Progressief Nederland enige partij met meer dan 20 zetels in nieuwe zetelpeiling, coalitie op verlies

Vorige week werd bekend dat de nieuwe naam van de fusiepartij Progressief Nederland is, afgekort PRO. Die partij staat deze maand op 24 zetels, D66 op 20, de VVD op 19 en de PVV op 18. Vooral voormalig D66-stemmers stappen over naar de partij van Jesse Klaver. Bij de Tweede Kamerverkiezingen haalde, toen nog GroenLinks-PvdA, nog 20 zetels.

ProRail, Pro Life

Een goede naam, vinden de meeste mensen (63 procent) die bij de Tweede Kamerverkiezingen voor toen nog GroenLinks-PvdA kozen. Zo zegt een deelnemer over de naam Progressief Nederland: "Ik denk dat het verstandig is dat ze weg zijn gebleven van 'links' want dat schijnt tegenwoordig een scheldwoord te zijn."

Maar 18 procent vindt de naam ook niet goed. Zij hadden bijvoorbeeld liever gezien dat het woord 'groen' of 'sociaal' in de naam zat. Sommigen vinden de nieuwe naam niet duidelijk, of denken bij 'PRO' aan iets anders. Vooral 'lokale PRO-partijen' worden genoemd, maar kiezers denken ook aan 'ProRail', 'Pro Life', of aan 'allemaal andere bedrijven met Pro als begin in de naam'.

Nieuwe partijleider?

Hoewel de naam er al is, wordt de nieuwe fusiepartij in juni officieel opgericht. 89 procent van de mensen die op GroenLinks-PvdA stemden, staat achter de samensmelting van GroenLinks en PvdA.

1 op de 5 (20 procent) vindt wel dat er dan een nieuwe partijleider moet komen. "Een nieuw gezicht kan ook een nieuwe start markeren", aldus een stemmer, die ook nog zegt: "Op zich is Jesse Klaver geschikt, maar er zijn meer geschikte mensen, bijvoorbeeld Marjolein Moorman." Maar de meeste kiezers vinden dat Klaver voorlopig leider kan blijven en zeggen dat 'steeds een wissel' ook niet goed is. "Alleen de symboliek om een ander te kiezen is zinloos."

Coalitie op verlies

De kabinetspartijen staan er in deze peiling samen juist minder goed voor. D66, VVD en CDA staan samen op 56 zetels, 10 minder dan bij de verkiezingen. Het CDA heeft deze maand 17 zetels, 3 meer dan vorige maand. Dit is wel ongeveer evenveel als bij de Tweede Kamerverkiezingen. Maar D66 en de VVD verliezen kiezers.

Meerdere mensen die bij de Tweede Kamerverkiezingen op D66 hebben gestemd, zeggen in een onderzoek onder het Opiniepanel dat ze teleurgesteld zijn dat 'hun' partij met de, in hun ogen te rechtse, VVD in een kabinet is gestapt. Nu het kabinet ruim een maand aan het werk is, verandert dat niet en zouden sommigen liever op een linksere partij stemmen.

Verschuivingen op rechts

Ook bij de VVD en de PVV zijn kiezers weggelopen. Zij stappen juist vaak over naar partijen aan de rechterkant, zoals FVD (12) en JA21 (15). De VVD, die deze maand een groep kiezers ter waarde van 4 zetels kwijtraakt, verliest ook stemmers aan 50PLUS. Die partij staat op 4 zetels. Dat het kabinet de AOW-leeftijd wilde verhogen, viel bij veel mensen niet goed; 50PLUS profiteert daarvan.

De PVV profiteert niet van het verlies van de VVD, maar verliest zelf ook. De partij van Geert Wilders zakt deze maand verder naar 18 zetels, 3 minder dan vorige maand en 8 minder dan bij de Tweede Kamerverkiezingen. De vertrokken PVV-stemmers zitten bijna allemaal bij JA21 en FVD.

Keijzer of Markuszower?

BBB houdt 1 zetel over in de peiling. Afgelopen weekend werd bekend dat Mona Keijzer definitief breekt met de partij. Ze heeft nog niet bepaald of ze zelf een partij gaat oprichten.

Uit onderzoek onder het Opiniepanel blijkt dat het animo voor een partij van Keijzer nu groter is dan voor een partij van de zeven opgestapte PVV-stemmers onder leiding van Gidi Markuszower. Een partij van Mona Keijzer zou het meeste kans maken bij voormalig BBB-stemmers. En ook een deel van de mensen die bij de Kamerverkiezingen op PVV en JA21 stemden, heeft er wel oren naar.

Egoprobleem

Voorlopig gaat Keijzer verder als zelfstandig Kamerlid. Van de kiezers die een stem op haar overwegen, vinden ongeveer 3 op de 10 dat zij die onafhankelijke koers moet varen. Een kleiner deel (17 procent) ziet haar liever aansluiten bij de Groep Markuszower.

De grootste groep hoopt echter dat ze zich bij een bestaande partij voegt, vaak in de hoop dat dit hun eigen voorkeurspartij is. JA21 wordt hierbij vaak genoemd, al plaatsen deelnemers ook kanttekeningen bij een eventueel 'egoprobleem': "Dat wordt een 'leiderschapsclash' tussen Nanninga, Eerdmans, Coenradie en Keijzer à la BBB."