Een biomassacentrale van 20 meter hoog. Dat wordt het uitzicht van de 70-jarige Lida Koning uit Zaanstad. De schoorsteen van de centrale stopt precies bij haar balkon en dat maakt haar angstig. "Is het wel goed voor mijn gezondheid?"

In het Nederlandse Klimaatakkoord is besloten dat in 2050 de CO2-uitstoot met 95 procent moet zijn verminderd. De gemeente Zaanstad moet er ook aan geloven. Voor die tijd moeten duizenden woningen van het gas af. De gemeente wil dit doel bereiken door alternatieve duurzamere energie mogelijk te maken en heeft toestemming gegeven voor de bouw van een biomassacentrale. Door die centrale kunnen 2200 woningen worden aangesloten op duurzame energie. Het lijkt een duurzaam idee, maar veroorzaakt spanningen binnen de gemeente. Want deze centrale komt naast een middelbare school, seniorenflat en een ziekenhuis.

'Ik vertrouw het voor geen meter'

Koning is al ruim 10 jaar bewoonster van seniorenflat De IJdoorn. Binnen een straal van 200 meter wordt naast haar woning een biomassacentrale geplaatst. Met een diepe zucht kijkt ze over haar balkon. "Ik zie vanaf hier de bouw van de biomassacentrale. Dat doet mij pijn, want er worden straks zoveel giftige stoffen de lucht in geblazen. Ik vertrouw het niet. Straks krijgen we nog kanker."

De gepensioneerde vrouw is voorzitter van Bewonersvereniging De IJdoorn. Begin dit jaar is zij samen met haar flatbewoners een lokale handtekeningenactie gestart tegen de komst van de grote kachel. Bijna alle buurtbewoners zijn boos over de komst van de centrale. De handtekeningen maakten geen verschil, de centrale treedt vanaf oktober in werking.

Bouwplaats biomassacentrale met flat op achtergrond
Bron: EenVandaag
Hier wordt de nieuwe biomassacentrale in Zaandam gebouwd.

'Het is koudwatervrees'

Wethouder Duurzaamheid Sanna Munnikendam van de gemeente Zaanstad begrijpt de zorgen van de bewoners. Zij nam de handtekeningenactie dan ook zeer serieus. "Er is mij verzekerd dat deze biomassacentrale weinig fijnstof uitstoot." Vanuit de overheid heeft de gemeente Zaanstad de opdracht gekregen om ook bij te dragen aan de klimaatdoelen. "Als gemeente moet je ergens beginnen. Deze centrale is het begin van een volledig klimaatneutrale gemeente in 2030", vertelt de wethouder.

Jaap Koppejan van Bioforte, het bedrijf dat de biomassacentrale in Zaanstad bouwt, ziet de angst voor biomassacentrales in Nederland toenemen. "Dat is nergens voor nodig. Het is bewezen dat deze centrale duurzaam is. We gebruiken de beste filters om de uitstoot zo laag mogelijk te houden. Deze centrale heeft slechts de uitstoot van een houtkachel. In Duitsland en Oostenrijk staan al tientallen soortgelijke installaties. De Nederlanders hebben last van koudwatervrees."

Lees ook

'Niet rusten voordat het veilig is'

Linda Koning vindt het klimaat ook heel belangrijk, maar vindt een biomassacentrale niet de ideale oplossing. "Ik begrijp dat we iets aan het klimaat moeten doen, maar een biomassacentrale is niet de juiste oplossing. Er rijdt straks dagelijks een vrachtwagen met hout naar de centrale. Dat kan toch niet duurzaam zijn?"

Ze zal dan ook niet rusten voordat is bewezen dat de biomassacentrale niet gevaarlijk is. "De wethouder heeft mij beloofd dat de centrale wordt gesloten als de uitstoot de wettelijke norm overtreedt." Koning houdt daarom de bouw van de centrale goed in de gaten. "Ik ga door totdat ik zeker weet dat de centrale geen schade aanricht."

info

Wat is biomassa?

Biomassa is biologisch materiaal zoals hout, plantenresten of mest. Uit biomassa kan, in de vorm van warmte, energie worden gehaald. Hierdoor is het een alternatief voor fossiele brandstoffen, dat nodig is voor het verwarmen van huizen. In Nederland zijn er momenteel duizenden verschillende soorten biomassacentrales. De biomassacentrale in de gemeente Zaanstad is onderdeel van een warmtenet. Met behulp van dit warmtenet probeert de gemeente een stap te zetten naar een duurzamer klimaat.

Tv-reportage EenVandaag