We zijn inmiddels wel gewend aan groene energie. Een dak vol zonnepanelen of een windturbine in de tuin zijn al heel normaal. Maar naast groene energie is er nog een andere kleur die veel minder bekend is: blauwe energie. Dat is stroom gewonnen uit zoet en zout water. Op de Afsluitdijk staat nu een proefopstelling, maar over een paar jaar is deze energie, opgewekt door de Afsluitdijk, gewoon bij ons thuis beschikbaar.

Kitty Nijmijer is hoogleraar membraantechnologie aan de TU Eindhoven, en is nauw betrokken bij het ontwikkelen van blauwe stroom. Voor haar werk ontving zij de Academic Society Award van het Koninklijk Instituut voor Ingenieurs (KIVI). Vooralsnog staat er een grote proefopstelling op de Afsluitdijk. "Daar zouden we in principe 800.000 inwoners van elektra mee kunnen voorzien", vertelt Nijmijer.

Zoet en zout water scheiden

Door de opstelling stroomt ieder uur 220 kubieke meter zout water en dezelfde hoeveelheid zoet water. Nijmijer vertelt hoe dat voor stroom zorgt: "Zout water bevat meer geladen zoutdeeltjes dan water. Als je zoet en zout water scheidt door een speciaal filter, het membraan, ontstaat er een spanningsverschil dat je om kan zetten in elektriciteit." Daarnaast kan het membraan ook allerlei schadelijke stoffen uit het water halen, of juist waardevolle stoffen zoals stikstof-, fosfor- of kaliumverbindingen. Die zijn bijvoorbeeld via mest in het water terecht gekomen.

Verschil met groene energie

Als we al groene energie hebben, wat voegt blauwe energie dan precies toe? "Water komt overal in Nederland voor en kost niets", aldus Nijmijer. "Nederland ligt aan zee, en is gezegend met veel rivieren, waardoor er altijd zout en zoet water beschikbaar is." Volgens Nijmijer is stroom uit water zelfs duurzamer vergeleken met groene energie. "Uit blauwe energiecentrales komen geen broeikasgassen of giftige stoffen vrij." Ook is de techniek met 8 cent per kilowattuur goedkoper dan het opwekken van groene energie.

Over vier jaar al blauwe energie thuis

Naast de installatie op de Afsluitdijk opent binnenkort een tweede installatie in Katwijk, met enorme membranen van 1 bij 1 meter. "Daar hoop ik over vier jaar al hele woonwijken mee van blauwe energie te voorzien", blikt Nijmijer vooruit. Het project begon twaalf jaar geleden in een laboratorium met kleine membranen van 10 bij 10 centimeter. De ontwikkeling gaat dus snel. Over tien jaar moet een groot deel van ons land energie uit de techniek kunnen krijgen. "Het is zo gaaf om te zien wat we nu in het echt uit kunnen voeren. Dat smaakt naar meer!"