Smartphones vanaf volgend jaar echt helemaal uit de klas: hoe dat deze telefoonvrije school al 3 jaar lukt

Sinds 2024 is het gebruik van mobiele telefoons landelijk niet meer toegestaan in de klas op basis- en middelbare scholen. En nu heeft het kabinet bekendgemaakt dit advies te willen uitbreiden: per 2027 helemaal geen mobiele telefoons op scholen meer.

Telefoonvrije school

Veel scholen passen de regel 'thuis of in de kluis' al toe sinds het eerste advies. Leerlingen laten dan of hun telefoon thuis of stoppen ze voor het begin van de les in hun kluisje. Zoals op het Amsterdams Lyceum; één van de eerste scholen in Nederland die mobiele telefoons in de klas verbood.

Sinds augustus 2023 mogen leerlingen op het Lyceum hun telefoon niet meer in de lessen, gang, kantine en pauzes gebruiken. Aan het begin van de schooldag stoppen leerling hun telefoon in een speciaal hoesje, conciërge Carolien de Vries doet de hoesjes vervolgens op slot. "En dan kan je er niet meer bij", legt ze uit. "Aan het einde van de dag mag je hem pas openmaken. Ze mogen er ook niet in de tussenuren op."

'Het is hier gezelliger'

De Vries vindt het een goed idee dat het kabinet nu hun advies aanscherpt. "Het is een stuk gezelliger hier. De leerlingen praten veel meer met elkaar. En ik dring communicatief veel beter tot ze door."

Ook rector Tom van Veen ziet de positieve effecten terug. "Het is fantastisch om te zien dat de leerlingen weer met elkaar praten. Communiceren is een belangrijke vaardigheid die je leert als je de kinderen de ruimte geeft zonder telefoon te opereren. Het maakt dat je zelfvertrouwen krijgt om dat in andere situaties ook te doen."

Voegt weinig toe

Volgens de VO-raad, de belangenorganisatie van middelbare scholen, voegt de nieuwe regel op scholen weinig toe aan het huidige beleid. "Schoolbesturen en schoolleiders moeten uiteindelijk zelf bepalen welk telefoonbeleid bij hun school past", zegt zij.

Rector Van Veen vindt het juist een goede maatregel dat het kabinet nu ook landelijk het advies verscherpt. "Wij doen het natuurlijk al, maar je ziet bij ons dat er is geen weerstand van ouders is. Ze snappen het probleem en zijn het er totaal mee eens."

Regels omzeilen

Maar waar leerlingen van Het Amsterdams Lyceum de regels moeilijk kunnen omzeilen, kunnen leerlingen van andere scholen met het 'thuis of in de kluis' beleid dit wel. Bij een rondgang op een school in Hilversum waar het beoogde 'thuis of in de kluis' advies van het kabinet al is toegepast, blijken leerlingen met trucjes het verbod te omzeilen.

Leerlingen houden hun telefoon bijvoorbeeld in hun tas of broekzak. "Dan gaan ze tijdens de les even naar de wc om op hun telefoon te kijken." Een leerling vertelt zelfs dat hij zijn telefoon vandaag nog in de les heeft gebruikt. "Maar de docenten hebben het eigenlijk helemaal niet door."

Boeken, pen en papier

Ook hebben veel leerlingen nog toegang tot social media via hun laptop. "Ik klik gewoon het programma weg of verwijder gewoon mijn geschiedenis als docenten kijken", gaat hij verder. "Bijna iedereen vindt deze regel onzin."

Dat kan niet op Het Amsterdams Lyceum, zegt rector Van Veen. "Wij zijn een school van boeken, pen en papier. Er zijn hier geen devices, behalve als je dit als leraar in je lokaal wilt brengen voor een speciale les." Volgens Van Veen zijn ze over 10 jaar een voorloper hierin.