radio LIVE tv LIVE
meer NPO start

Wat de gevolgen zijn als je naam vaak verkeerd wordt uitgesproken: 'Alsof je identiteit niet volledig gewaardeerd wordt'

Wat de gevolgen zijn als je naam vaak verkeerd wordt uitgesproken: 'Alsof je identiteit niet volledig gewaardeerd wordt'
Een jongen voelt zich niet prettig in de klas, beeld ter illustratie
Bron: Pexels/Mikhail Nilov

Hoe vaak haar naam verkeerd is uitgesproken? Ilgın kan zich bijna geen ervaring bedenken waarbij het wél goedgaat. En dat vindt ze knap lastig. Ilgın is daar niet de enige in: het verkeerd uitspreken van een naam kan zelfs psychische gevolgen hebben.

Haar naam omschrijft ze als 'een van de duidelijke kenmerken' van haar Turkse achtergrond: "Ik hecht er daarom veel waarde aan."

'Het lijkt iets kleins, maar dat is het niet'

"Tijdens mijn schooltijd maakte ik mijn naam vaak 'makkelijker' voor de ander", vertelt Ilgın Umut. Daar heeft ze inmiddels spijt van en doet dat daarom niet meer. "Ik doe mijn best om namen goed uit te spreken en te onthouden, waarom kan ik het wel en de ander niet?" vraagt ze zich af.

De enige personen die echt de moeite hebben genomen om haar naam goed uit te leren spreken, zijn haar beste vriendinnen en een aantal collega's. "Het voelt daardoor alsof ze mij belangrijk genoeg vinden. Het lijkt misschien iets kleins, maar dat is het niet." Soms gebruikt ze Instagram als uitlaatklep. Ze laat daar zien hoe vaak het misgaat om anderen zich daar bewust van te maken.

'Liever dat je het tien keer vraagt'

Volgens Ilgın is het een stukje wederzijds respect. "Mijn naam is onderdeel van mij en ik wil dat dat zo blijft. Ik wil niet meer dat andere mensen dat bij mij weghalen." Ze probeert nu iedereen te corrigeren die haar naam verkeerd uitspreekt, en dat is best vermoeiend: "Soms maak ik er dan ook grapjes over. Want ja, de hele tijd gefrustreerd raken is ook geen pretje."

Ilgın vindt het ook helemaal niet erg als haar wordt gevraagd hoe haar naam uitgesproken moet worden, benadrukt ze. "Ik wil juist dat mensen het bij twijfel blijven vragen. Ik heb liever dat je het tien keer vraagt dan dat je je best niet doet."

Ilgın Umut vertelt hoe je haar naam uitspreekt

Niet gewaardeerd

Sociaal psycholoog dr. Ceren Abacıoğlu doet al 9 jaar onderzoek naar de culturele dynamiek in multiculturele samenlevingen. Ze begrijpt heel goed dat Ilgın het er lastig mee heeft als haar naam verkeerd wordt uitgesproken.

"Onze namen spelen een belangrijke rol in hoe anderen ons identificeren. Een goede uitspraak toont respect en waardering voor iemands culturele achtergrond", legt ze uit.

Met trots, zonder schaamte

Diversiteits- en inclusiviteitsspecialist Dounia Maakor maakt vaker mee dat mensen met een biculturele achtergrond, dus mensen die naast hun Nederlandse achtergrond ook een band hebben met een andere cultuur, hun naam 'versimpelen' voor de ander. Zoals Ilgın dat vroeger deed.

Maar daarmee los je het probleem niet op, zegt zij. "Ik vind dat we juist moeten streven naar een samenleving waarin we mensen erop aanspreken als ze een naam verkeerd uitspreken, zoals Ilgın nu ook doet. Met trots en zonder schaamte. 'Ik heet zo, en zo hoor je mijn naam ook uit te spreken.'"

Negatieve gevolgen voor de identiteit

Nederlanders met een biculturele achtergrond kunnen sowieso al het gevoel hebben dat ze anderen steeds moeten informeren over wie ze zijn, over hun cultuur, weet sociaal psycholoog Abacıoğlu uit het onderzoek dat zij doet.

"Als je dan ook nog je naam constant moet corrigeren, kan dat bijdragen aan emotionele vermoeidheid", legt ze uit. "Het is dan de zoveelste situatie waarin je moet opkomen voor je culturele achtergrond."

Sociaal psycholoog dr. Ceren Abacıoğlu vertelt hoe je haar naam uitspreekt

Fouten maken mag

Iedereen maakt fouten, dat is menselijk, benadrukt Abacıoğlu. "Maar het is wel belangrijk dat je de tijd neemt en moeite doet om iemands naam goed uit te spreken. Laat zien dat je het probeert."

"Mensen willen gezien worden voor wie ze zijn", vervolgt ze. "Je naam is een belangrijk onderdeel van je identiteit. Namen hebben een culturele en persoonlijke waarde en als ze regelmatig verkeerd worden uitgesproken, kunnen mensen het gevoel hebben dat hun hele identiteit en erfgoed wordt genegeerd of verwaarloosd."

Gevoel 'de ander' te zijn

En er speelt nog iets mee, vertelt de sociaal psycholoog: "Een verkeerde uitspraak kan iemand met een biculturele achtergrond het gevoel geven 'de ander' te zijn en dat kan een psychologische barrière creëren." Het gevoel erbij te horen en verbonden te zijn met anderen op school of op het werk kan hierdoor negatief worden beïnvloed.

Diversiteits- en inclusiviteitsspecialist Maakor maakte dit van dichtbij mee bij haar zoon Ilyas. Zijn naam spreek je uit als 'Il-yes'. "Jarenlang hebben ze zijn naam op school verkeerd uitgesproken", vertelt ze. "Ik zag dat dat iets met hem deed. Hij werd er heel ongelukkig van."

Het gesprek aangaan

Tijdens een ouderavond kaartte Maakor het probleem aan en andere ouders reageerden heel positief, blikt ze terug. "Het was zo mooi om te zien dat in één keer het gesprek werd geopend. Ze vonden het goed dat ik het aangaf."

"Een paar dagen daarna kwam mijn zoon thuis van school en zei: 'Oh mam, ik schaamde me eerst toen je er iets over zei, maar ik ben nu zo blij. Iedereen noemt me nu zoals ik heet.'"

Diversiteit- en inclusiviteitsspecialist Dounia Maakor vertelt hoe je haar naam uitspreekt

Waarom verkeerd uitgesproken?

Maar hoe komt het dan eigenlijk, dat het zo vaak misgaat? En dat mensen weinig moeite lijken te doen? Volgens Abacıoğlu kunnen er verschillende factoren meespelen. "Ze zijn zich er misschien niet van bewust dat een verkeerde uitspraak schadelijk kan zijn, of als respectloos kan worden ervaren."

Dat gebrek aan bewustzijn kan volgens de sociaal psycholoog komen doordat ze nooit in een situatie zijn geweest waarin hun eigen naam verkeerd werd uitgesproken. Het kan er ook mee te maken hebben dat iemand weinig in aanraking komt met verschillende culturen en dus ook namen, voegt ze toe.

Afkeer van Nederlandse of tweede culturele achtergrond

Vooral bij kinderen en jongvolwassenen is het een groot probleem als hun naam verkeerd wordt uitgesproken, zegt Maakor. "Zij zitten in de fase van hun leven waarin ze vragen stellen als: wie ben ik en waar hoor ik bij?" Wat haar opvalt, is dat vooral jonge mensen zich soms zelfs schamen als ze vertellen hoe ze heten. "Je ziet ook vaak dat er dan een bepaalde afkeer begint te ontstaan richting de tweede culturele achtergrond."

Abacıoğlu herkent de afkeer en ziet daarnaast ook dat het gevoel hebben dat je niet gewenst bent in de samenleving waarin je leeft, kan leiden tot vervreemding van die samenleving. "Onderzoek toont aan dat acceptatie van zowel de Nederlandse als de tweede culturele achtergrond nodig is voor hereniging van allebei."

Culturele diversiteit en inclusiviteit normaliseren

Iemands naam goed uitspreken draagt simpelweg bij aan inclusiviteit, zegt Maakor. "Niet alleen op school of op het werk, maar in de hele samenleving. Als je oprechte verbinding wil creëren en interesse wil tonen, is de vraag 'hoe spreek ik je naam uit?' heel belangrijk. En zorg er dan voor dat je het onthoudt."

"We moeten ons focussen op het normaliseren van culturele diversiteit en inclusiviteit om een cultuur te creëren die de waarde van het eren van iemands naam benadrukt", voegt Abacıoğlu daaraan toe. Ze wijst naar werkgevers en het onderwijs: "Dit kan bereikt worden door het aanbieden van materialen, trainingen en workshops om de omgang met diversiteit te verbeteren."

Bekijk ook

'Het heeft wel nut'

Ilgın vindt zelf dat er meer over gesproken moet worden. "Ik heb het gevoel dat mensen met een biculturele achtergrond die hier ook problemen mee ervaren, het soms gewoon wegwuiven. Net als ik vroeger deed met de gedachte dat het toch geen nut heeft. Maar dat heeft het wel!"

Ze vindt wel dat het van beide kanten moet komen. "Uiteindelijk is het ook aan de ander om het belang ervan in te zien en er vervolgens moeite voor te doen."

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

President Donald Trump negeert uitspraak Hooggerechtshof, wat betekent dit voor democratie in VS? 'Dit is echt uniek'

President Donald Trump negeert uitspraak Hooggerechtshof, wat betekent dit voor democratie in VS? 'Dit is echt uniek'
Bron: EPA

President Donald Trump zette deze maand een Salvadoriaan de VS uit. Dat mocht niet, bleek achteraf. Het Hooggerechtshof eist nu dat de president deze uitzetting terugdraait. Maar Trump weigert. Dit zorgt voor woede in het land, ook bij zijn kiezers.

Trump negeert vaker de uitspraken van rechters, maar nooit eerder een van het Hooggerechtshof. Toch lijkt het alsof zijn houding tegenover het hoogste rechtsorgaan in de Verenigde Staten geen gevolgen zal hebben. En hierdoor rijst de vraag: is de wet nog wel wat waard in de VS? We vroegen het aan Amerika-verslaggever Tom van 't Einde.

1. Wat is er precies gebeurd in de Verenigde Staten?

"Het gaat dus om Kilmar Abrego Garcia die legaal in Amerika verbleef. Hij woonde met zijn vrouw en kinderen in de staat Maryland en is eigenlijk zomaar opgepakt en op het vliegtuig gezet, zonder een proces", legt Van 't Einde uit.

Abrego Garcia werd op bevel van president Donald Trump naar een terreurgevangenis in El Salvador gevlogen. Maar achteraf blijkt dat dit wettelijk niet mag. "En daarvan heeft Trump al gezegd: dat was een fout, hadden we nooit moeten doen", weet Van 't Einde. "En dat is heel bijzonder, dat Trump zelf toegeeft dat hij fout zit. Het is uniek."

Bekijk ook

2. Wat wordt er gedaan om deze fout recht te zetten?

"Het Hooggerechtshof heeft gezegd dat dit niet klopt", antwoordt de Amerika-verslaggever. Het is dan ook de bedoeling dat Abrego Garcia terugkeert naar de Verenigde Staten. Maar dat is tot nu toe nog niet gebeurd. "Trump weigert dit te doen. Hij zegt dat hij officieel niet bij machte is om deze man terug te halen uit El Salvador." Alleen daar blijkt niets van te kloppen.

"Trump en de Amerikaanse regering betalen voor de gevangenen die ze in deze gevangenis in El Salvador stoppen. Daar gaat zo'n 6 miljoen aan Amerikaans geld naartoe. Ook heeft hij een heel goede band met de president van El Salvador, Nayib Bukele. Die was gister zelfs nog in het Witte Huis. Dus als Trump zegt dat die meneer per direct moet worden teruggevlogen, dan is dat zo geregeld. Maar hij wil dat niet en negeert hier dus ook de uitspraak van het Hooggerechtshof mee. En dat is wel echt uniek."

3. Waarom kiest Trump ervoor om deze uitspraak te negeren?

Volgens Van 't Einde heeft dit vooral te maken met dat Trump meer macht wil hebben dan hij daadwerkelijk heeft. "Hij wil kijken hoe ver zijn macht echt reikt. Als president wil hij veel meer macht hebben dan hij eigenlijk heeft vanuit zijn ambt, dus probeert hij dit op zoveel mogelijk vlakken uit te breiden en te kijken óf er wordt ingegrepen."

"En als hij hier vrijspel krijgt dan geeft hem dat ook weer ruimte op andere gebieden", denkt de verslaggever. "Dus het is eigenlijk gewoon een spel dat hij speelt."

Bekijk ook

4. Zijn andere Republikeinen het eens met Trumps?

"Hij wil dat iedereen loyaal is aan hem, dat niemand iets tegen hem durft in te gaan", zegt Van 't Einde. En dat geldt ook voor zijn partijgenoten. Wie hem tegenspreekt raakt vaak zijn of haar baan in de politiek kwijt. Mochten ze het niet eens zijn met de president, zullen ze dat dus niet makkelijk uiten.

"Vroeger waren er mensen die zich durfden uit te spreken tegen Trump zijn plannen, maar die zijn nu allemaal weg. Zij zijn allemaal bang voor hem. Zijn minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio bijvoorbeeld, die was vroeger heel kritisch maar die is nu bang om een onvertogen woord over Trump uit te spreken." Wat Trump doet is volgens de Amerika-verslaggever dan ook 'pure intimidatie'.

5. Wat betekent dit voor de democratie in de VS?

Als er niemand ingrijpt, kan dit volgens de verslaggever grote gevolgen hebben voor burgers van de Verenigde Staten. "Hij kan dan alle wetten in de wind gaan slaan. En als hij er zin in heeft kan hij ook Amerikaanse staatsburgers het land uitzetten of deporteren naar een andere gevangenis, zonder enig proces."

De Amerikaanse president heeft eerder al laten weten hier best voor open te staan, weet Van 't Einde. "Het kan dus elke Amerikaan die een politieke tegenstander van Trump is overkomen. Het is nu nog niet zover, maar dat is wel wat er op het spel staat."

President Donald Trump negeert voor het eerst een uitspraak van het Hooggerechtshof: wat betekent dit voor de democratie?

6. Is er hier al iets van te merken in de maatschappij?

Volgens Van 't Einde wel. Hij noemt als voorbeeld Donald Trumps eis aan de prestigieuze Amerikaanse universiteit Harvard. "Daar wil hij bepalen wat voor lessen ze geven, ze mogen geen diversiteitsbeleid meer hebben en pro-Palestijnse demonstraties moeten worden verboden."

Harvard weigert dit tot nu toe te doen. Als tegenreactie heeft de regering maandag 2,2 miljard dollar aan overheidsgeld voor de universiteit bevroren. Dit komt neer op zo'n 1,9 miljard euro. "De democratie is dus zeker in gevaar."

7. Is er iemand die Trump kan tegenhouden?

Dat kan nog weleens moeilijk worden, denkt Van 't Einde. Ook noemt hij het gedrag van Trump tegenover het Hooggerechtshof gek: "Het bestaat nota bene voor een heel groot deel uit conservatieve rechters. En drie van de zes heeft hij zelf benoemd. Dus een meerderheid staat helemaal aan Trump zijn kant." Maar zelfs daar wil de president dus niet naar luisteren. "De 'checks and balances', zoals dat zo mooi heet, die in een democratie zijn verweven die werken straks misschien dus niet meer."

Bekijk ook

8. Wat betekent dit voor het bondgenootschap tussen Europa en Amerika?

"Die vriendschap zijn we natuurlijk sowieso aan het verliezen", antwoordt Van 't Einde. "Amerika heeft zich altijd opgesteld als voorbeeld van hoe je een democratie kan inrichten. Ze hebben zichzelf ook jarenlang verkocht aan de rest van de wereld, maar die tijd is wel voorbij."

Maar bondgenoten zijn we nog wel en dat zullen we voorlopig nog blijven, voorspelt hij. "Europa is ook heel opportunistisch. Als we geld kunnen verdienen, dan zijn we ook bondgenoten met dictators en autocraten. Dus stel dat het echt die kant opgaat met de Verenigde Staten, dan kunnen we dat nog prima blijven."

Bekijk ook

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Gemeenten en provincies morgen in spoedoverleg met minister Faber over opvang Oekraïners: 'Wegkijken kan echt niet meer'

Gemeenten en provincies morgen in spoedoverleg met minister Faber over opvang Oekraïners: 'Wegkijken kan echt niet meer'
Wethouder Rachel Streefland is morgen aanwezig bij het overleg
Bron: EenVandaag

De opvang van Oekraïners in Nederland loopt spaak. Er is acuut meer geld nodig. De twaalf Commissarissen van de Koning en een delegatie van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten houden daarom donderdagochtend spoedberaad met asielminister Faber (PVV).

Gemeenten kunnen de voortdurende en oplopende vraag naar opvanglocaties voor Oekraïners niet bijbenen. Daardoor worden Oekraïense gezinnen die net in Nederland aankomen vaak van het kastje naar de muur gestuurd, van de ene gemeente naar de andere. In het uiterste geval kan het Rode Kruis een hotelovernachting aanbieden aan gezinnen, ouderen of zieke mensen.

121.000 Oekraïners in Nederland

Inmiddels hebben ruim 121.000 Oekraïners zich geregistreerd bij Nederlandse gemeenten. Dat is het hoogste aantal sinds de invasie van Rusland in Oekraïne in februari 2022. Het 'record' wordt van maand tot maand verbroken, mede omdat er bijna geen uitstroom is.

De afspraak donderdag tussen alle Commissarissen van de Koning en de minister is heel kort tevoren gepland. Om de volle agenda's te omzeilen, gaat het om een online overleg. Al om half negen 's ochtends begint de bespreking.

Bekijk ook

Geen helder plan

"Hier in Utrecht zitten we helemaal vol. We hebben het laatste bed deze week moeten vergeven", zegt Rachel Streefland. Zij is wethouder in Utrecht en verantwoordelijk voor de portefeuilles Asiel en Integratie.

"Er is nergens meer plek. Het grote vraagstuk is nu dat we of bestaande locaties moeten verlengen of nieuwe locaties moeten vinden. En er komt geen enkele helderheid hoe we dat moeten doen. We zijn bang dat het gaat leiden tot mensen op straat."

'Wegkijken kan echt niet meer'

Streefland is ook bestuurslid van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten en zit donderdag bij het spoedoverleg met de asielminister. De provincies en de gemeenten willen dat minister Faber op korte termijn helderheid geeft over de financiering van nieuwe locaties of die verlengd moeten worden.

"Wegkijken kan echt niet meer. We moeten voorkomen dat mensen op straat komen, terwijl het echt vaak om vrouwen en kinderen gaat. We hebben ons te verhouden tot de Europese wetgeving dat mensen moeten worden opgevangen als mensen in oorlog zijn."

Bekijk ook

Tientallen vluchtelingen per week

Regiomanager Midden-Nederland van het Rode Kruis Cora Gerritsen, ziet wat het betekent dat gemeenten geen ruimte meer hebben. "We ontvangen enkele tientallen mensen uit Oekraïne elke week. Sinds de Jaarbeurs is gesloten in augustus vorig jaar en omdat ze niet bij gemeenten terecht kunnen, komen ze als laatste kans bij het Rode Kruis, ook hier in Utrecht."

"En dan lopen ze hier binnen met koffers, met een kind op de arm, oud, jong, of ziek. Op die manier komen ze hier aan en dan hopen ze nog ergens een plekje te vinden."

Bekijk ook

Laatste hoop

"We luisteren naar hun verhaal, waar ze vandaan komen, wat ze hebben meegemaakt onderweg, we laten ze even bijkomen", gaat Gerritsen verder. "En we kijken dan of we een plekje voor ze kunnen vinden. Inmiddels zijn ze dan al bij een gemeente geweest, bij verschillende gemeenten soms, en daar is het niet gelukt."

"En daar horen ze: er is geen plek meer in Nederland. En dan bellen we met de Veiligheidsregio's of locaties in het land, die wij goed kennen, of er wellicht tóch nog plek is. We willen met z'n allen graag dat er via gemeentes plekken gevonden worden. Maar het lukt gewoon niet meer. En dan is het Rode Kruis voor deze mensen de laatste strohalm."

'Er is nog steeds geweld'

Waarom er nu, 3 jaar na het uitbreken van de oorlog, nog steeds mensen uit Oekraïne naar Nederland komen? "Er is nog steeds geweld", antwoordt de regiomanager.

"We hebben afgelopen weekend gezien wat er in Soemy gebeurd is. En dat is op verschillende plekken in Oekraïne nog steeds aan de gang. Mensen beslissen nog steeds om hun land te verlaten en komen dus ook naar Nederland."

Gemeenten en provincies morgen in spoedoverleg met minister Faber over opvang Oekraïners: 'Wegkijken kan echt niet meer'

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Ook interessant