Vrijheidsbijdrage en bezuinigen op de zorg: hoe kabinet-Jetten 19 miljard voor defensie wil vrijmaken
Het nieuwe kabinet heeft vandaag grootse plannen aangekondigd. Zo staat in het regeerakkoord dat er 19 miljard euro voor defensie moet worden vrijgemaakt. Hoe gaan we dat voor elkaar krijgen? Door te schuiven met potjes én met de vrijheidsbijdrage.
De vrijheidsbijdrage is een extra belasting die 3 van de 19 miljard moet opleveren voor Defensie. Maar hoe gaan we dat bekostigen? Volgens hoofdeconooom van de ING Marieke Blom, zullen burgers dit uiteindelijk moeten betalen.
'Mooi woord voor belasting'
De genoemde vrijheidsbijdrage - oorspronkelijk een plan vanuit het CDA - is volgens Blom in dit geval namelijk een mooi woord voor belasting. "Het betekent gewoon dat de inkomstenbelasting iets omhoog gaat en het betekent ook voor bedrijven dat de premies die ze voor werknemers betalen ook iets omhoog gaan."
"En de ervaring leert", gaat ze verder, "dat als bedrijven een hogere premie moeten betalen voor hun werknemers, dat dat dan ten koste gaat van de loonruimte zoals dat heet." Het gevolg hiervan is dat de lonen iets minder sterk zullen stijgen.
Verhoging eigen risico
Maar naast het verhogen van de inkomstenbelasting wordt er straks ook bezuinigd op de zorg. Blom vertelt: "De grootste post is hierbij de verhoging van het eigen risico, maar ook op andere delen van de zorg. Dus bijvoorbeeld bij de langdurige zorg en geneesmiddelengebruik zul je zien dat de overheid in de komende jaren minder zal vergoeden en mensen dus meer zelf moeten betalen."
"Dat loopt bij elkaar wel op tot zo'n 9 miljard euro", zegt de hoofdeconoom. Van alle bezuinigingen die er gedaan worden, bij elkaar een bedrag tussen de 18 en 20 miljard euro, komt dus ongeveer de helft vanuit bezuinigingen op de zorg. "En dan, nogmaals, met name vanuit het eigen risico."
Verschuiving van kosten
Dat deze kosten met 60 euro omhoog zullen gaan, zoals vanmiddag bekend is gemaakt, betekent volgens Blom dat een deel van de mensen zal besluiten om van sommige zorg af te zien. "Daarmee gaan de kosten voor iedereen juist wat omlaag." Ze heeft het dan over de maandelijkse premie.
"Maar", merkt ze op, "het grootste gedeelte is eigenlijk verschuiving. Je betaalt dan voor het eigen risico en daarmee betaal je een lagere maandelijks premie."
Knopen in economie oplossen
"Wat betreft het geld is het bericht van deze coalitie heel duidelijk voor iedereen", zegt hoofdeconoom Blom. "We hebben veel geld extra nodig voor defensie."
Maar ook om een aantal grote knopen in onze economie op te lossen. "Dat moeten we met z'n allen gaan betalen. Dus dat gaan we ook met z'n allen voelen in de koopkracht", waarschuwt Blom tot slot.