radio LIVE tv LIVE
meer NPO start

Deze superslimme longecho laat binnen een paar minuten zien of je mogelijk COVID-19 hebt én hoe erg

Deze superslimme longecho laat binnen een paar minuten zien of je mogelijk COVID-19 hebt én hoe erg
Echo-apparaat dat met de juiste software gebruikt kan worden voor herkenning van COVID-19
Bron: ANP

Binnen enkele minuten vaststellen of een patiënt mogelijk COVID-19 heeft en hoe ernstig de schade in de longen is? Dit kan met eenvoudige en veelgebruikte echo-apparaten die gebruik maken van slimme software.

Ruud van Sloun is onderzoeker aan de Technische Universiteit Eindhoven. Zijn vakgebied is de toepassing van kunstmatige intelligentie in medische apparatuur. Met andere woorden: hij probeert machines steeds slimmer te maken zodat artsen bijvoorbeeld beter en sneller diagnoses kunnen stellen.

Belang van een goede diagnose

"In maart kreeg ik een telefoontje van een Italiaanse collega, net toen daar de hel losbarstte met betrekking tot het coronavirus", vertelt Van Sloun. "We hadden al eerder samen onderzoek gedaan naar echobeelden van longen en hoe je die beelden 'slimmer' kon maken. En dat was precies wat er nu opeens heel hard nodig was."

De collega van de Universiteit van Trento in Italië vroeg Van Sloun of hij zijn onderzoek naar slimme longecho's versneld kon voortzetten, en dan specifiek gericht op COVID-19. "Er waren toen al heel veel patiënten in Italië en het was overduidelijk dat nog veel meer landen met het coronavirus te maken zouden krijgen. Een goede diagnose, die de impact van de ziekte nauwkeurig in beeld kon brengen, was direct al van groot belang."

Dag en nacht aan gewerkt

Van Sloun vroeg aan zijn medewerkers of ze naast hun eigen promotie-onderzoek tijd aan dit project wilden besteden. "Dat wilden ze zeker! Mijn promovendi hebben er letterlijk dag en nacht aan gewerkt de afgelopen weken. Ik ben echt ontzettend trots op ze."

Binnen een maand ontwikkelden de onderzoekers software waarmee een arts verschijnselen die op COVID-19 duiden direct op een longecho kan zien. Dat helpt om belangrijke vragen te beantwoorden. Moet een patiënt bijvoorbeeld naar de intensive care of aan de beademing? Of kan hij of zij toch weer veilig naar huis.

CT-scan bewerkelijk en riskant

Dankzij de nieuwe software zou een ernstig zieke coronapatiënt op de intensive care met een echo-apparaat gewoon aan het bed kunnen worden gemonitord.

Nu gebeurt dit vaak nog met behulp van een CT-scan die de toestand van de longen in kaart brengt. Dat houdt in dat een erg zieke patiënt verplaatst moet worden, wat bewerkelijk en vermoeiend is én het risico op besmetting vergroot.

info

Inmiddels zijn er verschillende tests en testmethoden in omloop. Zo maakte EenVandaag eerder een reportage over de testbus waar je kunt laten testen of je antistoffen tegen corona hebt opgebouwd en werd gisteren nog een test aangekondigd die binnen een paar minuten moet aantonen of je corona hebt of niet.

De inzet van slimme software bij bestaande echo-apparaten is meer dan een test. Het helpt artsen een complexe diagnose te stellen op basis waarvan verder behandeld kan worden.

Alsof de beste experts meekijken

De onderzoekers hebben expertise van de beste longartsen ter wereld vertaald naar een software-update voor echoapparaten. Daarmee kunnen ook artsen die geen specifieke kennis hebben van longaandoeningen beelden heel secuur interpreteren.

"We hebben duizenden en duizenden echobeelden en de kennis van toplongartsen geanalyseerd om deze software te bouwen. Het is alsof de allerbeste experts mee zitten te kijken naar de echo en de arts in kwestie ondersteunen bij de interpretatie van de beelden", aldus Van Sloun.

Ook beschikbaar in ontwikkelingslanden

Er zijn nog meer voordelen. "Over de hele wereld zijn er heel wat echo-apparaten beschikbaar, ook in ontwikkelingslanden en plattelandsgebieden", licht Van Sloun toe.

"De apparaten zijn makkelijk verplaatsbaar en hebben maar een kleine besmettingsgevaar door het gebruik van een hoes om de sensor. En ze zijn in vergelijking met CT-scanners spotgoedkoop."

Zelflerend

De nieuwe, slimme longecho laat afwijkingen aan de rand van de longen en in de longblaasjes zien die kunnen duiden op een COVID-19 infectie.

Omdat het een zelflerend programma is, zal het bij elke nieuwe diagnose slimmer kunnen worden, en dus steeds nauwkeuriger beelden kunnen genereren.

Testen op nauwkeurigheid en betrouwbaarheid

De software wordt nu ingevoerd in een aantal ziekenhuizen, zodat data kan worden verzameld over de nauwkeurigheid en betrouwbaarheid van de slimme echobeelden. Ook het Catharina Ziekenhuis in Eindhoven doet mee aan deze praktische testfase.

Anesthesioloog Arthur Bouwman gaat met zijn collega's onderzoeken of de nieuwe software geschikt is om patiënten met COVID-19 inderdaad beter en efficiënter te behandelen.

Lees ook

Op tijd klaar voor tweede golf

Ruud van Sloun van de TU Eindhoven is optimistisch: "We denken dat deze manier van interpretatie van corona-gerelateerde longproblemen op tijd klaar is voor de - helaas te verwachten - tweede golf van het coronavirus."

De software kan dan wat hem betreft in veel ziekenhuizen en op spoedeisende hulpafdelingen worden ingezet. "Ook in kleine, armere ziekenhuizen over de hele wereld. Niet elk ziekenhuis heeft een dure CT-scanner, maar er staat bijna overal wel een echoapparaat."

Bekijk hier de tv-reportage over dit onderwerp.

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Waarom president Donald Trump importheffingen ondanks waarschuwingen van economen tóch doorvoert

President Donald Trump kondigde het gisteravond aan: Amerika gaat een importheffing van 20 procent op alle producten uit de Europese Unie doorvoeren. Wereldwijd waarschuwen economen dat dit een slecht idee is, vooral voor de VS zelf. Toch zet Trump door.

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Onzekerheid bij Nederlandse ondernemers door Amerikaanse importheffingen: 'We begrijpen zijn visie, maar maakt het lastig voor ons'

Onzekerheid bij Nederlandse ondernemers door Amerikaanse importheffingen: 'We begrijpen zijn visie, maar maakt het lastig voor ons'
Willem Hulsebosch is eigenaar van een bloembollenbedrijf dat exporteert naar de VS
Bron: EenVandaag

Voor Nederlandse ondernemingen met veel export naar de Verenigde Staten breken spannende tijden aan. Door de extra belasting van 20 procent worden hun producten voor de Amerikaanse consument een stuk duurder. "Dit betekent heel veel onzekerheid."

"Dit valt wel rauw op ons dak", zegt Willem Hulsebosch. Samen met zijn vrouw en zoons runt hij al jaren een bloembollenbedrijf in Julianadorp.

Andere markten

"We doen al decennialang zaken met Amerika en hebben in de loop der jaren echt een goede band opgebouwd met onze klanten in de VS", gaat Hulsebosch verder. "Die willen we graag houden. Maar als het moet, dan gaan we ons op andere markten richten."

Want de familie beseft wel dat Amerikanen zullen afhaken als bloemen door de heffing te duur worden. "Tulpen zijn geen eerste levensbehoefte. Aan het eind van je rondje supermarkt staat er een bosje bloemen. Als dat ineens 20 procent duurder is, dan denk je wel twee keer na."

'We begrijpen zijn visie'

De familie Hulsebosch is flink verweven met de Verenigde Staten. "Onze moeder is Amerikaans, we hebben familie overzee en komen er vaak", vertelt zoon Roy.

"We houden van het land en zijn zelfs pro-Trumpers. Dat klinkt misschien tegenstrijdig, maar we begrijpen zijn visie wel. Hij maakt waar wat hij zegt. Dat vinden wij ergens ook wel bewonderenswaardig. Hij zet zijn volk op één, dat is duidelijk. Daar kunnen wij in Europa nog wat van leren. Alleen dit plan, dat maakt het voor ons wel lastig."

Bekijk ook

Niet volledig afhankelijk

Toch blijft Hulsebosch positief: "We zijn gelukkig niet volledig afhankelijk van Amerika. We exporteren ook naar Engeland, China, Rusland en Kazachstan. En we hebben een uniek product. Bollen kun je maar op één plek in de wereld telen, en dat is hier, in Nederland. Door het klimaat, de bodem, de omstandigheden. Dat kan niet zomaar ergens anders. Daar hebben ze ons gewoon voor nodig.

Er zijn dus genoeg opties. "Als de ene markt moeilijk doet, dan vinden wij onze weg wel via een andere. We hebben al vaker met onzekerheden te maken gehad. Als het even tegenzit, dan nemen we genoegen met wat minder marge en stellen we investeringen gewoon even uit."

'Kennis en ervaring zit in Nederland'

"Trump ziet ons het liefst naar Amerika vertrekken", legt directeur van TTA-ISO Martin Maasland uit. Het Nederlandse bedrijf maakt landbouwmachines en heeft een grote afzetmarkt in de Verenigde Staten.

TTA-ISO heeft zelfs een kantoor in de VS zitten. "Maar de kennis en ervaring op het gebied van high-techsystemen in de tuinbouw zit hier in Nederland. Die gekwalificeerde mensen kun je niet oppakken en in Amerika neerzetten."

Bekijk ook

Prijs verlagen

Bang voor Amerikaanse concurrenten is Maasland niet. "In ons geval zijn er weinig of eigenlijk geen partijen in de Verenigde Staten die hetzelfde kunnen bieden als wij. We zien onszelf daardoor niet genoodzaakt om de winstgevendheid op onze machines te verlagen."

Maar als de prijs vanwege de invoerheffingen te hoog wordt, dan bestaat er volgens Maasland wel een kans dat de markt afneemt of zelfs helemaal stilvalt. "Dan kunnen we overwegen of we bereid zijn iets van onze marges op te geven, maar we moeten ook de salarissen van onze medewerkers kunnen betalen."

Tegenactie

Over eventuele eigen tarieven die de EU als tegenactie kan invoeren, maakt Maasland zich geen zorgen. "De grootste impact zijn uiteindelijk toch de hoge tarieven van Amerika richting Europa, omdat wij in Europa produceren."

"En andersom importeren wij weinig vanuit Amerika", gaat hij verder. "Dus als Europa hoge handelstarieven gaat invoeren, verwachten wij niet dat dat veel impact op ons heeft."

Bekijk ook

Minder groei maar geen crisis

Hoofdeconomoom van de ING Marieke Blom begrijpt de zorgen van Nederlandse ondernemers die veel exporteren naar de Verenigde Staten. "Door Trumps nieuwe invoertarieven, gemiddeld 25 procent, en zelfs 54 procent voor China krijgt ook de Europese Unie een tarief van 20 procent opgelegd. Dat leidt naar verwachting tot een exportdaling van zo'n 15 procent richting de VS. Voor Nederland betekent dat een krimp van ongeveer 0,2 procent van het BBP."

Toch is dit volgens Blom geen nieuwe economische crisis in wording. "Dit is niet te vergelijken met corona of de energiecrisis. Het is vooral een rem op de groei."

Niet terugslaan met eigen tarief

Blom verwacht dat Europa met eigen tarieven zal reageren. "Maar hoe dat uitpakt is onduidelijk, omdat we niet zeker weten hoe Trump reageert. Een handelsoorlog moeten we zien te voorkomen."

"We kunnen beter gerichte steun bieden aan getroffen sectoren. Ook kan er veel winst worden geboekt door de interne markt beter te laten werken. En er liggen veel kansen in het versterken van handelsrelaties met landen als India en Zuid-Amerika. Als we dit moment grijpen, kan Europa uiteindelijk sterker en minder afhankelijk van de VS worden. Ook voor Nederland liggen hier echte kansen."

Onzekerheid bij Nederlandse ondernemers door Amerikaanse importheffingen

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Ook interessant