3 op de 10 zijn bang niet goed rond te kunnen komen door oorlog Midden-Oosten: 'Kan geen familie meer bezoeken'

Dat blijkt uit onderzoek van EenVandaag onder ruim 18.000 leden van het Opiniepanel. Sinds het uitbreken van de oorlog in het Midden-Oosten en de blokkade van de Straat van Hormuz zijn de prijzen voor gas en olie enorm gestegen. 20 procent van de wereldwijde oliehandel gaat namelijk door die zeeroute.

Financiële gevolgen

De situatie in het Midden-Oosten houdt de meeste deelnemers (81 procent) erg bezig. Veel van hen maken zich zorgen over de bevolking in de betrokken gebieden en over de gevolgen die de situatie heeft voor de rest van de wereld.

Naast deze algemene zorgen is er ook veel aandacht voor de invloed van de oorlog op het eigen leven. Hierbij gaat het de deelnemers vooral om de financiële gevolgen.

30 euro meer in 2 dagen

De gestegen gasprijzen zijn voor 7 op de 10 ondervraagden een reden tot zorg. Vooral deelnemers met een variabel of aflopend contract vragen zich af wat hen te wachten staat, of merken de gevolgen nu al direct in hun maandlasten.

Iemand die een nieuw contract moet vastleggen, merkt hoe snel de prijzen momenteel stijgen: "Na het opvragen van informatie blijkt dat we nu in de loop van de week al 30 euro meer kwijt zijn per maand dan afgelopen maandag."

Tanken in België

Ook mensen met een vast energiecontract zijn niet altijd gerustgesteld. Deelnemers wijzen erop dat de hogere prijzen uiteindelijk overal in doorwerken: "Energiekosten en brandstofprijzen worden verrekend in de prijzen van boodschappen en diensten."

Van de mensen die regelmatig autorijden, is 77 procent bezorgd over de prijs van brandstof. Sommigen zoeken de oplossing over de grens in België: "Als het daar ook duurder wordt, blijft het altijd goedkoper dan hier," aldus een deelnemer die daar gaat tanken.

'Prijsverschil blijft ongeveer gelijk'

Bij de vraag of de reis naar onze Zuiderburen écht gaat helpen als je kosten wil besparen, zet ING-Hoofdeconoom Marieke Blok: "De prijs gaat omhoog. Zowel in België als in Nederland is dat het geval. De totaalprijzen stijgen, maar het prijsverschil zal ongeveer gelijk blijven."

Een hele reis ervoor optuigen is het volgens haar dus niet helemaal waard. "Als je het tot nu toe ook al omreed voor een voordeligere tankbeurt, dan is het het nog steeds waard. In elk ander geval zijn er geen grote veranderingen."

Ruimte in het budget

Veel deelnemers balen van de hogere prijzen, maar denken dat ze de kosten wel kunnen opvangen. Dat de kachel door het warmere lenteweer minder vaak aan hoeft, helpt daarbij.

Maar niet iedereen heeft die ruimte. 3 op de 10 deelnemers (30 procent) denken aan dat ze door deze kostenposten moeite zouden kunnen krijgen met rondkomen. Een van hen schrijft: "Ik heb een gelimiteerd budget voor tanken. Moet veel ziekenhuisbezoeken doen, dat wordt al een dingetje. Andere bezoeken afleggen zit er voor ons nu niet meer in."

Anders dan in 2022

De situatie, en daarmee de gevolgen voor Nederlandse huishoudens, is anders dan tijdens de inval door Rusland in Oekraïne, zegt ING-Hoofdeconoom Blok. "We zagen toen enorm hoge pieken in bijvoorbeeld de gasprijzen, dat gaat nu niet gebeuren. Dat heeft te maken met verschillende factoren. Bijvoorbeeld dat Europa nu 15 tot 20 procent minder gas verbruikt, maar ook het feit dat er nu onderlinge afspraken zijn gemaakt waardoor Europese landen elkaar niet meer hoeven te overbieden voor gas."

Daarnaast geeft Blok aan veel kritische geluiden te horen over het feit dat we niet voldoende van de situatie in 2022 geleerd zouden hebben. "Dat is echt niet waar", zegt ze. "Er zijn strengere afspraken gemaakt en er is sprake van een veel flexibelere toevoer van gas."