Volgens het Republikeins Genootschap zijn de kosten voor ons koningshuis zes keer hoger dan dat de overheid ons doet geloven. De officiële begroting houdt 60 miljoen euro aan, maar volgens de tegenstanders van de monarchie ligt dat bedrag op 350 miljoen euro per jaar. Hoogleraar Herman Matthijs dook jaren geleden al eens in het kostenplaatje van de Europese koningshuizen en begrijpt niet waar de cijfers van het Genootschap op zijn gestoeld.

Herman Matthijs, werkzaam voor universiteiten in Gent en Brussel, kijkt met een sceptisch oog naar het onderzoek van het Republikeins Genootschap. "Ik zie in hun studie dat ze 192 miljoen euro meenemen op basis van belastingen. Dat is natuurlijk giswerk. We kennen het vermogen van de koninklijke familie niet." 

Oranjes hebben bijzondere aftrekposten

Maar liefst 50 tot 60 procent van het bedrag dat het Genootschap op tafel legt is afkomstig van misgelopen fiscale ontvangsten. Terwijl het volgens Matthijs volstrekt duidelijk is dat de Oranjes andere regels hebben wat betreft fiscale aftrekposten. "Ik kan begrijpen dat het Genootschap op een zo hoog mogelijk bedrag uit wil komen. Maar 60 procent van het bedrag komt van denkoefeningen over het vermogen. Dat is op niets gestoeld, want we kennen het vermogen niet. Ten aanzien van het koningshuizen kun je je alleen maar baseren op de begrotingscijfers." 

Hoogleraar Matthijs denkt niet dat het hoge bedrag van 350 miljoen euro per jaar daadwerkelijk het kostenplaatje dekt. "Als Nederland zou beslissen dat er geen enkele fiscale afwijking zou zijn voor de koninklijke familie, zoals in Zweden, dan zou het meer geld opbrengen voor de Nederlandse schatkist. Maar waarop moet je het baseren, want je kent de rijkdom van de Oranjes niet."  

Koningshuis heeft transparante begroting

In zijn eigen onderzoek heeft Herman Matthijs geen beroep gedaan op 'giswerk'. Hij heeft zich alleen gebaseerd op de feiten van de Rijksbegroting. Volgens Matthijs heeft Nederland een zeer transparante begroting. "Het is het meest transparante systeem waar veel landen nog wat van kunnen leren." Het enige waar ons land niet zo open in is, zijn de kosten voor de beveiliging van onze koning en koningin. Maar dat geldt voor meer landen. "Er is maar één land waar de kosten voor de beveiliging officieel bekend worden gemaakt en dat is België. Maar verder wordt er in elk land vanuit gegaan dat de kosten van het beveiligen van een staatshoofd door de Staat worden betaald."   

Als we het onderzoek van het Republikeins Genootschap mogen geloven dan is ons koningshuis mogelijk het allerduurste koningshuis. Maar Herman Matthijs is een stuk voorzichtiger: "Laten we zeggen dat Nederland in het middenpeloton hangt"