Winterse overstap van busvervoerder zorgt vaak voor chaos: waarom dat in de zomer anders is
Het overstappen van de ene busvervoerder naar de andere zorgt vaak voor een flinke chaos. Volgens de vakbonden kunnen contractwissels daarom beter in de zomer plaatsvinden. Dan heerst er minder griep, is het niet koud en kan er minder mis gaan.
Gedeputeerde André Van Schie vindt het een interessant idee van de vakbonden. "Zo'n wissel is een enorme operatie waarbij duizenden chauffeurs een nieuwe werkgever krijgen, honderden bussen worden vervangen en de complete dienstregeling op de schop gaat.
Als een kaartenhuis in elkaar gestort
In Utrecht werd onlangs duidelijk hoeveel problemen er kunnen ontstaan bij een overgang naar een andere vervoerder in de winter. In de tweede week van de overgang was het echt winterweer, er heerste griep en er waren problemen met laadpunten en materieel. Daardoor stortte halverwege de dag de hele dienstregeling vaak als een kaartenhuis in elkaar."
Bij een contractwissel in de zomer heb je veel problemen niet. "Je heb geen last van het winterweer en in de zomer rijden de vervoerders ook iets afgeschaald, omdat er minder openbaar vervoer nodig is. Maar aan de andere kant zijn dan de chauffeurs ook weer op vakantie."
Andere aanpak
Van Schie erkent dat de provincie een verantwoordelijkheid draagt in de problemen die zijn ontstaan.
"Natuurlijk steek ik de hand in eigen boezem. Wij zijn medeverantwoordelijk. Maar we hebben echt wel vaak, en met klem, bij de vervoerders aangedrongen om niet te veel hooi op hun vork te nemen. En om minder te rijden dan ze eigenlijk wilden om te voorkomen dat die kwetsbaarheden zich zouden voordoen."
Ook denkt Van Schie dat het goed is om zo min mogelijk veranderingen tegelijk door te voeren tijdens een contractwissel. "Dat je niet én nieuw materieel hebt én een nieuwe dienstregeling, maar dat je dat faseert." Ook pleit hij voor betere samenwerking tussen de vertrekkende en komende partij, bijvoorbeeld door personeel alvast op te leiden.
In de zomer meer lucht
Transportdeskundige Bert van Wee vindt een zomerse contractwissel ook een goed idee. "Er zitten veel voordelen aan. Nu kun je bestaande concessies niet zomaar openbreken, maar bij nieuwe aanbestedingen kun je prima regelen dat die doorlopen tot aan de zomer."
Volgens Van Wee is de kans op grote verstoringen in de zomer kleiner: "In de zomer heb je een afgeschaalde dienstregeling met meer lucht. Als er dan iets misgaat, kun je makkelijker bijsturen. Bovendien hebben minder reizigers er last van en staan ze niet in de kou te wachten. Daar komt bij dat je geen winterse weersomstandigheden hebt en dat elektrische bussen in de zomer meer kilometers kunnen rijden op een volle accu."
Elektrische bussen extra kwetsbaar
Want juist die elektrische bussen maken een overgang extra kwetsbaar, legt hij uit. "Het probleem zit hem vaak in de combinatie van een andere vervoerder, een andere dienstregeling en ander materieel. Die elektrische bussen werken anders dan dieselbussen en de dienstregeling hangt samen met hoe ver zo'n bus kan rijden. Als al die veranderingen tegelijk ingaan, kan er veel fout gaan."
Toch zitten er ook nadelen aan een overstap in de zomer. "Je kunt dan niet zien welke problemen zich in de winter voordoen. Maar je hebt al wel kunnen oefenen met de laadinfrastructuur. Eventuele kinderziektes, zoals laadpalen die uitvallen, kun je dan oplossen voordat je ze in de winter echt hard nodig hebt."
"Het gaat nog niet heel lekker."gedeputeerde Van Schie over de problemen in Utrecht
Dramatische verhalen
Ondertussen zijn de problemen in Utrecht nog niet opgelost. "Het gaat nog niet heel lekker", vertelt van Schie. "Er zijn nog te veel bussen die uitvallen en ook de reizigersinformatie is nog steeds niet op orde. En dat is natuurlijk ontluisterend voor de reizigers. Ik hoor dramatische verhalen van reizigers over begrafenissen, sollicitaties en belangrijke afspraken."
Maar wie er in elk geval geen schuld heeft aan alle problemen, dat zijn de chauffeurs. "Dat vind ik heel belangrijk om te benadrukken. De chauffeurs hebben part noch deel aan de ellende waar de reizigers nu mee worden geconfronteerd. Dus steek ze een hart onder de riem, en richt je woede en frustratie en wanhoop niet op hen."
Harde lessen
Wanneer het opgelost is? "Daar durf ik geen uitspraken over te doen, ook omdat het zo ingewikkeld is om die roosters aan te passen. Maar er wordt hard aan gewerkt. En we zullen de geleerde lessen ook delen met de collega's in de rest van het land, want dit speelt helaas overal."