Medicijnen als paracetamol kunnen bij onjuist gebruik gevaarlijk zijn, maar dat weten veel mensen niet: 'Geen snoepjes'
Het is de grootste oorzaak van vergiftigingen in Nederland: paracetamol. Mensen beseffen vaak niet dat onjuist gebruik van huis-tuin-en-keuken-medicijnen ook gevaarlijk kan zijn. "Je organen kunnen beschadigen, soms is transplantatie nog de enige optie."
Het gaat vaak mis bij zogenoemde 'zelfzorgmedicijnen' die je bij de drogist of in de supermarkt kan kopen, zoals pijnstillers en neussprays. Mensen lezen de bijsluiter niet goed of zelfs helemaal niet. Daarom start het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) nu een campagne: 'Medicijnen zijn geen snoepjes.'
Op eerste hulp belanden
En dat is hard nodig, weet ook apotheker en toxicoloog Corine Bethlehem van het Erasmus MC in Rotterdam. Zij ziet daar dagelijks hoe patiënten die te veel paracetamol hebben geslikt op de eerste hulp belanden. En dat is serieus gevaarlijk, waarschuwt ze.
Als je een te hoge concentratie paracetamol hebt binnengekregen, ontstaat er namelijk een giftige stof die je lichaam niet kan afvoeren, legt de apotheker uit. Het gevolg is dat organen beschadigd raken: eerst je lever en daarna je nieren.
In uiterste geval dodelijk
Zo'n vergiftiging volgens haar te behandelen, maar als je er te lang mee wacht en de organen te veel beschadigd zijn, is een transplantatie nog de enige optie. In het uiterste geval kun je zelfs overlijden, omdat je organen dan op een gegeven moment een voor een uitvallen.
"Iedereen heeft deze medicijnen in zijn keukenla liggen, maar blijkbaar weet dus niet iedereen dat ze zo gevaarlijk kunnen zijn", zegt Bethlehem. Dat het CBG nu met deze campagne komt, vindt de apotheker dan ook een goed idee.
'Ik weet het al'
Veiliger medicijngebruik begint bij de bijsluiter, zegt CBG-voorzitter Ton de Boer. "In de praktijk blijkt dat vaak maar de helft van de mensen die leest", weet hij. "In het begin nog wel, als iemand iets voor het eerst gebruikt. Maar als mensen het vaker gebruiken, dan lezen ze de bijsluiter meestal niet meer."
Het idee van mensen dat ze de gebruiksaanwijzing niet meer hoeven te lezen omdat ze 'inmiddels wel weten hoe je het medicijn moet gebruiken' is gevaarlijk, benadrukt Bethlehem. "Mensen nemen soms om het half uur twee paracetamol, maar dat staat natuurlijk niet zo in de bijsluiter."
Moet bijsluiter simpeler?
Het CBG hoopt met de nieuwe campagne mensen zover te krijgen om altijd even de bijsluiter te lezen. Maar dat is volgens voorzitter De Boer niet de enige oplossing. De bijsluiter moet namelijk ook begrijpelijker, vindt hij. "Maar zoals die nu is, is wettelijk verplicht."
Wel is de organisatie samen met farmaceuten bezig om de gebruiksaanwijzing voor medicijnen duidelijker te maken met kortere zinnen en makkelijkere woorden, vertelt hij. "En ook met pictogrammen, dus afbeeldingen waarop te zien is hoe iets moet worden toegediend."