Teek met levensgevaarlijk TBE-virus volop in vakantiehotspots onder Nederlanders: Erika lag 4 dagen in coma
Over een tekenbeet die Lyme veroorzaakt, hebben velen al gehoord. Maar niet iedereen weet dat zo'n beet ook een levensgevaarlijk virus met zich mee kan dragen: tekenencefalitis. En dat terwijl veel mensen zich deze zomer juist in risicogebieden bevinden.
Duitsland, Oostenrijk en Zweden: het zijn landen waar teken met tekenencefalitis (TBE) veelal voorkomen én waar veel Nederlanders graag naartoe gaan in vakantieperioden. Zo ook Erika Bosker, die 21 jaar geleden op de terugweg van haar vakantie plotseling ernstig ziek werd: "Het begon met een ontzettende hoofdpijn. Ik kreeg koorts en was misselijk."
Griepklachten
Erika komt dan net terug van haar vakantie in het Duitse Zwarte Woud en denkt dat ze griep heeft. "Het waren echte griepverschijnselen. Dus vandaar dat ik dacht dat dat het gewoon was." Maar de klachten hielden aan, dus eenmaal thuis aangekomen besloot ze toch naar de huisarts te gaan. Ook die dacht er hetzelfde over. Hij gaf het advies om thuis verder uit te zieken.
Ik ben overdag even gaan liggen en ben toen in een coma beland.Erika kreeg 21 jaar geleden het TBE-virus
De dagen daarna zag Erika meerdere kringen op haar been. "En ik kon ineens ook niet meer op mijn been staan." Na nog een onsuccesvol huisartsbezoek verergerde de situatie. "Ik ben overdag even gaan liggen en ben toen in een coma beland."
Epileptische aanvallen
"Tijdens mijn coma heb ik zware epileptische aanvallen gehad", gaat Erika verder. "Mijn hart ging enorm tekeer en de artsen waren bang dat ik het niet ging redden."
Wat bleek? Erika had TBE opgelopen, ontdekten de neurologen in het ziekenhuis. Ze was tijdens haar vakantie gebeten door een teek die het TBE-virus droeg en had hierdoor een hersenvlies- en hersenontsteking opgelopen.
Tekenencefalitis
Tekenencefalitis (TBE) is een virusinfectie die wordt veroorzaakt door een tekenbeet. Het virus dat mensen hierbij oplopen zit bij de teek in de speekselklieren, waardoor je direct na een beet besmet raakt. In de meeste gevallen verloopt de ziekte relatief mild. Maar in een aantal gevallen, zoals dat van Erika, kan dat ernstig verlopen.
Het virus wordt overgebracht door dezelfde teek die ook de ziekte van Lyme veroorzaakt, maar het verschil zit dus vooral in het type infectie en de besmettingstijd. De besmetting van een tekenbeet waar je Lyme van krijgt duurt meestal langer, omdat die bacterie zich in de darmen van de teek bevindt. In tegenstelling tot een tekenbeet met TBE kun je een besmetting met Lyme voorkomen door de teek er op tijd uit te halen.
Ook in Nederland
Teken met TBE komen met name voor in Centraal- en Oost-Europa, maar de teek verspreidt zich langzaamaan ook meer door Nederland, ziet Eelco Franz. Hij is epidemioloog en onderzoeker bij het RIVM en vertelt: "Die verspreiding is waarschijnlijk via vogels gegaan; die nemen een besmette teek mee."
Toch is de kans om het virus op te lopen in Nederland volgens hem nog steeds erg klein. "Naar schatting draagt ongeveer 1 op de 1.500 teken het TBE-virus bij zich. In vergelijking met Lyme is dat bijvoorbeeld 1 op de 5."
Onbekend virus
Het virus is op dit moment dus nog niet bekend bij veel Nederlanders. Maar in de risicogebieden laat men zich zelfs al vaccineren tegen TBE. "Het virus komt in Oostenrijk bijvoorbeeld meer dan vijftig keer vaker voor dan in Nederland", legt Franz uit.
In Oostenrijk zit vaccinatie tegen TBE daarom in het nationale vaccinatieprogramma. Ongeveer 80 procent van de bevolking is ertegen gevaccineerd. Maar vraag je Nederlandse vakantiegangers in Oostenrijk naar TBE, dan hebben ze geen idee van het bestaan ervan.
Kennis verspreiden
De Oostenrijkse virologe Gisa Gerold vindt dat mensen die naar risicogebieden reizen op de hoogte moeten zijn van TBE. Zij vindt dat je je ook moet laten vaccineren als je naar landen zoals Oostenrijk reist. "Er is een heel veilig en goed vaccin, zodat infectie en ziekte kunnen worden voorkomen", vertelt Gerold.
"Als je eenmaal ziek bent, kunnen we patiënten niet behandelen", waarschuwt ze. "Het is dus belangrijk dat we deze kennis verspreiden en dat mensen zich echt bewust zijn van deze gevaarlijke ziekte."
Verwarring met Lyme
Erika is het daarmee eens. Zij had geluk en werd na 4 dagen weer wakker uit haar coma. "Ik ben er heel goed uitgekomen en daarom vind ik het ook belangrijk om mijn verhaal te delen. Juist ook voor de mensen die er veel slechter uit zijn gekomen", vertelt ze. "Ik was toen 35 en in een goede conditie. Dat heeft mij echt gered."
Door haar verhaal te doen, hoopt ze ook dat TBE niet langer verward wordt met Lyme. "Dat gebeurt nu nog te vaak", sluit Erika af.