Jongerenhuurcontract ging van oplossing naar probleem: huurders zoals Naomi (26) dreigen op straat te belanden

Het was 10 jaar geleden bedoeld als dé oplossing voor jongeren op de woningmarkt: het 'jongerenhuurcontract'. Een tijdelijk contract voor 5 jaar, specifiek voor jongeren tussen de 18 en 28 jaar. Het idee was simpel: je hebt 5 jaar een dak boven je hoofd en daarna stroom je door naar de reguliere markt.

Op straat belanden

Maar de realiteit is grillig inmiddels: de woningmarkt zit muurvast, waardoor een hele generatie jongeren na die 5 jaar niet doorstroomt, maar simpelweg op straat dreigt te belanden. De 26-jarige Naomi is een van hen. 5 jaar geleden was ze dolblij met haar woning in Rotterdam, nadat ze uit de antikraak kwam. "Ik was 21 en had dringend woonruimte nodig. Van een jongerencontract had ik nog nooit gehoord, maar ik dacht: dat doe ik wel, over 5 jaar vind ik wel weer iets anders."

Nu die termijn is verstreken, weigert de woningcorporatie haar contract te verlengen. Voor Naomi, die geen vangnet van familie of vrienden heeft, is de situatie nijpend: "Mijn contract is afgelopen en de corporatie, Woonstad Rotterdam, zegt simpelweg: 'We blijven bij ons besluit.' Maar ik heb nergens om naartoe te gaan."

Heel veel concurrentie

De zoektocht naar een nieuw onderkomen is volgens Naomi een dagelijkse bron van frustratie en wanhoop. De concurrentie in de grote steden is moordend. "Elke ochtend komen de huizen online. Als ik dan reageer om 8 uur 's, sta ik vaak op plek 2.000", verzucht ze.

De particuliere sector is voor haar onbetaalbaar, met prijzen die oplopen tot 1.500 euro per maand, nog afgezien van de schimmige praktijken van sommige verhuurders. "Het is hopeloos. Op papier heb ik ruim 4 jaar inschrijftijd, maar in de praktijk heb je daar in Rotterdam helemaal niets aan."

Veelkoppig monster

Jennifer Alspeer is haar advocaat en ziet dat Naomi niet de enige is die worstelt met dit probleem. "Jongerenhuurcontracten zijn ontwikkeld in een tijd dat er nog beweging was op de markt", legt ze uit. "Maar de wereld ziet er nu totaal anders uit. Mijn cliënte staat symbool voor een grote groep jongeren die simpelweg geen schijn van kans maken op een nieuwe woning zodra de 5 jaar om zijn. Zonder netwerk dreigt voor hen direct dakloosheid."

Woningcorporatie Woonstad Rotterdam, de verhuurder van Naomi, erkent de problemen die er zijn met de jongerenhuurcontracten. Maar, zegt de corporatie: de doorstroming op de huidige woningmarkt is een breder probleem. Want er zijn ook weer jongeren die staan te wachten op de woonruimte die Naomi achter laat. "Het is een veelkoppig monster en dat hebben we niet één-twee-drie opgelost."

Menselijke maat

Woningcorporaties in heel Nederland worstelen ondertussen met het dilemma. Ze proberen via experimenten, zoals appartementen klaar maken voor woningdelen of woningsplitsen, de druk te verlichten. Een aanpak die veel sneller gaat dan nieuwbouw, maar tegelijkertijd het woningtekort voor jongeren niet volledig kan oplossen.

De zaak van Naomi dreigt ondertussen uit te lopen op een rechtszaak. Waar woningcorporaties vasthouden aan de afspraak in het contract om de doorstroom te bevorderen, wijst de advocatuur op de menselijke maat en de zorgplicht.

Oververhitte woningmarkt

Advocaat Alspeer is dan ook bereid om de zaak voor de rechter te brengen als er geen oplossing komt. "Ik ben zeer benieuwd hoe een rechter kijkt naar dit type contract in de context van de huidige, oververhitte woningmarkt", vertelt de advocaat. "Je kunt mensen niet zomaar de dakloosheid of illegaliteit induwen omdat een termijn is verstreken."

Naomi is niet van plan om zonder slag of stoot te vertrekken uit haar huurwoning. De gedachte dat ze haar spullen moet pakken zonder dat er een verhuiswagen klaarstaat naar een nieuwe bestemming, is voor haar onverteerbaar. "Ik zit hier voorlopig nog. En ik ga er ook niet vrijwillig uit", zegt ze strijdbaar. "Dan moet het maar tot een rechtszaak komen."