radio LIVE tv LIVE
meer NPO start

3 of 4 keer de huurprijs verdienen, hoe dan? Waarom het zo moeilijk is om een huurwoning te vinden als starter

3 of 4 keer de huurprijs verdienen, hoe dan? Waarom het zo moeilijk is om een huurwoning te vinden als starter
Vorig jaar werden er meerdere 'woonprotesten' gehouden door heel het land.
Bron: ANP

Elke dag 15 keer dezelfde websites verversen, enthousiast worden tot je de inkomenseisen ziet of voor de zoveelste keer afgewezen worden: de woningmarkt is geen pretje. Hoe vind ik in mijn eentje een huurwoning? "Soms kan je nergens terecht."

Zelf woon ik al 4 jaar in een studentenhuis in Leiden, maar nu ik een jaar ben afgestudeerd en fulltime werk, merk ik dat ik een plek voor mezelf nodig heb. Hartstikke gezellig met mijn huisgenoten, maar ik heb ondertussen toch liever een badkamer en keuken voor mijzelf. Aangezien een koopwoning geen optie is, moet ik dus blijven huren.

Valt vies tegen

Uit onderzoek van de Rabobank blijkt dat je als starter een jaarinkomen van 71.000 euro moet hebben om een huis te kunnen kopen. Jongeren die dat bedrag niet bij elkaar krijgen in een jaar zijn dus aangewezen op een huurwoning, maar er één vinden is nog niet zo makkelijk. Zeker niet in je eentje, merk ik.

Met goede moed surf ik naar bekende huursites als Pararius en Funda, omdat daar de meeste woningen worden aangeboden. Elke dag tientallen keren de pagina's verversen in de hoop op een nieuwe droomwoning te vinden in de buurt van waar ik nu woon. Maar dat valt nog vies tegen.

Bekijk ook

4 keer de huur verdienen

Aan de hoeveelheid aangeboden huizen ligt het niet, maar de betaalbaarheid ervan is een ander verhaal. Voor kleine appartementjes of studio's wordt de hoofdprijs gevraagd. Je betaalt in Den Haag of Leiden makkelijk 900 euro per maand voor 30 vierkante meter, en dan moet je gas, water en licht nog zelf betalen.

Het ironische daaraan is dat die woningen zijn bedoeld voor 1 persoon, vaak een starter, maar er wordt wel van je verlangd dat je 3 of 4 keer de huurprijs als netto-inkomen verdient. In je eentje dus. Hoe kan dat toch? Ik vroeg het aan econoom Nic Vrieselaar van de Rabobank, die zich specialiseert in onder andere de woningmarkt.

info

Gemiddelde huurprijs van 1.000 euro

De gemiddelde huurprijs die door particuliere verhuurders wordt gevraagd ligt net iets boven de 1.000 euro, volgens onderzoek van de Rabobank. Als de inkomenseis dan 3 of 4 keer de huurprijs is, betekent dat dat een starter een netto-inkomen van 3.000 of 4.000 euro nodig heeft.

En dat geldt eigenlijk voor heel Nederland: de huurprijs varieert tussen de 917 en 1.128 euro. In provincies buiten de Randstad is de huurprijs lager, en in populaire steden als Amsterdam en Utrecht hoger. Maar je spullen pakken en naar de andere kant van het land verhuizen is ook niet de oplossing, want buiten de Randstad is het netto-inkomen net als de huurprijs lager.

'Verhuurders willen zekerheid'

"Het is niet heel bijzonder dat een verhuurder dat van je vraagt", zegt Vrieselaar. "Die wil namelijk een bepaalde zekerheid dat jij de huur kan betalen. Of je inkomen minimaal 3 of 4 keer de huur moet zijn, hangt af van de risico-aversie van de verhuurder. Zij maken zelf die inschatting."

"Leegstand is heel duur voor verhuurders. 1 maand is al een twaalfde van de jaaromzet voor dat huis", legt hij verder uit. "Dat willen ze voorkomen. Want een huurder eruit zetten als hij of zij niet betaalt, mag niet zomaar. Dat moet via een rechter gebeuren en kan soms maanden duren. Dan zit je ook met een soort leegstand, want er wordt niet betaald."

Bekijk ook

'Ook bescherming voor huurder'

Een vorm van bescherming voor de verhuurder dus. Maar Vrieselaar geeft aan dat de inkomenseisen ook mij als huurder beschermen. "In je eentje in de vrije sector huren is gewoon heel duur. Dat drukt heel erg zwaar op je maandelijkse budget."

"Wij zien dat terug in onderzoeken: huurders hebben meer moeite met sparen omdat ze te veel vaste lasten hebben, en zijn financieel kwetsbaar: ze staan ook vaker rood en betalen rekeningen vaker te laat."

Belangrijke uitgaven niet doen

"Studenten niet meegerekend, geven huurders tot 35 jaar in de vrije huursector gemiddeld 39 procent van hun netto-inkomen uit aan woonlasten. Bij huiseigenaren van dezelfde leeftijd is dat zo'n 25 procent. Dat komt deels omdat huurders een lager inkomen hebben, maar ook omdat de woonlasten hoog zijn."

Die hoge woonlasten maken sparen lastig, maar kunnen ook andere belangrijke uitgaven verdringen. "Denk bijvoorbeeld aan verzekeringen, verzorging en gezondheid, zoals uitgaven aan de tandarts." De inkomenseis zorgt er dus voor dat ik genoeg geld overhoud voor andere basisbehoeften.

Bekijk ook

Met z'n tweeën makkelijker

Een logisch verhaal, maar als woningzoekende wordt het daarmee niet makkelijker. "Als starter kun je eigenlijk soms nergens terecht", geeft de econoom toe. "Geen koopwoning, geen sociale huur en geen huur in de vrije sector. En net als met een koopwoning geldt: het is met z'n tweeën stukken makkelijker dan alleen." Wachten op samenwonen, of alsnog met huisgenoten gaan wonen dus.

Is er misschien toch nog een beetje hoop voor de toekomst? Vorige week werd duidelijk dat het plan van woonminister Hugo de Jonge om het middenhuursegment (tot 1.000 euro per maand) te reguleren vanaf 2024 ingaat. Huurprijzen gaan dan met gemiddeld 190 euro per maand omlaag, om huurders te beschermen tegen (onredelijk) hoge prijzen.

Blijven hopen op huurwoning

Dat duurt dus nog wel even. En bij de plannen voor een puntensysteem in de vrije huurmarkt moet ook wel een kanttekening worden geplaatst, zegt Vrieselaar. "Het kan er helaas ook toe leiden dat verhuurders hun panden gewoon verkopen, omdat ze er minder aan verdienen dan gepland." Voor huizenkopers heel gunstig, maar voor mij niet.

Blijven volhouden lijkt voor nu dus toch de beste tip om uiteindelijk een huurwoning te vinden. Overal op blijven reageren, met tientallen anderen dezelfde woning bezichtigen en dan maar hopen dat jij wordt uitgekozen. Het is een klein beetje alsof je de loterij probeert te winnen.

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Omsingeling als 'militaire oefening': waarom China juist nu druk op Taiwan opvoert

De druk van China op Taiwan wordt steeds groter. Met grootschalige militaire oefeningen rondom het eiland groeit de vrees voor een invasie. Gaat China nu echt proberen Taiwan zich opnieuw toe te eigenen? "Dit moeten we zien als het nieuwe normaal."

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Wat 'eenheid van kabinetsbeleid' is en waarom politiek Den Haag dat zo belangrijk vindt

Wat 'eenheid van kabinetsbeleid' is en waarom politiek Den Haag dat zo belangrijk vindt
Asielminister Marjolein Faber en premier Dick Schoof bij het Kamerdebat over de lintjesaffaire
Bron: ANP

'Eenheid van kabinetsbeleid': voor en tijdens het Kamerdebat over de lintjesaffaire gaat het er veel over. Meerdere politici vinden dat minister Marjolein Faber aan deze eenheid morrelt. Maar wat betekent het precies? "Ze moeten met één mond spreken."

Afgelopen weekend werd duidelijk dat minister Marjolein Faber van de Asiel en Migratie weigert te tekenen voor koninklijke onderscheidingen voor vrijwilligers die zich hebben ingezet voor vluchtelingen en asielzoekers. Als oplossing zullen premier Dick Schoof en minister van Binnenlandse Zaken Judith Uitermark hun handtekening zetten. Maar volgens critici staat de 'eenheid van kabinetsbeleid' hierdoor op het spel.

Met één mond spreken

Het kabinet moet met één mond spreken, legt politiek commentator Joost Vullings uit. Dat is volgens hem een van de kernwaarden van het Nederlands staatsbestel. "Je moet het eigenlijk zo voor je zien: je mag als minister best je eigen mening hebben, maar die bespreek je dan alleen in de ministerraad met alle ministers achter gesloten deuren."

"Maar als er dan uiteindelijk een besluit wordt genomen, dan sta je daar met z'n allen achter en draag je dat ook uit", gaat hij verder. "Want anders heb je als kabinet natuurlijk buitengewoon weinig gezag als vervolgens iedere minister alsnog zijn eigen mening gaat geven. En dat is dus hier het geval."

Niet de eerste keer

Toch is het niet voor het eerst dat een minister uitspreekt dat hij of zij het niet eens is met de rest van het kabinet. Zo keerde Mona Keijzer, toen nog staatssecretaris van Economische Zaken, zich in 2021 tegen een in de ministerraad genomen besluit over het coronatoegangsbewijs. Zij stapte uiteindelijk niet zelf op, maar werd ontslagen door toenmalig premier Mark Rutte: een uitzonderlijk besluit.

Het Kamerdebat vandaag gaat dan ook niet alleen om een eventueel excuses van minister Faber, maar ook om leiderschap van premier Schoof, vertelt Vullings. "Het is de bedoeling dat hij tegen zijn minister zegt: 'Luister, wij willen dat deze lintjes worden uitgedeeld aan die mensen. En we willen ook dat iedereen dat uitdraagt en er niet één iemand zegt het er niet mee eens te zijn.'"

Bekijk ook

'Kabinet is als voetbalteam'

Partijleider Mirjam Bikker van de ChristenUnie vergelijkt het kabinet met een voetbalteam. "Als je gaat spelen in verschillende stijlen, wordt het geen wedstrijd. En een belangrijke regel is: het kabinet regeert, en gaat als het goed is aan de slag met wetsvoorstellen, en de Kamer controleert."

"Maar als de ene minister zegt 'ik vind het een goede wet' en de andere 'ik vind het een slechte wet', dan kan de Kamer dat niet meer controleren", benadrukt ze over het belang van 'eenheid van kabinetsbeleid'. "Wat je persoonlijk op een verjaardag vindt, is tot daaraan toe. Maar als minister spreek je dezelfde woorden als je collega's, want je bent het met elkaar eens."

'Niet alleen excuses, ook tekenen'

Ook GroenLinks-PvdA-leider Frans Timmermans is niet te spreken over de huidige situatie. Volgens hem is eenheid juist nu nodig. "Kijk eens in wat voor tijd we leven: op 2 uur vliegen is er een oorlog gaande, vandaag kondigt Trump handelsmaatregelen aan die Nederland hard kunnen raken", somt hij op. "Dan moet je een eensgezind landsbestuur hebben en dat hebben we niet, ze maken alleen maar ruzie."

Het is volgens hem dan ook belangrijk dat Faber niet alleen haar excuses aanbiedt, maar ook zelf de aanvragen voor de lintjes ondertekent. "Dat moet ze beloven, want dat is dan eenheid van kabinetsbeleid. En dat ze iedere volgende aanvraag - die ongetwijfeld zal komen - ook zal tekenen. Daarmee herstel je het vertrouwen in het decoratiestelsel."

Bekijk ook

Herhaling voorkomen

Chris Stoffer van de SGP sluit zich hierbij aan en benadrukt hoe belangrijk die eenheid is. "Het is altijd zo geweest en zie in wat voor rommeltje we nu terechtkomen." Daarom vindt hij het ook belangrijk dat premier Schoof uiteindelijk toch aanwezig is bij het Kamerdebat. "Het gaat nu over het hele kabinet", zegt Stoffer. "Hij moet ingrijpen en zorgen dat het niet nog een keer gebeurt."

Ook Vullings ziet dat alle ogen nu op de premier gericht zijn, zegt de politiek commentator tot slot. "Vijf lintjes zijn misschien een kleine kwestie, maar als je nu niet optreedt, dan kan het nog een keer gebeuren."

Wat 'eenheid van kabinetsbeleid' is en waarom politiek Den Haag dat zo belangrijk vindt

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Ook interessant