Waarom de hypotheekrenteaftrek toch wordt verhoogd door het nieuwe kabinet
Bijna de hele campagne voor de Tweede Kamerverkiezingen ging het over het afschaffen van de hypotheekrenteaftrek. Maar nu het nieuwe kabinet er zit, gaat die ineens toch wat omhoog. Hoe kan dat? "De VVD heeft alles gedaan om dit veilig te stellen."
Van de stijging van de hypotheekrenteaftrek profiteren vooral mensen met een midden- en hoger inkomen. Dat blijkt uit de doorrekening van het coalitieakkoord.
Succes van de VVD?
Het plan is opvallend, juist omdat het afbouwen van de hypotheekrenteaftrek in de verkiezingsprogramma's van D66 én CDA stond. Zij wilden allebei dat deze uiteindelijk naar nul zou gaan. Dat plan was ook nog te vinden in het tussenakkoord dat de twee partijen met elkaar sloten, voordat de VVD aan tafel kwam.
Wat is er gebeurd? "De VVD heeft er in de onderhandelingen alles aan gedaan om de hypotheekrenteaftrek veilig te stellen", zegt politiek verslaggever Marloes Lemsom. "Ze hebben zelfs in de campagne beloofd dat ze er niks aan zouden doen. En dat is ze in de onderhandeling dus ook gelukt."
Stokpaardjes
Hebben D66 en CDA dan gewoon slecht onderhandeld? Zo zwart-wit is het niet, vertelt Lemsom. "Zo'n regeerakkoord is een enorme puzzel waar allerlei onderhandelingen in zitten. En de VVD heeft van tevoren in de campagne duidelijk aangegeven wat ze wel en niet wilden. Bijvoorbeeld niet samenwerken met GroenLinks-PvdA en dus ook niks doen aan de hypotheekrenteaftrek."
"Het voordeel is natuurlijk als je dat soort stokpaardjes hebt en het lukt, dat je ze daarna ook duidelijk kan claimen. D66 en CDA hebben ook van alles binnen gesleept, maar die hebben minder van die duidelijke stokpaardjes."
Zo kan het dat de hypotheekrenteaftrek stijgt
Hoge prijzen en ongelijkheid
De laatste jaren werd de hypotheekrenteaftrek al afgebouwd. En niet alleen D66 en CDA, ook veel andere partijen wilden er helemaal vanaf. Veel experts adviseren dat ook, omdat de maatregel huizenprijzen opdrijft en de ongelijkheid tussen huurders en woningeigenaren vergroot.
Dat de aftrek nu juist verhoogd wordt, zal bij veel oppositiepartijen dan ook niet populair zijn. "De hypotheekrenteaftrek is bij een heleboel partijen een onderwerp waarvan ze al jaren zeggen: dat moet naar beneden, daar moeten we op termijn vanaf. Eigenlijk alleen de VVD en een paar andere rechtse partijen willen dat niet."
Wat gaat de oppositie doen?
De mening van de oppositie kan nu wel meer invloed hebben, omdat we op dit moment een minderheidskabinet hebben. "Al het beleid waar dit nieuwe kabinet mee gaat komen, moet opnieuw uit onderhandeld worden met de oppositie. Dus eigenlijk is niks in beton gegoten."
"Alle plannen die ze hebben, daar kan nog over onderhandeld worden. Dus in theorie zou het kunnen dat dit nog verandert. Al is het wel duidelijk dat de VVD dat liever écht niet wil."