radio LIVE tv LIVE
meer NPO start

5G wordt volop getest, maar weerstand tegen het supersnelle netwerk groeit

5G wordt volop getest, maar weerstand tegen het supersnelle netwerk groeit
De demonstratie tegen 5G in Den Haag
Bron: ANP

Het moet sneller, beter en slimmer. De komende jaren wordt in Nederland een 5G-netwerk uitgerold. Maar, ook de weerstand tegen het snelle netwerk groeit. In Den Haag demonstreren vandaag tegenstanders.

Volgens de demonstranten zijn de gezondheidsrisico's van de elektromagnetische straling uit de antennes te groot. Zij wijzen erop dat voor een goede dekkingsgraad veel meer zenders en ontvangers nodig zijn dan het huidige 4G-netwerk.

Proeftuin

In Groningen wordt volop getest met het 5G-netwerk in een speciaal aangelegde proeftuin. Programmamanager bij Economic Board Groningen, Peter Rake, legt uit: "We testen hier allerlei soorten innovaties, bijvoorbeeld op het gebied van zorg of vervoer. Zo testen we nu een ambulance die contact maakt met de desbetreffende arts via een beeldverbinding."

Het voordeel van 5G is dat je realtime data kan ophalen, als een meting nog bezig is. In het lab in Groningen wordt nu getest met prototypes die mogelijk in de toekomst in de praktijk worden gebruikt. Rake hoopt dat Groningen koploper kan worden op het gebied van innoveren met 5G.

Luisteren

In Groningen experimenteren ze volop met 5G in een speciale proeftuin. Wat kan er allemaal met 5G?

Hoofdpijn, duizeligheid en slecht slapen

Maar, lang niet iedereen is zo enthousiast als Rake. Maroesja van den Berg, van Stralingbewust 5G Noordoostpolder, protesteert vandaag tegen de komst van een 5G-netwerk. "Als ik in de buurt van een mast kom, merk ik het meteen. Ik krijg een enorme druk op mijn hoofd."

"Er zijn 16 actiegroepen zoals de onze. De politiek houdt onwetendheid over 5G in stand", zegt Van den Berg. De groep wil gemeenten informeren over de dreigende gezondheidsproblemen die met 5G gepaard zouden gaan.

Als ik in de buurt van een mast ben, krijg ik een enorme druk op mijn hoofd

Meetgroep in Zweden

Ook neurobioloog Hugo Schooneveld verwijt de politiek geen luisterend oor te hebben. "We weten te weinig wat de bedreigende factoren voor onze gezondheid zijn." Zelf heeft hij dagelijks last van elektriciteit, magnetische velden en straling. Hij heeft Elektro Hyper Sensiviteit (EHS): "Ik krijg hoofdpijn, duizeligheid en zelfs huiduitslag."

Schooneveld heeft zijn huis zo veel mogelijk stralingsvrij gemaakt. De kabels in zijn huis zijn aangepakt, hij heeft geen wifi en gebruikt zijn telefoon en andere apparaten heel beperkt. In zijn stralingsvrije werkkamer legt hij uit: "Ik dacht eerst dat ik de enige was. Totdat ik in Zweden meer mensen vond die hier last van hebben. Zodoende hebben we met technici een meetgroep opgericht." De meetgroep test magnetische velden, elektrische apparaten en stralingen op schadelijkheid.

Luisteren

Neurobioloog Hugo Schooneveld vertelt hoe hij dagelijks elektrostress door straling ervaart.

Petitie

Waar in Nederland nu de discussie over 5G gevoerd wordt, is het snelle netwerk in Duitsland al verder uitgerold. Geschikte apparaten kunnen sinds deze zomer gebruik maken van de eerste 5G-zendmasten. Verwacht wordt dat het aantal volgend jaar exponentieel zal groeien tot 10 miljoen apparaten. De voorziening zou volgens sommige experts van groot belang zijn voor innovaties in de Duitse industrie.

Toch is de weerstand tegen 5G in Duitsland groot. Zo hebben intussen ruim 60.000 Duitsers een petitie getekend voor meer onderzoek naar de schadelijkheid van elektromagnetische straling van 5G-masten.

Weinig gegevens over schadelijkheid

Ondanks de weerstand is er volgens wetenschappers weinig reden tot onrust. Er zijn weinig gegevens die wijzen op grote gezondheidsrisico's van de straling van 5G. Wel stelde een groep van 40 wetenschappers, onder leiding van de VN, in 2011 vast dat radiomagnetische velden mogelijk kankerverwekkend voor mensen kunnen zijn.

Lees ook

Neurobioloog Schooneveld sloot zich aan bij een lijst van tientallen wetenschappers die de VN opriepen tot het stopzetten van het uitrollen van 5G, totdat onomstotelijk is bewezen dat de straling daarvan niet schadelijk is.

Volgens Peter Rake hoeft 5G niet schadelijker te zijn dan 4G: "Dat er meer antennes worden geplaatst, wil niet meteen zeggen dat er dan ook meer straling is."

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Waarom president Donald Trump importheffingen ondanks waarschuwingen van economen tóch doorvoert

President Donald Trump kondigde het gisteravond aan: Amerika gaat een importheffing van 20 procent op alle producten uit de Europese Unie doorvoeren. Wereldwijd waarschuwen economen dat dit een slecht idee is, vooral voor de VS zelf. Toch zet Trump door.

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Onzekerheid bij Nederlandse ondernemers door Amerikaanse importheffingen: 'We begrijpen zijn visie, maar maakt het lastig voor ons'

Onzekerheid bij Nederlandse ondernemers door Amerikaanse importheffingen: 'We begrijpen zijn visie, maar maakt het lastig voor ons'
Willem Hulsebosch is eigenaar van een bloembollenbedrijf dat exporteert naar de VS
Bron: EenVandaag

Voor Nederlandse ondernemingen met veel export naar de Verenigde Staten breken spannende tijden aan. Door de extra belasting van 20 procent worden hun producten voor de Amerikaanse consument een stuk duurder. "Dit betekent heel veel onzekerheid."

"Dit valt wel rauw op ons dak", zegt Willem Hulsebosch. Samen met zijn vrouw en zoons runt hij al jaren een bloembollenbedrijf in Julianadorp.

Andere markten

"We doen al decennialang zaken met Amerika en hebben in de loop der jaren echt een goede band opgebouwd met onze klanten in de VS", gaat Hulsebosch verder. "Die willen we graag houden. Maar als het moet, dan gaan we ons op andere markten richten."

Want de familie beseft wel dat Amerikanen zullen afhaken als bloemen door de heffing te duur worden. "Tulpen zijn geen eerste levensbehoefte. Aan het eind van je rondje supermarkt staat er een bosje bloemen. Als dat ineens 20 procent duurder is, dan denk je wel twee keer na."

'We begrijpen zijn visie'

De familie Hulsebosch is flink verweven met de Verenigde Staten. "Onze moeder is Amerikaans, we hebben familie overzee en komen er vaak", vertelt zoon Roy.

"We houden van het land en zijn zelfs pro-Trumpers. Dat klinkt misschien tegenstrijdig, maar we begrijpen zijn visie wel. Hij maakt waar wat hij zegt. Dat vinden wij ergens ook wel bewonderenswaardig. Hij zet zijn volk op één, dat is duidelijk. Daar kunnen wij in Europa nog wat van leren. Alleen dit plan, dat maakt het voor ons wel lastig."

Bekijk ook

Niet volledig afhankelijk

Toch blijft Hulsebosch positief: "We zijn gelukkig niet volledig afhankelijk van Amerika. We exporteren ook naar Engeland, China, Rusland en Kazachstan. En we hebben een uniek product. Bollen kun je maar op één plek in de wereld telen, en dat is hier, in Nederland. Door het klimaat, de bodem, de omstandigheden. Dat kan niet zomaar ergens anders. Daar hebben ze ons gewoon voor nodig.

Er zijn dus genoeg opties. "Als de ene markt moeilijk doet, dan vinden wij onze weg wel via een andere. We hebben al vaker met onzekerheden te maken gehad. Als het even tegenzit, dan nemen we genoegen met wat minder marge en stellen we investeringen gewoon even uit."

'Kennis en ervaring zit in Nederland'

"Trump ziet ons het liefst naar Amerika vertrekken", legt directeur van TTA-ISO Martin Maasland uit. Het Nederlandse bedrijf maakt landbouwmachines en heeft een grote afzetmarkt in de Verenigde Staten.

TTA-ISO heeft zelfs een kantoor in de VS zitten. "Maar de kennis en ervaring op het gebied van high-techsystemen in de tuinbouw zit hier in Nederland. Die gekwalificeerde mensen kun je niet oppakken en in Amerika neerzetten."

Bekijk ook

Prijs verlagen

Bang voor Amerikaanse concurrenten is Maasland niet. "In ons geval zijn er weinig of eigenlijk geen partijen in de Verenigde Staten die hetzelfde kunnen bieden als wij. We zien onszelf daardoor niet genoodzaakt om de winstgevendheid op onze machines te verlagen."

Maar als de prijs vanwege de invoerheffingen te hoog wordt, dan bestaat er volgens Maasland wel een kans dat de markt afneemt of zelfs helemaal stilvalt. "Dan kunnen we overwegen of we bereid zijn iets van onze marges op te geven, maar we moeten ook de salarissen van onze medewerkers kunnen betalen."

Tegenactie

Over eventuele eigen tarieven die de EU als tegenactie kan invoeren, maakt Maasland zich geen zorgen. "De grootste impact zijn uiteindelijk toch de hoge tarieven van Amerika richting Europa, omdat wij in Europa produceren."

"En andersom importeren wij weinig vanuit Amerika", gaat hij verder. "Dus als Europa hoge handelstarieven gaat invoeren, verwachten wij niet dat dat veel impact op ons heeft."

Bekijk ook

Minder groei maar geen crisis

Hoofdeconomoom van de ING Marieke Blom begrijpt de zorgen van Nederlandse ondernemers die veel exporteren naar de Verenigde Staten. "Door Trumps nieuwe invoertarieven, gemiddeld 25 procent, en zelfs 54 procent voor China krijgt ook de Europese Unie een tarief van 20 procent opgelegd. Dat leidt naar verwachting tot een exportdaling van zo'n 15 procent richting de VS. Voor Nederland betekent dat een krimp van ongeveer 0,2 procent van het BBP."

Toch is dit volgens Blom geen nieuwe economische crisis in wording. "Dit is niet te vergelijken met corona of de energiecrisis. Het is vooral een rem op de groei."

Niet terugslaan met eigen tarief

Blom verwacht dat Europa met eigen tarieven zal reageren. "Maar hoe dat uitpakt is onduidelijk, omdat we niet zeker weten hoe Trump reageert. Een handelsoorlog moeten we zien te voorkomen."

"We kunnen beter gerichte steun bieden aan getroffen sectoren. Ook kan er veel winst worden geboekt door de interne markt beter te laten werken. En er liggen veel kansen in het versterken van handelsrelaties met landen als India en Zuid-Amerika. Als we dit moment grijpen, kan Europa uiteindelijk sterker en minder afhankelijk van de VS worden. Ook voor Nederland liggen hier echte kansen."

Onzekerheid bij Nederlandse ondernemers door Amerikaanse importheffingen

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Ook interessant