Wat als je 'stiekem' gefilmd blijkt door een camerabril? De regels en je rechten

Camerabrillen, zoals die van Meta, worden steeds populairder en lijken steeds meer op gewone brillen. De brillen hebben een lampje dat aangeeft dat er wordt opgenomen, toch is dat voor omstanders niet altijd duidelijk. Daardoor is moeilijk te zien of iemand met een camerabril alleen kijkt of ook filmt.

'Niet zomaar filmen'

De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) maakt zich dan ook zorgen. "Mensen moeten over straat kunnen gaan zonder dat ze bang hoeven te zijn dat iemand hen ongemerkt filmt en de beelden vervolgens deelt en op internet zet", zegt bestuurslid Katja Mur. De toezichthouder waarschuwt dat het delen van dit soort beelden 'vrijwel altijd verboden' is.

"Je mag niet zomaar in de openbare ruimte filmen met zo'n bril", zegt ook advocaat privacyrecht Vonne Laan. Filmen voor persoonlijk gebruik mag, maar daar zijn wel regels aan verbonden. Zo mogen herkenbare beelden van anderen niet openbaar worden gemaakt en ook niet worden gedeeld met bijvoorbeeld de fabrikant.

Privacywetgeving

Als dat wél gebeurt komt de privacywetgeving (AVG) om de hoek kijken. Daarin staat namelijk dat mensen geïnformeerd moeten worden over wat er met hun persoonsgegevens gebeurt. Die informatieplicht geldt ook als er beelden met een camerabril zijn gemaakt, want zodra iemand herkenbaar in beeld is wordt dat als een persoonsgegeven gezien.

Wat als je erachter komt dat iemand je met een camerabril heeft gefilmd? Dan zijn je opties volgens Laan beperkt. Je kan diegene vragen om het filmpje te wissen en een verwijderverzoek indienen bij de fabrikant, adviseert de advocaat. En als daar geen gehoor aan wordt gegeven? "Dan kan je uiteraard nog naar de Autoriteit Persoonsgegevens of rechter stappen om het te laten verwijderen."

Stiekem 'gluren'

Het probleem is alleen dat je er vaak helemaal niet achterkomt dat je 'stiekem' gefilmd bent en de beelden ergens op het internet gedeeld zijn. En die kans wordt groter nu er steeds meer camerabrillen over de toonbank. Zo heeft bijvoorbeeld techbedrijf Meta wereldwijd al ruim zeven miljoen exemplaren verkocht van haar AI-bril.

Ook blijken de opnamelampjes in camerabrillen makkelijk te manipuleren waardoor er ongemerkt gefilmd kan worden. Ze worden in de volksmond daarom inmiddels ook wel 'gluurbrillen' genoemd. De afgelopen jaren waren er al meerdere incidenten met mannen die stiekem vrouwen filmden in de openbare ruimte.

Verbod op camerabrillen?

Het is voor de Consumentenbond reden om te pleiten voor een verbod op camerabrillen. De bond noemde de apparaten eerder deze maand een 'gevaar voor de privacy'. Bits for Freedom, die opkomt voor digitale burgerrechten, sluit zich daarbij aan. Die organisatie vindt dat de politiek snel in actie moet komen.

In het buitenland worden er al maatregelen tegen camerabrillen onderzocht. Zo overwegen Duitsland en Noorwegen een verbod in de openbare ruimte en Australië eentje in overheidsgebouwen. Hier heeft het CDA in augustus Kamervragen gesteld, maar minister David van Weel van Justitie en Veiligheid heeft die vooralsnog nog niet beantwoord.