radio LIVE
meer NPO start

De nieuwe coronaregels: deze 10 dingen veranderen op 1 juni

De nieuwe coronaregels: deze 10 dingen veranderen op 1 juni
Uit eten kan weer vanaf 1 juni, wel op gepaste afstand
Bron: ANP

Vanaf 1 juni mag je weer een drankje doen op het terras, een filmpje pakken en naar het museum. Hiermee wordt de grootste stap sinds het uitbreken van het coronavirus gemaakt. Wat verandert er allemaal?

Bij vrijwel alle nieuwe maatregelen blijft de anderhalvemeterregel gelden. Maar we kunnen gelukkig weer naar buiten en naar plaatsen waar we andere mensen ontmoeten. Dit hangt af van het aantal besmettingen. Deze 10 maatregelen gaan in ieder geval door.

1. Publieke ruimte

Je mag weer bij elkaar komen in de publieke ruimte: en dat zonder maximum. Wel moet je de anderhalve meter-regel respecteren. Met meer dan drie personen dichter dan anderhalve meter op elkaar? Dan wordt er gehandhaafd. Dit geldt overigens niet voor mensen uit hetzelfde huishouden, kinderen tot en met 12 jaar en gehandicapten met begeleiders.

2. Terrassen gaan weer open

Het is met het mooie weer de komende weken misschien wel de meest bejubelde verruiming: de terrassen gaan weer open en nog wel zonder maximum aantal bezoekers. Je moet wel aan tafel of aan de bar zitten en ook hier geldt de anderhalvemeterregel. De horecaondernemer is verantwoordelijk voor het bewaken hiervan.

3. Cafés en restaurants

Je kunt weer uit eten en ook weer een biertje pakken. Met je vrienden als je wilt, maar hou dan wel anderhalve meter aan. Horeca mogen tot 30 gasten tegelijk ontvangen. Clubs, discotheken en sportkantines blijven voorlopig nog dicht. Van de horecaondernemer wordt verwacht dat hij toeziet op de naleving van de regels en is dan ook zelf verantwoordelijk. Je moet vooraf reserveren. Bij de reservering wordt gevraagd of je geen klachten hebt.

4. Theater en bioscoop

Theaters, bioscopen en concertzalen mogen weer open als ze niet meer dan 30 gasten tegelijk ontvangen. Ook hier moet je vooraf reserveren en gevraagd of je geen klachten hebt. Anderhalve meter is ook hier de norm. Ook festivals kunnen weer, maar ook met maximaal 30 bezoekers en het houden van anderhalve meter afstand.

Op 1 juni gaan de bioscopen weer open, na 11 weken dicht te zijn geweest door de coronacrisis. Toch gaat een bezoekje er dan heel anders uit zien dan we gewend zijn. Verslaggever Bart Hettema en zijn dochter proberen het vast uit.

5. Musea

Ook een bezoekje aan het museum wordt weer toegestaan als je van tevoren reserveert. Je zit wel vast aan een tijdslot. Met hoeveel andere bezoekers je in hete museum rondloopt hangt af van de grootte van het museum. In musea moeten de afstandsregels in acht worden genomen.

6. Muziekscholen

Muziekscholen en centra voor de kunsten mogen weer open, met maximaal 30 bezoekers tegelijk. Ook hier is een reservering verplicht en een risicogesprek is ook hier de standaard.

7. Voortgezet onderwijs

Het voorgezet (speciaal) onderwijs wordt weer opengesteld. Wel gaat ook hier de anderhalvemeterregel gelden, waardoor scholen niet alle leerlingen tegelijk kunnen ontvangen. Vanaf 8 juni gaat het basisonderwijs wel weer zo volledig mogelijk open.

8. Mondkapje in het ov

Het ov blijft alleen bedoeld voor noodzakelijke reizen. Het dragen van een niet-medisch mondkapje in het ov wordt verplicht voor mensen van 13 jaar en ouder. De vervoerder is zelf verantwoordelijk voor de handhaving. Op perrons en stations is het mondkapje niet verplicht, de anderhalvemeter-regel wel.

Mondkapjes komen in alle soorten en maten voorbij. Maar heeft het wel zin om ze te dragen in de strijd tegen het coronavirus? Verslaggever Tom van ’t Einde legt het uit.

9. Noodzakelijke samenkomsten

In gebouwen die publiek toegankelijk zijn mag je in totaal met 30 mensen bij elkaar komen. Verplichte samenkomsten en samenkomsten die noodzakelijk zijn voor de voortzetting van bedrijven en instellingen, zoals raadsvergaderingen of aandeelhoudersvergaderingen, mogen tot 100 mensen toelaten. Deze uitzondering geldt ook voor markten, bibliotheken, pretparken, dierentuinen en musea.

10. Jongeren

En wordt dan nergens de anderhalvemeter-regel losgelaten? Toch wel. Jongeren van 13 tot en met 18 jaar mogen samen buiten sporten. Een ouderwets potje voetbal of samen fietsen wordt dan weer mogelijk.

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Gesprek over seksueel misbruik moet blijvend gevoerd worden, vindt ervaringsdeskundige Mandy

Gesprek over seksueel misbruik moet blijvend gevoerd worden, vindt ervaringsdeskundige Mandy
Mandy Sleijpen van stichting Wij zijn M
Bron: EenVandaag

Met grote zedenzaken voor de rechter wordt er meer over seksueel misbruik gesproken. Van Gisèle Pelicot tot de vrouwen in de zaak-Ali B, waarin het hoger beroep start. "Het feit dat zij opstaan, inspireert mensen", zegt ervaringsdeskundige Mandy Sleijpen.

Met haar stichting Wij zijn M wil Sleijpen het taboe rond seksueel misbruik doorbreken. Ze ziet dat de afgelopen jaren meer gesproken wordt over het onderwerp, maar er moet volgens haar ook nog veel gebeuren. "We moeten het debat blijven voeren en het blijven bespreken, omdat het ook heel gemakkelijk weer kan wegzakken."

Gisèle Pelicot als voorbeeld

Het delen van verhalen over misbruik kan anderen vooruit helpen. Ze noemt als voorbeeld de zaak rond Gisèle Pelicot, de Franse vrouw die gedrogeerd door zeventig mannen misbruikt werd. Hoe Pelicot in de rechtszaal stond werd wereldwijd geroemd.

"Zij stond daar en zei: 'Ik hoef me niet te schamen'", vertelt Sleijpen. Volgens haar een krachtig voorbeeld: "Als zij zo durft te staan, durven anderen ook te gaan denken van: misschien was het dan ook wel niet mijn schuld."

'Bevriezen is logische reactie'

Eerder deze maand kwamen uitspraken van strafrechtadvocaat Gerard Spong in het nieuws. In een documentaire over seksueel geweld zei hij dat hij denkt dat 'een goed weerbare vrouw het aantal verkrachtingen drastisch doet afnemen'.

Dat terwijl de meest logische reactie op seksueel geweld 'bevriezen' is: niets kunnen doen en het ondergaan, legt Sleijpen uit. "Ik dacht: misschien moeten we meneer Spong een keer op een stoel zetten en dat uitleggen, want de meest voorkomende reactie is freeze."

Bekijk ook

'Nog lange weg te gaan'

"We hebben nog een lange weg te gaan om dit te veranderen", bedacht ze na de uitspraken van Spong. "En aan de andere kant ben ik ook bang dat er altijd mensen zijn die zo denken." Met haar stichting reist Sleijpen het hele land door om misbruik bespreekbaar te maken. Want dat gebeurt volgens haar vaker dan wij denken. Seksueel misbruik kan iedereen overkomen, benadrukt ze.

Sleijpen wordt gedreven door haar eigen ervaring na jaren te zijn misbruikt door haar opa. Ze was doodsbang om over het misbruik te vertellen, maar deed het uiteindelijk toch. Haar opa bekende alles en werd veroordeeld. Toch kreeg ook zij met victim blaming te maken. "Hij zei: 'Ja maar goed, ze kwam zelf op schoot zitten", vertelt ze. "We moeten ervan af dat het te maken heeft met dat vrouwen weerbaar moeten worden."

Hoger beroep in zaak-Ali B

Komende week speelt de rechtszaak tegen mediapersoonlijkheid en rapper Ali B in hoger beroep. Afgelopen zomer werd hij veroordeeld tot 2 jaar cel voor verkrachting en poging tot verkrachting. Volgens de rechter had Ali B een grote inbreuk gemaakt op de lichamelijke integriteit van de slachtoffers en liet hij zich leiden door zijn eigen seksuele behoeftes.

De rechter noemde Ali B 'een dwingend persoon', die 'geen 'nee' accepteert, weinig inlevingsvermogen toont en uitgaat van zijn eigen visie op zaken'. Zowel de rapper zelf als het Openbaar Ministerie gingen tegen de uitspraak in hoger beroep. Ali B zegt onschuldig te zijn en nooit signalen te hebben opgepikt. Hij zal donderdag niet bij de eerste zitting aanwezig zijn.

Bekijk ook

Rechtszaak maakt veel los

De rechtszaak maakte vorig jaar ontzettend veel negatieve reacties los. De vrouwen zouden het over zichzelf afgeroepen hebben of 'sletten' zijn. "Als je alleen maar negatieve reacties leest, dan denk je als slachtoffer: ik ga niets meer delen", zegt Sleijpen over de impact. Haar stichting kreeg 'heel veel' reacties binnen naar aanleiding van de zaak.

Er zitten bovendien mensen tussen die na alle negatieve aandacht niet meer naar buiten durven te treden met hun misbruikverhaal: "Die zeggen: 'Ik ga het niet delen, want kijk naar de reacties. Als ik dit ooit ga vertellen, krijg ik ook hele negatieve reacties.' Zij zijn daar heel erg bang voor." Al zijn de slachtoffers in de zaak volgens haar ook inspirerend: "Het feit dat zij opstaan, dat inspireert mensen."

'Schadelijke' reacties

De rechtszaak tegen Ali B kon door cameraploegen van showbizzprogramma's én andere media stap voor stap worden gevolgd. Sleijpen heeft een dubbel gevoel bij deze openheid, vertelt ze. "Aan de ene kant is het goed, want zo komt er meer openheid over en wordt ook gezien dat het - helaas - veel gebeurt."

"Aan de andere kant is het heel ingewikkeld nu met alle social media en iedereen die er wat van vindt", zegt ze erbij. Al denkt Sleijpen dat mensen die zich schuldig maken aan victim blaming het vooral ongemakkelijk vinden. "Mensen doen dat ook om het een soort van weg te houden van zichzelf", zegt ze. "Als zij sletten zijn, dan wordt het al iets meer op afstand. Dat maakt dat mensen dat doen, maar het is heel schadelijk voor de slachtoffers."

Bekijk ook

'Erover blijven praten'

Ondanks de schijnwerpers die er op zo'n rechtszaak staan hoopt Sleijpen dat nieuwe slachtoffers naar buiten durven te treden. Daarvoor is het nodig dat we er samen over blijven praten. "Dat we laten zien, met een hele groep: we vinden het niet jullie schuld."

Volgens haar moeten we inzien dat seksueel geweld heel vaak gebeurt. "Dus ook bij mensen die we kennen", benadrukt ze. "Nu gaat het over Ali B, maar er zijn ook heel veel kinderen die ook iedere dag misbruikt worden."

Keuze altijd respecteren

Slachtoffers die naar buiten zijn getreden met hun misbruikverhaal wil Sleijpen tot slot een hart onder de riem steken: "Ik vind het onwijs knap dat ze het verteld hebben."

En wat wil ze zeggen tegen slachtoffers die deze stap (nog) niet gezet hebben? Ze legt uit dat het van belang is om te respecteren dat 'zij daar dus nog niet aan toe zijn'. Maar, voegt ze daaraan toe: "Het is ook belangrijk dat ze wel voelen dat het nooit hun schuld is geweest. Nooit."

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

'Nationale investeringsbank' voor grote overheidsuitgaven een goed idee? 'In Den Haag is veel te weinig geld'

'Nationale investeringsbank' voor grote overheidsuitgaven een goed idee? 'In Den Haag is veel te weinig geld'
Oud-minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem
Bron: EenVandaag

Voor grote investeringen in defensie, technologie en energie moet er een Nederlandse overheidsbank komen. Dat is de oproep van vijftig prominenten uit het bestuurs- en bedrijfsleven. Dit is waarom Nederland volgens deskundigen zo'n bank nodig heeft.

Een bank waar de overheid vermogen in stopt en waarmee die bank vervolgens extra geld kan aantrekken op de kapitaalmarkt. Geld waarmee investeringen gedaan kunnen worden, die goed zijn voor Nederland. Dat is volgens econoom aan Tilburg University Harald Benink de bedoeling van een 'nationale investeringsbank'.

'Niet doen via lopende uitgaven'

Benink vindt het een slim plan. "We weten allemaal dat we massaal moeten investeren in de economie, in veiligheid. Dat moet je niet gaan doen via de lopende overheidsuitgaven."

Dat beaamt oud-minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem. Hij is een van de prominenten die de oproep van een nationale investeringsbank heeft ondertekend. "Je ziet op dit moment dat er veel te weinig geld is in Den Haag. En moeilijke discussies over de voorjaarsnota. Onze stelling is eigenlijk: trek nou je uitgaven voor de zorg en inkomensondersteuning los van investeringen die nodig zijn."

Strijd om belastinggeld

Het gaat om investeringen in de energietransitie, grote veranderingen in de landbouw die nodig zijn, in defensie en bijvoorbeeld de uitbreiding van het electriciteitsnet. "Die investeringen kunnen we namelijk niet uitstellen."

De lopende overheidsbegroting lostrekken van grootschalige investeringen is volgens Dijsselbloem hard nodig om de jaarlijkse strijd om belastinggeld te voorkomen. "Er zit heel veel druk op de dagelijkse overheidsuitgaven. Dus hoe vind je nu ruimte om op korte termijn grote investeringen te doen die Nederland er in deze lastige tijd doorheen sleept? Onze staatsschuld is laag, dus daar zit echt ruimte om extra investeringen te doen."

Bekijk ook

Meer betalen aan de NAVO

Het is volgens econoom Benink echt een investering in de toekomstige stabiliteit en economische concurrentiekracht van Nederland. "We zien allemaal dat op het gebied van defensie, dat president Trump in ieder geval wil dat Europa meer gaat betalen voor zijn eigen functie binnen de NAVO."

"Europa moet verder gaan investeren in de concurrentiekracht, in nieuwe technologieën, in chips, in digitalisering. Vooral ook omdat China en Amerika dat ook doen. Anders zou Europa daar ook achterblijven."

Financieringen tot 100 miljard

Voor de start van de bank is zo'n 10 miljard euro nodig. Dat bedrag zou dan weer andere investeerders aantrekken. "Het is echt een bank, en een bank kan financiering aantrekken. Je moet natuurlijk wel zorgen dat die bank in staat is om op basis van het rendement die leningen op termijn terug te betalen."

En met een startkapitaal, kan de bank weer extra geld aantrekken, zegt Dijsselbloem. "Met een impuls van een eigen vermogen in de bank van 10 miljard kan de bank financieringen aangaan tot 100 miljard op de grote thema's en uitdagingen van dit moment. En daarmee haal je dus een grote investering naar voren, zonder dat het de uitgaven op de zorg of het onderwijs of inkomensondersteuning wegdrukt."

Bekijk ook

Duitsland en Frankrijk doen het al

Die 100 miljard euro komt uit de financiële markt, zegt Dijsselbloem. "Nederland is natuurlijk zeer kredietwaardig. Een overheidsbank zou dus ook zeer kredietwaardig zijn. Eigenlijk doen we gewoon wat Duitsland en Frankrijk al veel langer doen. Die hebben hele grote overheidsbanken", legt hij uit.

"Nationale investeringsbanken werken daarnaast veel samen met de Europese Investeringsbank, dus dat is ook nog een voordeel. Je kunt ook nog Europese middelen bijtrekken om mee te investeren."

Te risicovol

Kunnen gewone banken die investeringen niet doen? Die zouden zich volgens Benink kunnen aansluiten, maar zouden dat nooit alleen doen, omdat het te risicovol is.

"En als zo'n 'nationale investeringsbank' richting geeft en zegt: 'Dit gaan we doen, wij als overheid committeren ons daaraan. En wij dragen ook een deel van het risico.' Dan gaan daarmee ook andere banken meedoen. Wat niet het geval zou zijn op het moment dat de overheid die rol niet zou vervullen."

Bekijk ook

'Veel meer power'

In Nederland bestaat ook Invest-NL en het Nationale Groeifonds, beide zijn investeringsmaatschappijen van de overheid. Dijsselbloem wil dat die samengevoegd worden met deze nog op te richten 'nationale investeringsbank'.

"Door ze samen te voegen, te vergroten, geef je ze veel meer power. We hebben al goede stapjes gezet, maar het heeft nog lang niet de power die bijvoorbeeld die grote investeringsbanken in Duitsland en Frankrijk hebben. Nederland blijft daarin achter, dus laten we nu gewoon die grote stap zetten."

Waarom hebben we een Nederlandse investeringsbank nodig?

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Ook interessant