van dorpen of steden. En dat is een groeiend probleem in ons land.

'Het Smalste Stukje Nederland'

De politie ziet dat criminelen naar dat buitengebied trekken voor hennepplantages, XTC-labs of zelfs complete opleidingscentra voor vrouwen die gedwongen in de illegale prostitutie werken.

Wat doet dit alles met het veiligheidsgevoel van de bewoners van dat buitengebied? Hoe lang duurt het tot daar politie is? En is er wel genoeg politie? Verslaggever Harm van Atteveld reist de hele week door het buitengebied van de Zuid-Limburgse gemeente Echt-Susteren in de reportageserie 'Het Smalste Stukje Nederland'.

Entree Susteren
Bron: EenVandaag
Het toegangsbord tot de gemeente Susteren

'Een bebloede man aan de deur'

De zes geknevelde mannen, afkomstig uit Polen, werden gevonden in een illegale sigarettenfabriek. Dat gebeurt op aanwijzing van een zevende Pool die weet te ontkomen, dwars door een hek heen rijdt en daarna een in de buurt wonend stel waarschuwt. Voor het eerst doen zij hun verhaal. "Ineens belde er een bebloede man bij ons aan. Hij was helemaal in paniek. Wij dachten: wat moet hij hier?"

Voor het stel, dat anoniem wil blijven, was het een angstig moment. De man blijft buiten, en het stel belt 112. "Toen de politie er was, merkten we wel dat er meer aan de hand was dan één persoon bij ons aan de deur." Honderd meter verderop vindt de politie de geknevelde Polen. "Ik durf niet te bedenken wat er zou zijn gebeurd als ze niet gevonden waren", vertelt Jos Hessels, burgemeester van de gemeente Susteren.

Aflevering 1

Een stel uit de buurt, waar de Poolse man aanbelde, en burgemeester Jos Hessels van Susteren vertellen hun verhaal.

'Ik praat het niet goed, maar ik begrijp het wel'

Smokkel, vrouwenhandel, hennepplantages: criminaliteit waar transport bij komt kijken komt veel voor in de gemeente Echt-Susteren. Buurtbewoners kijken niet meer erg op van een zaak als de illegale sigarettenfabriek. "Het verbaast me niks meer", zegt een buurtbewoner. "Er gebeuren hier steeds meer criminele dingen."

"Ook op mijn school zitten wel wat lokale criminelen", vertelt een jongen. Volgens een vrouw heeft het te maken met onvrede over de regering. "Mensen hier in de buurt zijn op zoek naar iets meer dan wat ze krijgen in het leven. Dat praat ik niet goed, maar ik begrijp het wel."

Aflevering 2

Bij de lokale supermarkt vertellen buurtbewoners over de lokale criminaliteit. Ze kijken er niet meer van op.

Een slof sigaretten voor 200 euro

Een illegale sigarettenfabriek in het buitengebied van een grensgemeente: dat is een groeiend fenomeen in Nederland. Al die sigaretten worden natuurlijk door iemand gerookt. Oók in Susteren, waar verslaggever Harm van Atteveld mensen treft die het wel jammer vinden dat de sigarettenfabriek is opgerold. "Voor ons was het misschien goed geweest. Die sigaretten worden veel te duur", zegt een rokende buurtbewoner lachend.

Een wijkagent vertelt over de criminaliteit in de buurt. Bij een lokale bijeenkomst komen 'gewone' mensen samen om te kijken wat ze aan preventie kunnen doen. "Burgers die helpen met toezicht zijn voor de politie bittere noodzaak", vertelt de wijkagent. De criminaliteit in het buitengebied is gestegen, en met alleen agenten komt de politie er niet meer.

Aflevering 3

Bij buurthuis Sint-Joris praat Harm van Atteveld met rokende buurtbewoners. Een wijkagent vertelt over de criminaliteit in de regio.

'Jongeren lopen met 40 duizend euro op zak'

Hoe kom je aan 40 duizend euro aan contant geld op zak? "Door zulke stommiteiten met drugs uit te halen", zegt de wijkagent. Dat meerdere jongeren in de gemeente dit doen, geeft aan hoe groot de problemen zijn.

De gemeente Echt-Susteren moet nu BOA's in gemeentelijke dienst gaan nemen, om zo het gat dat de politie laat vallen op te vullen. Het is een opvallend pleidooi in de strijd tegen criminaliteit, dat donderdagavond 13 december in de gemeenteraad van Echt-Susteren wordt besproken.

Aflevering 4

Jongeren in Echt-Susteren lopen met 40 duizend euro op zak. Hoe kom je daar aan?