Charrel (39) werkte veel buiten en kreeg huidkanker, Nationaal Huidfonds vraagt aandacht voor risico's werken in de zon

Dermatoloog in opleiding aan het Erasmus MC Sven van Egmond ziet in zijn praktijk "best veel mensen die buitenberoepen hebben gehad" en die inmiddels huidkanker hebben ontwikkeld. Mensen die in de bouw werken bijvoorbeeld, of in de wereld van de infrastructuur. Zij zijn veel aan felle zon blootgesteld en dat vormt een risico op huidkanker. Horecamedewerkers die op het strand of op het terras werken worden aan hetzelfde risico blootgesteld.

Werken bij de reddingsbrigade

Zo iemand is Charrel Jalving (39 jaar) die opgroeide op het strand van Callantsoog. "Vroeger was het hutten bouwen, tot 's avonds laat op het strand spelen", vertelt hij over zijn jeugd. De moeder van Charrel was zich bewust van de risico's en smeerde hem in met zonnebrandcrème. Ze zorgde af en toe voor schaduw of lange mouwen voor de rossige Charrel. "Maar later ging ik puberen en bij de professionele reddingsbrigade, dan let je niet meer zo op schaduw opzoeken of insmeren."

Charrel is in zijn leven vaak verbrand door de zon en ontwikkelde op zijn 19de een agressieve vorm van huidkanker. Die bleek toen ook al te zijn uitgezaaid naar de lymfeklieren in zijn lies. "Ik had een plekje op mijn knie. Ik dacht eerst dat het een wrat was dus ik ben pas het seizoen erna naar de huisarts gegaan. Die zag wel dat het geen wratje was en stuurde me door naar de specialist."

'Dankbaar dat ik het kan navertellen'

Het was een heftige en angstige tijd voor de jonge Charrel, alles was onzeker. "Nadenken over de toekomst was erg lastig geworden, maar ik heb me niet echt ziek gevoeld. Het zat namelijk in weefsels en moest daar weg worden gesneden, ik heb dus geen chemo gehad."

Twintig jaar later gaat het veel beter met Charrel. "De operaties zijn goed gegaan en ik ben nu niet meer onder controle van een oncoloog, maar ik noem het een dubbeltje op zijn kant", zegt hij opgelucht. "Ik ben enorm dankbaar dat ik het kan navertellen want heel veel mensen kunnen dat niet."

Aandacht voor de risico's

Het Nationaal Huidfonds vraagt aandacht voor blootstelling aan de zon tijdens het werk, zoals Charrel meemaakte bij de reddingsbrigade. Dermatoloog in opleiding Sven van Egmond ziet vrijwel dagelijks hoe belangrijk het is dat mensen zich bewust zijn van de risico's.

"Er zijn verschillende soorten huidkanker", vertelt hij. "Basaalcelcarcinoom zie je vooral bij mensen die vaak op zonvakanties gaan en dat is redelijk goed te behandelen. Plaveiselcelcarcinoom is de andere soort en die heeft kans om uit te zaaien. Dat type kanker zie je relatief vaker bij mensen die veel buiten hebben gewerkt."

Zongebruinde huid niet alleen maar positief

Charrel was nog jong toen hij huidkanker kreeg, is dat dan niet teken van genetische kwetsbaarheid? Van Egmond: "het is vaak een samenspel van factoren. Om die kanker te laten ontwikkelen moeten er DNA-foutjes ontstaan en zonverbranding draagt daaraan bij."

Mensen lijken zich al veel meer dan vroeger bewust van de negatieve effecten van zonverbranding, ziet ook Van Egmond. Vroeger was bruine huid zelfs een teken van rijkdom, want je kon kennelijk een zonvakantie betalen. Wij zien nu een zongebruinde huid veel meer als een teken van zonschade."

Weren, kleren en smeren

Wat kun je als dokter betekenen voor iemand die huidkanker had of heeft? Daar heeft de dermatoloog in opleiding Van Egmond wel een idee bij.

"Helpen bij het beschermen, en mensen leren over: weren, kleren en smeren. Zonkracht 3 betekent uit de zon blijven, huid-beschermende kleding dragen en elke 2 uur smeren, omdat niemand het nu eenmaal zo dik smeert als in het lab toen het getest werd." Dat laatste zegt hij omdat de zonwerende werking van zonnebrandcrème wordt getest met een hele dikke laag in het laboratorium. Mensen smeren dunner, dus de bescherming komt wat lager uit in de praktijk.