Waarom de Katholieke Kerk Carlo Acutis eerder dan normaal heilig wil verklaren: 'Eerste millennial saint'

Acutis werd in 1991 geboren en was een Italiaanse katholiek. Maanden voor zijn dood aan leukemie richtte hij een website op waar hij 'eucharistische wonderen', ook wel het wonderbaarlijke ingrijpen van God genoemd, vastlegde. Voor dit werk en zijn toewijding aan de kerk krijgt hij de titel 'heilige'.

Eerste 'millennial saint'

"Hij wordt dan beschouwd als de eerste 'millennial saint'", vertelt cultuurtheoloog Frank Bosman over het heilig verklaren van Carlo Acutis. "Het feit dat hij een hele sterke spiritualiteit had, die website heeft opgezet en zo jong gestorven is, maakt hem heel populair."

Vooral de jongere katholieken zien Acutis als een groot voorbeeld. En dat is begrijpelijk, legt Bosman uit. "Hij is een voorbeeld van hoe je in de 21ste eeuw als moderne rooms-katholiek die het internet en moderne techniek gebruikt, alsnog je leven als katholiek vorm kan geven."

Honderden verklaringen per jaar

Hij noemt het proces dat hopelijk morgen zijn piek bereikt 'bijzonder'. "Want elke heilige is natuurlijk super bijzonder. Maar het is niet alsof er maar één heilige per jaar wordt erkend." Jaarlijks worden er wereldwijd honderden overleden katholieken op deze manier erkend door de kerk omdat ze 'mooi en schoon' hebben geleefd.

"Sommigen vallen ons hier in het Westen niet zo heel erg op, omdat het gaat over een heilige uit bijvoorbeeld Zuid-Amerika. Dat wordt daar dan heel groots gevierd en wij krijgen er niks van mee."

Jonge volgelingen bereiken

Maar met deze heiligverklaring hoopt de kerk, naast het erkennen van Acutis, een 'statement te maken'. De kerk hoopt hiermee namelijk haar jonge gelovigen te bereiken, stelt Bosman. "Ze willen deze groep een nieuwe heilige geven. Eentje die hun taal spreekt en vaardig is met computers en het internet."

Hij denkt dan ook dat de kerk er daarom voor kiest om Acutis 'zo snel' op deze manier te erkennen. Canonisatie, oftewel het officieel heilig verklaren, is een eeuwenoud gebruik in de Rooms-Katholieke Kerk. "Dat gebeurt stap voor stap en duurt meestal vele jaren."

'Moet eigenlijk 50 jaar wachten'

"Je wil eigenlijk 50 jaar wachten voordat je het proces ingaat", gaat Bosman verder. "Zo kan de kerk een beetje afstand nemen van de emotie van het moment." Ook biedt dit ruimte om de eventuele problematische kanten van zo'n heilige naar boven te laten komen, legt hij uit.

"Je wil een soort afkoelingsperiode hebben. Maar die wordt de laatste tijd niet altijd gehandhaafd." Hij noemt het proces van paus Johannes Paulus II en moeder Teresa al voorbeelden waarbij de regels niet werden gehandhaafd. En nu dus ook bij Acutis, die 19 jaar geleden overleed en volgens de regels eigenlijk pas in 2056 op z'n vroegst heiligverklaard zou mogen worden.

Charmante oplossing

"Ik zou wel willen pleiten dat we dat misschien toch wel weer moeten gaan doen", zegt Bosman over het hanteren van die afkoelingsperiode. "Want je loopt het gevaar dat als je mensen te snel heilig verklaart en er daarna allerlei dossiers van overheidsinstanties, geheime diensten of kerkelijke organisaties worden geopend, je iemand niet meer onheilig kan verklaren als daar van alles uitkomt."

Als iemand eenmaal heilig is verklaar dan is er voor de kerk geen mogelijkheid om dat terug te trekken, legt de cultuurtheoloog uit. "Dat bestaat niet in de Rooms-Katholieke Kerk." Wat de kerk wel kan doen, is ervoor zorgen dat die heiligen in de vergetelheid raken. "De devotie en aandacht voor die heiligen ebt dan weg. Dat kan een hele charmante oplossing zijn", zegt Bosman tot slot.