Mobieltjes de klas uit werkt! Kinderen kunnen zich beter concentreren en de sfeer is fijner, blijkt uit onderzoek

Het Kohnstamm Instituut deed onderzoek naar het verbod op mobieltjes in de klas. Zij zien dat na 2 jaar bijna alle middelbare scholen beleid hebben gemaakt.

Onderzoek

Ongeveer de helft van alle scholen die meededen aan het onderzoek geven aan dat ze soms moeite hebben met het handhaven van het verbod. Toch zijn de meeste scholen positief. Leerlingen kunnen zich 75 procent beter concentreren, het klimaat in de klas maar ook in de rest van de school is 59 procent socialer geworden en de leerprestaties werden 29 procent beter.

Alexander Krepel is gedragswetenschapper met als specialisatie het gebruik van techniek binnen het onderwijs. Hij deed het onderzoek. "Het heeft mij vooral verbaasd dat leraren en leerlingen de klas als socialer en gezelliger ervaren, dat had ik eigenlijk niet verwacht", geeft hij toe.

Mobiel onder de tafel

Lotte en Nick zitten in 6 VWO op ONC Parkdreef in Zoetermeer. Zij weten nog precies hoe het ging toen je je mobiel nog bij je mocht houden op school.

Lotte: "Ik keek ook in de klas best vaak op mijn mobiel, even onder de tafel, dat had niemand door." Nick vult aan: "En natuurlijk ook veel in de pauzes, we zaten dan wel bij elkaar maar minstens de helft zat dan continu op zijn telefoon." Leraren waren er totaal niet streng over maar nadat het verbod was ingevoerd opeens wel. "Als ze dan een mobiel in de klas zagen was je hem meteen tot het einde van de dag kwijt, dat vonden we natuurlijk niet leuk", blikt Lotte terug.

'Handy Gefängnis'

Inmiddels zijn de leerlingen gewend aan het mobieltjesverbod. "Je moet gewoon duidelijk zijn", zegt hun docent Duits Grietje Bekker.

"Voor het verbod stond er in mijn klas een doos met daarop de naam 'Handy Gefängnis', 'mobieltjesgevangenis'. Daarmee stond ik, met een strenge blik bij de ingang van de klas en dan moest iedereen daar zijn telefoon in stoppen en dat deden ze dan gewoon."

Minder streng geworden

Nu hoeft dat niet meer, vertelt ze. "Vlak na het verbod waren we heel streng, telefoons lagen in de kluis of thuis. Inmiddels zijn we iets makkelijker geworden, op bepaalde plekken in de school mogen leerlingen wel weer hun telefoon hebben. Van mij had dat niet gehoeven, pubers gaan dan toch weer de grenzen opzoeken", weet Bekker.

Uit het onderzoek blijkt ook dat de helft van de scholen weinig moeite heeft met het handhaven van het nieuwe beleid. Ze zeggen dat het belangrijk is om er duidelijk over te communiceren met de leerlingen, iedereen moet meedoen met de handhaving en je moet de leerlingen iets te doen geven in de pauze zodat ze hun telefoon niet missen.

Ook negatieve effecten

Toch geeft een deel van de scholen in het onderzoek aan dat er ook negatieve aspecten zijn aan de mobieltjesrichtlijn. Leraren ervaren meer werkdruk omdat ze het mobieltjesverbod moeten handhaven.

Bovendien moesten er nieuwe communicatiemiddelen bedacht worden om leerlingen te laten weten als bijvoorbeeld een les uitvalt, dat lazen ze eerder op hun telefoon. Daar komt ook bij dat er nu meer fysiek pest- en verstorend gedrag is omdat leerlingen weer meer contact hebben met elkaar.

Weinig afleiding

Lotte en Nick kozen er zelfs voor om het mobieltjesverbod in hun profielwerkstuk nog verder te brengen. Niet alleen geen telefoon in de klas maar ook voor een maand helemaal geen socials op hun telefoon. Dus ook geen TikTok of Instagram. Ze wilden onderzoeken hoe ze zich dan zouden voelen.

Nick vertelt: "Het eerste wat we merkten was dat we ons best wel gingen vervelen. Normaal zat ik minsten 3 uur per dag op die apps, nu kon dat niet meer. Dus als ik thuis kwam ging ik meteen aan mijn huiswerk, ik had gewoon weinig afleiding."

'Golf van onzekerheid'

Voor Lotte kwam de kracht van social media na een maand onthouding pas echt binnen. "Meteen toen het weer mocht heb ik TikTok weer gedownload en ging ik meteen tot 12 uur 's nachts allemaal filmpjes terugkijken om te zien wat ik allemaal gemist had", geeft ze toe. "Ik was daar best heel teleurgesteld over, ik zag allemaal mooie mensen en ik kreeg meteen weer zo'n golf van onzekerheid. Dat was ik in die maand helemaal vergeten."

De twee scholieren geven wel aan dat ze zich nu bewuster zijn van hun mobiele telefoongebruik, daar heeft het experiment voor gezorgd.

Verbod?

Onderzoeker Krepel geeft aan dat de helft van de scholen tevreden is met de nieuwe richtlijn. Het is een steuntje in de rug, ook in de communicatie richting ouders.

35 procent van scholen zegt dat ze zelfs nog wel strengere wetgeving zouden willen, als het gaat om mobiele telefoons en andere apparaten. In sommige landen is dit al het geval. Australië kies er bijvoorbeeld voor om jongeren pas op social media toe te laten na hun 16de verjaardag.

TikTok-juf

Krepel snapt dat, want er zijn online veel dingen die jongeren nog niet goed kunnen inschatten of begrijpen. Maar het gevolg van zo'n totaalverbod is dan wel dat kinderen tot hun 16de dus helemaal niet leren om te gaan met alle digitale gevaren die er zijn.

Ook Duits docent Grietje Bekker ziet zo'n verbod niet direct zitten. Bekker, die zelf ook filmpjes opneemt voor TikTok en Instagram, gelooft meer in het laten zien dat het ook anders kan. "Ik zoek op die manier verbinding, ik laat zien dat niet alles perfect, mooi en strak hoeft te zijn, je mag gewoon jezelf zijn. Daarmee ga ik het gesprek met ze aan."