FC Den Bosch moet wedstrijd verliezen voor 'betere' uitkomst: hoe goksites helpen matchfixing te voorkomen

Maar allereerst is de vraag hoe zo'n scenario überhaupt mogelijk is. Waarom is verliezen de 'beste' optie voor FC Den Bosch?

Hoezo kan dit?

De club staat nu op de 9de plek in de eerste divisie, net hoog genoeg voor de play-offs. Maar die plek is nog niet zeker, want Vitesse kan ze nog inhalen. Dat komt door de periodetitel: een prijs voor de voetbalclub die in een bepaalde periode het best presteert.

Wint Vitesse die titel, dan kunnen de Arnhemmers alsnog de play-offs in, en zo de Brabanders eruit drukken. Maar: als FC Den Bosch verliest van ADO aankomende vrijdag, wordt de kans kleiner dat Vitesse die periodetitel pakt. En dus vergroot Den Bosch zo juist z'n eigen kans op de play-offs.

Bewust verliezen mag niet

Om meer kans te hebben op een plek in die begeerde play-offs, moet FC Den Bosch dus verliezen. En daar zijn zorgen over, want hoe ga je daarmee om als club? Ga je opzettelijk slecht spelen? Lijkt makkelijk, maar het mag niet. Dat zou iets weg hebben van matchfixing.

"Het is niet toegestaan om bewust te verliezen, want dat noemen we het manipuleren van wedstrijden. Dat gaat in tegen het natuurlijk verloop van de wedstrijd. Dat is verboden volgens reglementen van onder andere de KNVB. Ook mag je niet je 'zwakste elftal' opstellen", zegt hoogleraar sport en recht Marjan Olfers van de Vrije Universiteit. "De gedachte van de sport is dat er een competitie tussen de deelnemers is, met de wil om te winnen."

Geen wedstrijd maar een show

Hoogleraar Olfers legt verder uit dat er sprake is van matchfixing wanneer er tegen het natuurlijke verloop van de sport in gegaan wordt.

"Dat is bijvoorbeeld dat je als club iets afspreekt en bewust gaat verliezen. Dan kijken we eigenlijk niet meer naar sport, maar dan kijken we naar een show waar het uiteindelijke resultaat al vaststaat."

Matchfixing ligt op de loer

Goksites hebben de wedstrijd offline gehaald, juist omdat matchfixing nu op de loer ligt. Helpt zo'n maatregel? De hoogleraar sport en recht denkt van wel. "Je ziet dat er een prikkel is bij een van de clubs om bewust te gaan verliezen, want het leidt tot een beter resultaat voor de hele club. Dat doet ook wat met het gokken: het kan leiden tot rare gokpatronen", zegt ze.

"Het zou bijvoorbeeld kunnen stimuleren dat spelers op eigen wedstrijden gaan gokken. Ook dat is verboden. Kansspelaanbieders hebben de verplichting om matchfixing, dus het bewust manipuleren van wedstrijden, zo veel mogelijk te voorkomen. Dus het is heel belangrijk dat er niet op deze wedstrijd gegokt kan worden."

Bewijzen?

Dat bewust verliezen 'de beste optie' is, betekent dat voetballers mogelijkerwijs niet zo hun best gaan doen, zegt Olfers. "Maar het wordt pas matchfixing op het moment dat ook echt aantoonbaar is dat gemanipuleerd wordt met het wedstrijdresultaat."

En om dat te hard te maken is vaak ontzettend lastig, legt ze uit. "Dan moet je bijvoorbeeld bewijzen dat de bestuurder of trainer expres heeft gezegd: 'Wij gaan nu verliezen', of dat je nadrukkelijk kunt zien in een wedstrijd dat heel bewust ballen naast het doel worden geschoten, enzovoort."

Straf

"Als matchfixing daadwerkelijk te bewijzen is, dan is dat een zeer ernstige overtreding van de reglementen van de KNVB. En dan volgen in de regel ook heel zware sancties", zegt Olfers. Clubs kunnen bijvoorbeeld uit de competitie worden gezet.

"In Nederland hebben we zelden een bewijsbare zaak gehad op het gebied van matchfixing", weet de hoogleraar. "Maar als we spelers vragen, 'ben je benaderd?', dan zien we dat ongeveer 4 procent van de spelers weleens is benaderd om een wedstrijd te fixen. Dat is op basis van oude cijfers uit 2013." Recenter onderzoek is er niet.