De hypotheekrente-aftrek staat weer te discussie. Morrelen aan de hypotheekrente-aftrek is al jaren taboe in politiek Den Haag. Afgelopen zaterdag gooide niemand minder dan minister Pechtold de knuppel in het hoenderhok. In TweeVandaag uitgebreid aandacht voor het 'H-woord'.

Pechtold zei in de Telegraaf dat het huidige systeem van hypotheekrente-aftrek niet vol te houden is. "Je hoeft het niet van vandaag of morgen om te gooien, maar maak het bespreekbaar", aldus Pechtold. Hij kreeg bijna iedereen in het kabinet over zich heen. Minister Zalm benadrukte gisteren in Buitenhof nogmaals dat de huidige hypotheekrente-aftrek niet hoeft te worden aangepast, niet uit politiek en niet uit financieel oogpunt.

Niet houdbaar

Gerenommeerde economen zijn het niet met Zalm eens. Door de aftrek loopt de Nederlandse staat steeds meer belastinggeld mis. In 1990 kostte de aftrek de staat nog 3,4 miljard euro, vorig jaar was dat al 10,5 miljard euro. Dat systeem is niet houdbaar, zeggen economen. Zeker niet als de rente gaat stijgen.

Politieke tijdbom

De hypotheekrente-aftrek wordt een politieke tijdbom genoemd. "De rente is nu historisch laag, maar als die zal stijgen naar 8% zijn de financiële gevolgen drastisch en niet houdbaar," dat zei de econoom professor W. Buiter eind september. Hij is voorzitter van de REA, de Raad van Economisch Adviseurs, die de Tweede Kamer adviseert over dit soort onderwerpen. Buiter denkt dat het huidige systeem van aftrek van hypotheekrente nog een jaar of vier tot vijf houdbaar is.Andere kritiek op de hypotheekrente-aftrek is dat het systeem leidt tot prijsopdrijving van koophuizen. Starters zijn bijna niet meer in staat om nog een huis te kopen. Bovendien profiteren vooral de rijke Nederlanders van de aftrek, want: hoe hoger het inkomen, hoe hoger het belastingvoordeel.

'Aanpassing niet nodig'

Minister Zalm van Financien blijft volhouden dat aanpassing van het systeem niet nodig is. Eerder al werd er een aantal beperkingen ingevoerd. Zo is de hypotheek voor het tweede huis niet meer aftrekbaar, moet bij verkoop de overwaarde in het nieuwe huis worden gestoken, geldt de aftrek nog maar voor maximaal 30 jaar en kan een hypotheek niet meer worden gebruikt voor consumptieve bestedingen.

Kritiek

Ook de Oeso (Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling) en het IMF (Internationaal Monetair Fonds) hebben zich kritisch uitgelaten over het aftrekregime in Nederland. In eigen land mengde de Nederlandse Vereniging van Banken en de Vereniging Eigen Huis zich in de discussie. En de Raad van State, de belangrijkste adviseur van het kabinet, pleit al meerdere jaren voor aanpassing van het systeem vanwege de verstorende effecten op de woningmarkt en druk op de overheidsfinancien. Hoe langer gewacht wordt met aanpassing van het systeem, des te groter de (negatieve) effecten van die aanpassing zullen zijn, dat is de algemene opvatting.