
Waar zet je de ventilator neer als het binnen te warm wordt? 'Lucht moet buiten kouder zijn'
Eerder deze week was het 30 graden. Koel blijven is op zo'n dag een uitdaging, en dus worden er op social media veel tips gedeeld. Zo ook deze: 'Gebruik je ventilator niet om jezelf te koelen, maar zet hem neer bij een open raam, dat is veel effectiever'.
Maar werkt dat verplaatsen van je ventilator echt op zo'n warme dag? We legde die vraag neer bij assistent professor Annemarie Eijkelenboom van de TU Delft, onderzoeker Hein Daanen van de Vrije Universiteit Amsterdam en Deborah Klaassen van Milieu Centraal.
Verplaatsen van lucht
Maar eerst even naar de basis: waarom koel je af van een ventilator die op je gericht is? "Wat je met ventileren doet, is het verplaatsen van lucht", begint assistent professor Annemarie Eijkelenboom van de TU Delft. "Maar die lucht wordt niet afgekoeld door het verplaatsen."
Het is daarom bij een ventilator altijd belangrijk dat de buitenlucht die je binnenbrengt koeler is dan de huid, voegt onderzoeker Hein Daanen van de Vrije Universiteit Amsterdam toe. "Want als het heel warm is en je zet de ventilator vol aan, dan wordt de warmte juist intensiever in contact gebracht met de huid."
Bij het raam
De koele wind van een ventilator hoort er volgens hem juist voor te zorgen dat het warme laagje, dat we normaal rondom onze huid hebben, wordt weggeblazen. Het apparaat kan in veel gevallen dus effectief zijn.
En volgens social media gaat hij dus nóg beter zijn werk doen als je hem bij het raam plaatst. Maar is dit een fabeltje of is dit een feit? "Onder bepaalde omstandigheden kan dat inderdaad een positief effect hebben", beaamt Deborah Klaassen van Milieu Centraal direct.
'Beter je raam dichthouden'
"Maar", gaat ze verder, "ook dan is het wel belangrijk dat het buiten kouder is dan binnen. Als dat niet zo is, komt de hitte juist binnen via dat raam." Dus, zegt Klaassen: "Je kan dan beter je raam dichthouden en de ventilator op jezelf wijzen."
En dat geldt vooral voor overdag. Want, als het 's avonds afkoelt dan kan het wel werken, vertelt ze. "Dan kan je twee ramen tegen elkaar openzetten en zet je de ventilatie een stukje achter een van de ramen. Zo kan luchtstroom opgang worden gebracht en koelt het wat sneller af in je huis."
Specifieke situaties
Ook assistent professor Eijkelenboom denkt dat het effect kan hebben, maar wel in specifieke situaties: "Als je een eenzijdige woning hebt, bijvoorbeeld een portiekwoning met maar aan één kant ramen, dan kan ik me voorstellen dat het wat extra bijdraagt aan de luchtbeweging."
Maar als het huis van voor naar achter kan doortochten heeft het minder zin. "Dan heb je een vrij natuurlijke luchtstroom, de koude lucht van 's nachts verdringt dan de warme lucht in je huis." Het effect van de tip die op social media rondgaat is dus minimaal, en geldt vaak alleen in specifiek situaties.
Buitenzonwering
"De beste tip om te zorgen dat je huis niet te warm wordt is buitenzonwering", vertelt Eijkelenboom. "Als je dat niet hebt, is binnen zonwering een oplossing of bijvoorbeeld de gordijnen dichthouden. En ook de ramen en deuren dichthouden."
Volgens haar is gedrag een belangrijke factor als het aankomt op de temperatuur in je huis. Huizen die hetzelfde ontwerp hebben, kunnen volgens Eijkelenboom toch veel in temperatuur verschillen door andere keuzes. "Dan moet je denken aan ramen open, maar ook heel lang koken, je produceert dan gewoon extra warmte."
Luchten op goede momenten
Tot slot is het belangrijk om te letten op de luchtkwaliteit in huis. "Als je geen mechanische ventilatie hebt, dan is er de kans dat de luchtkwaliteit in je huis achteruit gaat", aldus Eijkelenboom.
Dus niet uit angst voor de warmte je ramen dag en nacht potdicht houden maar juist luchten op de goede momenten.