De Belgische burgemeester Hans Bonte wil IS-kinderen in Noord-Syrische kampen terughalen. Hij roept zijn Nederlandse collega's op om zich ook uit te spreken over het ophalen van IS-kinderen.

Hans Bonte is burgemeester van de Brusselse voorstad Vilvoorde. Een stad met maar liefst 29 uitreizigers naar voormalig IS-gebied. Het hoogste aantal per hoofd van de bevolking wereldwijd. Een grotere uittocht wist Bonte te voorkomen. Daarom nodigde de voormalig Amerikaans president Obama hem uit om erover te spreken tijdens een speciale deradicaliseringstop op het Witte Huis.

'Kinderen ondervoed en geen medische voorzieningen'

Bonte vecht voor het terughalen van de tientallen Vilvoordse kinderen die met hun moeders in Syrisch-Koerdische kampen zitten. "Er zitten alleen al uit mijn stad 21 kinderen", zegt de burgemeester. Ze leven er volgens hem onder erbarmelijke omstandigheden. Een kind is overleden. "Het is afschuwelijk dat kinderen van 2, 3 en 4 jaar ondervoed zijn en geen medische voorzieningen hebben."

Nederlandse burgemeesters moeten zich volgens Bonte expliciet uitspreken om de kinderen terug te halen uit de vluchtelingenkampen. Tot nu toe heeft geen enkele Nederlandse burgemeester dit gedaan.

'Verdomde plicht om te werken aan draagvlak'

"Ik besef dat het controversieel is, dat je moet ingaan tegen het publiek, dat je de kiezer voor het hoofd stoot als je hier voor pleit. Maar ik denk dat het onze verdomde plicht is om te werken aan een draagvlak", zegt Bonte.

Hij vindt dat Westerse landen hun verantwoordelijkheid moeten nemen. "De kinderen die daar vandaag op sterven liggen moet je actief terugbrengen naar de thuislanden en van de nodige opvang voorzien."

Kinderen als gevechtsmachines

Bonte erkent dat sommige kinderen gevaarlijk kunnen zijn, omdat zij door IS gevechtsklaar zijn gemaakt. "Ook al hebben ze daar oorlogsmachines van gemaakt, het is aan ons om hierin te investeren", zegt Bonte. Hij wijst erop dat Nederland en België in het verleden kindsoldaten en kinderen uit oorlogsgebieden met succes hebben geholpen.

Lees ook

Volgens de Vilvoordse burgemeester zullen de vrouwen en hun kinderen vroeg of laat terugkeren. De Koerden, die bewind voeren over de kampen, hebben al meerdere keren aangegeven dat ze van de kinderen af willen. "De dag dat die poorten opengaan is ook de dag dat die mensen met veel grotere frustraties teruggaan naar Europa. Ze zullen onzichtbaar teruggaan met de meest slechte ideeën in hun hoofd", zegt Bonte.

'Volg Belgisch voorbeeld'

Terrorisme-deskundige Edwin Bakker ondersteunt de oproep van burgemeester Bonte. "Ik denk dat het goed is dat Nederlandse burgemeesters het Belgische voorbeeld volgen, omdat uiteindelijk zij het op hun bordje hebben liggen", zegt Bakker. Volgens hem zouden burgemeesters er goed aan doen om pro-actief te kijken wie er gemakkelijk terug te halen zijn. Dat zijn kinderen waarvan bijvoorbeeld de grootouders klaarstaan om ze op te vangen.

Hij noemt het algemene beleid van 'niets doen' niet handig en pleit voor gedoseerde terugkomst. "Zorg dat je ervaring krijgt, zorg dat je een deel van dit probleem al rustig kunt verwerken, zodat straks niet opeens op een moment dat het jou niet uitkomt misschien tientallen mensen in een consulaat staan of in Nederland", zegt Bakker.

Klein probleem voor Nederland

Het aantal vrouwen en kinderen in de kampen is de laatste maanden fors gestegen door de val van het laatste IS-bolwerk Baghouz. De 85 kinderen en 35 moeders zijn volgens Bakker een 'gigantisch probleem'. Maar niet een die Nederland niet aankan. "We zijn een land van 17 miljoen. We zijn een welvarend land. We hebben heel veel expertise om met heel moeilijke kinderen om te gaan in Nederland", zegt Bakker.

"Kom op, dat hebben we niet voor niets. Laten we die expertise gebruiken om dit relatieve kleine probleem op te lossen." Volgens Bakker is het dan misschien een klein probleem voor Nederland, maar een groot probleem voor burgemeesters. "Des te meer waardering heb ik voor die burgemeester die zegt, kom maar op met die 20 kinderen."

Bekijk hier de tv-reportage.