radio LIVE tv LIVE
meer NPO start

Van stoplichten tot autocorrectie: AI gebruikten we al lang voor ChatGPT

Van stoplichten tot autocorrectie: AI gebruikten we al lang voor ChatGPT
Bron: ANP

ChatGPT zorgde iets meer dan 2 jaar geleden voor een enorme populariteitsboost op het gebied van Artificiële Intelligentie (AI). Maar AI bestaat al heel lang. Sterker nog, het was er al eerder dan de eerste PC.

AI is niet meer weg te denken uit de samenleving. Naast ChatGPT maken bijvoorbeeld Google Maps, vertaalprogramma's of autocorrectie in Microsoft Word allemaal op hun eigen manier gebruik van Artificiële Intelligentie. Maar het is ver van nieuw.

'Was er al valk na de oorlog'

Voor het begin van AI moeten we volgens AI-projectleider Gerson Veenstra van AVROTROS heel ver terug. "De eerste keer dat de term gebruikt werd, was al vlak na de oorlog."

Maar, gaat Veenstra verder, het eerste moment dat een grote menigte hoorde van het bestaan van AI, was in 1997. "Toen een supercomputer middels AI een schaakwedstrijd won van toenmalig wereldkampioen schaken Garry Kasparov."

Bekijk ook

Machine learning

Toch zit er veel verschil in die vorm van AI en de machine learning waar het tegenwoordig veel over gaat. "Denk aan de vroege computerspelletjes waarbij je tegen een tegenstander aan het voetballen bent", zegt cyber-expert Dave Maasland.

"Dat lijkt natuurlijk allemaal alsof de computer echt precies weet wat jij gaat doen en zich daarop aanpast. Maar dat is veel gebaseerd op regels. Als speler X doet, dan doe jij Y. En daar zit nu het verschil in." Slimmere AI-technieken werken steeds meer met dat zelflerende stuk, vertelt Maasland.

Stoplichten

Hier houdt AI niet op. Naast alle eerder genoemde diensten waar AI in zit, zijn er ook AI-systemen waar je waarschijnlijk nog niet eerder bij hebt stilgestaan.

"Je denkt misschien dat een stoplicht altijd in dezelfde volgorde op groen en op rood gaat. Dat is niet zo, want het wordt goed in de gaten gehouden met allerlei systemen. Hoe druk het op bepaalde plekken is en hoe je dat dan goed op elkaar afstemt, ook dat is AI", vertelt Veenstra.

Bekijk ook

Verschil met vroeger

Het ontgrendelen van je telefoon met je gezicht, het automatisch invullen van woorden als je aan het typen bent en spraakassistenten als Siri en Google Home zijn ook allemaal AI, gaat Veenstra verder.

"Het grote verschil is natuurlijk dat je zelf iets ergens in kunt stoppen en dan meteen kunt zien wat er verandert, dus wat het resultaat is. En dat kon daarvoor eigenlijk voor de meeste consumenten nog niet echt."

Bewustwording

Dat iedereen zijn bewustzijn vergroot dankzij ChatGPT, vindt Veenstra een goede ontwikkeling. "Het is beter dat je snapt hoe er bepaalde keuzes worden gemaakt, dan dat je ze blind volgt." Daar sluit Maasland zich bij aan. "Ik denk dat het zelfs een noodzakelijke ontwikkeling is dat we ons bewust maken van AI."

"Maar misschien nog wel belangrijker is dat je er zelf ook echt mee gaat experimenteren", gaat Maasland verder. "Want ik denk dat de toekomst vooral is weggelegd voor de mensen die open staan om ermee te experimenteren. Het afdoen als een hype, of er niks mee zeggen te kunnen, is denk ik echt een gemiste kans."

Bekijk ook

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Waarom president Donald Trump importheffingen ondanks waarschuwingen van economen tóch doorvoert

President Donald Trump kondigde het gisteravond aan: Amerika gaat een importheffing van 20 procent op alle producten uit de Europese Unie doorvoeren. Wereldwijd waarschuwen economen dat dit een slecht idee is, vooral voor de VS zelf. Toch zet Trump door.

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Onzekerheid bij Nederlandse ondernemers door Amerikaanse importheffingen: 'We begrijpen zijn visie, maar maakt het lastig voor ons'

Onzekerheid bij Nederlandse ondernemers door Amerikaanse importheffingen: 'We begrijpen zijn visie, maar maakt het lastig voor ons'
Willem Hulsebosch is eigenaar van een bloembollenbedrijf dat exporteert naar de VS
Bron: EenVandaag

Voor Nederlandse ondernemingen met veel export naar de Verenigde Staten breken spannende tijden aan. Door de extra belasting van 20 procent worden hun producten voor de Amerikaanse consument een stuk duurder. "Dit betekent heel veel onzekerheid."

"Dit valt wel rauw op ons dak", zegt Willem Hulsebosch. Samen met zijn vrouw en zoons runt hij al jaren een bloembollenbedrijf in Julianadorp.

Andere markten

"We doen al decennialang zaken met Amerika en hebben in de loop der jaren echt een goede band opgebouwd met onze klanten in de VS", gaat Hulsebosch verder. "Die willen we graag houden. Maar als het moet, dan gaan we ons op andere markten richten."

Want de familie beseft wel dat Amerikanen zullen afhaken als bloemen door de heffing te duur worden. "Tulpen zijn geen eerste levensbehoefte. Aan het eind van je rondje supermarkt staat er een bosje bloemen. Als dat ineens 20 procent duurder is, dan denk je wel twee keer na."

'We begrijpen zijn visie'

De familie Hulsebosch is flink verweven met de Verenigde Staten. "Onze moeder is Amerikaans, we hebben familie overzee en komen er vaak", vertelt zoon Roy.

"We houden van het land en zijn zelfs pro-Trumpers. Dat klinkt misschien tegenstrijdig, maar we begrijpen zijn visie wel. Hij maakt waar wat hij zegt. Dat vinden wij ergens ook wel bewonderenswaardig. Hij zet zijn volk op één, dat is duidelijk. Daar kunnen wij in Europa nog wat van leren. Alleen dit plan, dat maakt het voor ons wel lastig."

Bekijk ook

Niet volledig afhankelijk

Toch blijft Hulsebosch positief: "We zijn gelukkig niet volledig afhankelijk van Amerika. We exporteren ook naar Engeland, China, Rusland en Kazachstan. En we hebben een uniek product. Bollen kun je maar op één plek in de wereld telen, en dat is hier, in Nederland. Door het klimaat, de bodem, de omstandigheden. Dat kan niet zomaar ergens anders. Daar hebben ze ons gewoon voor nodig.

Er zijn dus genoeg opties. "Als de ene markt moeilijk doet, dan vinden wij onze weg wel via een andere. We hebben al vaker met onzekerheden te maken gehad. Als het even tegenzit, dan nemen we genoegen met wat minder marge en stellen we investeringen gewoon even uit."

'Kennis en ervaring zit in Nederland'

"Trump ziet ons het liefst naar Amerika vertrekken", legt directeur van TTA-ISO Martin Maasland uit. Het Nederlandse bedrijf maakt landbouwmachines en heeft een grote afzetmarkt in de Verenigde Staten.

TTA-ISO heeft zelfs een kantoor in de VS zitten. "Maar de kennis en ervaring op het gebied van high-techsystemen in de tuinbouw zit hier in Nederland. Die gekwalificeerde mensen kun je niet oppakken en in Amerika neerzetten."

Bekijk ook

Prijs verlagen

Bang voor Amerikaanse concurrenten is Maasland niet. "In ons geval zijn er weinig of eigenlijk geen partijen in de Verenigde Staten die hetzelfde kunnen bieden als wij. We zien onszelf daardoor niet genoodzaakt om de winstgevendheid op onze machines te verlagen."

Maar als de prijs vanwege de invoerheffingen te hoog wordt, dan bestaat er volgens Maasland wel een kans dat de markt afneemt of zelfs helemaal stilvalt. "Dan kunnen we overwegen of we bereid zijn iets van onze marges op te geven, maar we moeten ook de salarissen van onze medewerkers kunnen betalen."

Tegenactie

Over eventuele eigen tarieven die de EU als tegenactie kan invoeren, maakt Maasland zich geen zorgen. "De grootste impact zijn uiteindelijk toch de hoge tarieven van Amerika richting Europa, omdat wij in Europa produceren."

"En andersom importeren wij weinig vanuit Amerika", gaat hij verder. "Dus als Europa hoge handelstarieven gaat invoeren, verwachten wij niet dat dat veel impact op ons heeft."

Bekijk ook

Minder groei maar geen crisis

Hoofdeconomoom van de ING Marieke Blom begrijpt de zorgen van Nederlandse ondernemers die veel exporteren naar de Verenigde Staten. "Door Trumps nieuwe invoertarieven, gemiddeld 25 procent, en zelfs 54 procent voor China krijgt ook de Europese Unie een tarief van 20 procent opgelegd. Dat leidt naar verwachting tot een exportdaling van zo'n 15 procent richting de VS. Voor Nederland betekent dat een krimp van ongeveer 0,2 procent van het BBP."

Toch is dit volgens Blom geen nieuwe economische crisis in wording. "Dit is niet te vergelijken met corona of de energiecrisis. Het is vooral een rem op de groei."

Niet terugslaan met eigen tarief

Blom verwacht dat Europa met eigen tarieven zal reageren. "Maar hoe dat uitpakt is onduidelijk, omdat we niet zeker weten hoe Trump reageert. Een handelsoorlog moeten we zien te voorkomen."

"We kunnen beter gerichte steun bieden aan getroffen sectoren. Ook kan er veel winst worden geboekt door de interne markt beter te laten werken. En er liggen veel kansen in het versterken van handelsrelaties met landen als India en Zuid-Amerika. Als we dit moment grijpen, kan Europa uiteindelijk sterker en minder afhankelijk van de VS worden. Ook voor Nederland liggen hier echte kansen."

Onzekerheid bij Nederlandse ondernemers door Amerikaanse importheffingen

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Ook interessant