radio LIVE tv LIVE
meer NPO start

Kelly doet mee aan een 'gezond zwanger'-project: 'Afvallen lukt, stoppen met roken nog niet'

Kelly doet mee aan een 'gezond zwanger'-project: 'Afvallen lukt, stoppen met roken nog niet'
Kevin en Kelly
Bron: EenVandaag

Zwanger zijn en roken gaan niet goed samen. Iedereen weet dat en toch zijn er nog veel vrouwen die de sigaret niet kunnen laten liggen, met alle gevolgen van dien. Een landelijke campagne die deze week begint, moet kinderen een betere start geven.

Kelly Cuenen (28) en haar vriend Kevin uit Maastricht willen dolgraag een kindje, maar dat lukt niet. Via Facebook meldde Kelly zich aan voor TopMama, een programma in het Maastricht UMC dat helpt om gezonder te gaan leven. "Ik heb helaas twee miskramen gehad", zegt Kelly. "Het helpt me om wat kilo's kwijt te raken. Ook wil ik proberen om te stoppen met roken."

8 kilo lichter

Kelly en haar vriend krijgen ook een zogeheten supermarktsafari van een gezondheidscoach. Die troont ze langs de verschillende schappen en laat ze zien hoeveel zout er zit in een kant-en-klaarmaaltijd. De coach wil ze meer bewust maken van goede voeding. Alles met het doel om uiteindelijk op een gezonde manier een kind op de wereld te zetten. Bij de controle in het ziekenhuis blijkt Kelly qua afvallen met behulp van TopMama op de goede weg te zijn: ze is al 8 kilo lichter.

Kelly legt uit waarom ze meedoet aan TopMama en hoe het komt dat ze te zwaar is

14 procent te vroeg geboren

TopMama is een van de vele projecten die zijn opgezet in het kader van het overheidsproject Kansrijke Start. Verspreid over het hele land starten allerlei programma's die aankomende moeders moeten helpen bij een gezonde levensstijl, het voorkomen van stress en het krijgen van meer sociale contacten met lotgenoten.

14 procent van de Nederlandse kinderen wordt te vroeg geboren of heeft te kampen met ondergewicht. En dat heeft gevolgen voor later. Wetenschappers zijn het er over eens dat de eerste 1000 dagen van een kind cruciaal zijn voor de rest van het leven.

Tot 2 jaar legt de basis

Het tellen van die eerste 1000 dagen begint al bij de conceptie. Lector verloskunde Marianne Nieuwenhuijze wil dat aankomende moeders zich veel meer bewust worden van het effect van gezond leven en weinig stress op hun aankomend kroost.

"Als een baby niet goed groeit, geeft dat risico's op complicaties bij de bevalling", zegt Nieuwenhuijze. "En stress heeft invloed op de ontwikkeling van de hersenen. Die eerste 1000 dagen van bevruchting tot een kind 2 jaar is, vormen de basis voor de rest van je leven."

Lees ook

41 miljoen

Marianne Nieuwenhuijze is een van de aanjagers van Kansrijke Start in Heerlen en omgeving. En ze staat niet alleen in haar roep om aandacht voor een gezonde start van kinderen. Minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid trekt in totaal 41 miljoen euro uit voor het project.

Hugo de Jonge over overheidsproject Kansrijke Start.
bekijk hier de hele reportage

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Minder zorgstudenten in het mbo, terwijl personeelstekort groeit: 'We moeten ons rot schrikken als samenleving'

Het aantal studenten op mbo-opleidingen voor verpleegkundigen en verzorgenden blijft maar dalen. In de laatste 5 jaar ging het om een daling van 30 procent, terwijl er juist veel vraag is naar zorgpersoneel. De MBO Raad wil nu actie van het kabinet.

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Kans op inslag van asteroïde 2024 YR4 op aarde steeds groter, maar volgens deze ruimteonderzoeker hoeven we niet bang te zijn

Kans op inslag van asteroïde 2024 YR4 op aarde steeds groter, maar volgens deze ruimteonderzoeker hoeven we niet bang te zijn
Bron: Unsplash

Een groep astronomen trekt aan de bel, want de kans dat een asteroïde de aarde gaat raken wordt steeds groter. In 2 weken tijd steeg deze van 2,6 naar 3,1 procent. "Historisch, maar niet te vergelijken met de asteroïde die dinosaurus heeft uitgeroeid."

De asteroïde, die volgens NASA op 22 december 2032 de aarde zou kunnen raken, heeft zelfs al een naam: 2024 YR4. Hij heeft een geschatte doorsnee van tussen de 40 en 90 meter, en verplaatst zich met een snelheid van meer dan 10 kilometer per seconde. Mocht hij de aarde raken, dan krijgen we dus met een flinke klap te maken.

'Neem het met een korrel zout'

Zijn we over 7 jaar in gevaar? Als je het aan ruimtevaartspecialist Angelo Vermeulen vraagt, niet. "Je moet het met een grote korrel zout nemen", merkt hij op. "Het is een vrij relatief hoog cijfer. Maar de gemeenschap van astronomen wereldwijd maakt zich eigenlijk geen zorgen."

"Want wat er meestal gebeurt, is dat naarmate men meer en meer informatie te weten komt over de baan en de snelheid van de asteroïde, door meerdere metingen te doen, ze zich eigenlijk realiseren dat de kans kleiner wordt dat hij de aarde zou raken."

Bekijk ook

Nog geen 'doomsdag'

"Dit is dus zeker nog geen 'doomsday-scenario'", zegt Vermeulen. Op het moment van de eerste observatie is de asteroïde namelijk nog ver verwijderd van de aarde. Het is een klein object in de verre verte. Om hem te spotten hebben astronomen een sterke telescoop nodig.

"Dan probeer je zo goed mogelijk de baan en de snelheid op te meten", legt hij uit. "Het percentage gaat dan vaak schommelen, soms omhoog en dan soms weer omlaag. Wanneer hij dichterbij de aarde zit kunnen we hem veel makkelijker observeren en opmeten." Pas dan kunnen astronomen écht spreken over de kans op een inslag. "Maar in het verleden is eigenlijk altijd gebleken dat die kans dan 0 procent werd en dat het dan langs de aarde heen vliegt."

Meerdere asteroïden in zonnestel

Naast 2024 YR4 vliegen er meer dan een miljoen asteroïden door het zonnestel, weet Vermeulen. Tussen Mars en Jupiter zit een asteroïdengordel waar een groot deel van deze 'mini planeetjes' vliegen. "Die zitten daar eigenlijk vrij veilig, want ze draaien in een baan om de zon. Ze zijn geen bedreiging."

"Maar er zijn dus ook asteroïden die los door het zonnestelsel vliegen." En voor die losse - zoals 2024 YR4 - moeten we uitkijken. "Ze zouden mogelijk op de aarde kunnen neerstorten. En dat is in het verleden al gebeurd, er zijn genoeg voorbeelden. De bekendste is natuurlijk het uitsterven van de dinosauriërs, veroorzaakt is door zo'n inslag."

Bekijk ook

Zeer zeldzame gebeurtenis

Ook in de Amerikaanse staat Arizona sloeg zo'n 50.000 jaar geleden een asteroïde in. Onderzoekers schatten in dat deze een diameter van ongeveer 50 meter had en rond de 300.000 ton woog. "Je kan hem bezichtigen, een prachtige geologische formatie", noemt de ruimtevaartspecialist het.

De aarde blijft dus niet gespaard van zulke inslagen, vertelt Vermeulen. "Maar dat het zal gebeuren in een tijdbestek van een mensenleven is zeer zeldzaam."

DART

Ook vertelt de ruimtevaartspecials dat NASA technologie heeft ontwikkeld om de banen van asteroïden te wijzigen, zodat ze de aarde niet raken. "Tijdens die missie, genaamd DART, heeft men met een ruimte toestel van ongeveer 600 kilo recht op een asteroïde laten inslaan om te zien of we de baan van die asteroïde konden wijzigen."

"En dat is een groot succes geworden", gaat hij verder. De baan is zelfs veel meer veranderd dan gehoopt. "Dus we kunnen asteroïden wel van een baan doen afwijken. En als je dat op tijd doet, zelfs al is het een kleine wijziging, dan heeft het groot effect wanneer het in de buurt van de aarde komt."

Bekijk ook

Tsunami als gevolg

Maar stel het gebeurt wel, hoe zou dat er dan uit zien? "De gevolgen van zo'n inslag zijn niet te overzien", antwoordt Vermeulen. "Maar het zal minder apocalyptisch zijn dan wat je ziet in films."

En dat komt vooral doordat het grootste oppervlak van de aarde, ongeveer 70 procent, bedekt is met water. "In het Los Alamos National Laboratory heeft men een computersimulatie laten maken (van een asteroïde inslag, red.). En zo hebben ze ontdekt dat het best meevalt. Wat je krijgt is een tsunami, en het blijkt dat maar een fractie van de totale energie van die asteroïde omgezet wordt in golven. De golven zullen niet zo heel ver reizen. Dus we kunnen daar ook wel wat wat geruster over zijn."

Aardbevingen en klimaatverandering

Wel kan die eventuele inslag op 22 december 2032 voor seismisch effecten zorgen, zoals een aardbeving. "En in een gebied waar veel vulkanische activiteit is, kan het die activiteit gaan uitlokken. Want je krijgt bij een inslag sowieso een enorme schokgolf als een asteroïde in de atmosfeer ontploft of op aarde neerstort." Hij vergelijkt het met honderdmaal de kracht van een bom van Hiroshima.

"En als zo'n ding in de atmosfeer komt, genereert dat verder ook heel veel hitte waardoor het branden kan veroorzaken", gaat Vermeulen verder. "Dat is een effect dat lang na de inslag nog kan blijven doorwerken, het werpt allerlei stoffen in de atmosfeer op, die dan een deel van het zonlicht kunnen blokkeren en waardoor je het klimaat kan gaan verstoren."

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Ook interessant