Geen pijnbestrijding of verloskundige bij de geboorte: waarom een 'oerbevalling' gevaarlijk kan zijn

Een kleine maar groeiende groep vrouwen wil het bevallen helemaal op eigen kracht doen geïnspireerd door vrouwen die nu op social media "free birth" promoten. Universitair docent Verloskundige Wetenschap, Bahareh Goodarzi, bij het Amsterdam UMC/VUmc, ziet dat er risico's zijn.

Niet aan te bevelen

Volgens Goodarzi is het daarom niet aan te bevelen om zonder enige begeleiding te baren. "Het is fijn als er iemand bij is die je kan helpen en je door het proces heen kan begeleiden."

Die persoon kan beoordelen of het goed gaat en of er iemand nodig is die je hulp kan geven als dat nodig is, vertelt ze. "Daarvoor is het is belangrijk dat het iemand is met veel kennis en ervaring. En dat zijn over het algemeen medisch getrainde professionals."

Twee kanten

Goodarzi benadrukt wel dat er twee kanten aan het verhaal zitten. "Kijk, je kunt het hebben over de wens van individuen die iets hebben meegemaakt waardoor ze hiervoor kiezen óf het het algemene beeld wat in de media wordt verkondigd."

"De boodschap van zwangeren die ervoor kiezen om zonder iemand erbij te baren, komt er eigenlijk op neer dat je in een medisch systeem terechtkomt en er vervolgens van alles gebeurt wat je niet wil", vertelt ze verder. "En daar ligt een kern van waarheid in omdat er vrouwen zijn die hebben meegemaakt dat er niet naar hun wensen werd geluisterd."

'Soort boeman'

Maar over het algemeen is het zo dat we met elkaar willen dat vrouwen de zorg krijgen die het beste bij hen past, benadrukt Goodarzi.

"Zorgprofessionals willen helemaal niet allerlei medische handelingen uitvoeren die niet nodig zijn. Dus het idee dat verloskundigen en gynaecologen als een soort boeman mensen begeleiden, dat klopt niet."

Niet gebruikelijk

Uit onderzoek blijkt dat er steeds meer vrouwen zijn die zonder enige medische hulp erbij willen baren. "Als je dat overweegt, zou ik in gesprek gaan met je verloskundige en je gynaecoloog", adviseert Goodarzi.

"Wij vinden het ook niet fijn als vrouwen met dat idee komen, omdat het namelijk niet gebruikelijk is. Over het algemeen willen mensen wel hulp en steun bij een bevalling, maar er is zeker meer mogelijk dan alleen een thuisbevalling zonder medische hulp."

Achterliggende reden

Ga het gesprek vooral aan en vertel daarbij waarom je dit graag wil, roept de universitair docent op. "En zorgprofessionals horen daar dan ook naar te luisteren. We weten ook uit onderzoek dat mensen dit niet doen omdat ze het leuk vinden, er zit vaak echt wel een reden achter."

Sommige vrouwen hebben zich in het verleden bijvoorbeeld niet veilig gevoeld in de zorg, weet Goodarzi. Er zijn bijvoorbeeld dingen gedaan waar ze geen toestemming voor hebben gegeven. De keuze om dan zonder medische hulp te bevallen lijkt dan beter."

'Angsten wegnemen'

"En dat nemen wij als zorgprofessionals ook heel serieus", vertelt Goodarzi. "We gaan dan het gesprek aan en proberen samen te kijken hoe we toch de zorg kunnen leveren op een manier zodat we tegemoet komen aan de wensen."

"Maar ook zodat wij ervoor kunnen zorgen dat we de angsten of zorgen kunnen wegnemen die vrouwen hebben, zodat ze een bevalling krijgen die op een zo fijn mogelijke manier kan verlopen."

Geboorteplan

Tegenwoordig vinden veel vrouwen het fijn om een geboorteplan op te stellen waarin ze precies uitstippelen hoe ze het liefst willen bevallen. Maar Goodarzi betwijfelt het nut van het voorafgaand plannen. "Niemand kan van tevoren bedenken hoe een bevalling loopt en wat er gaat gebeuren. Maar we kunnen wel kijken hoe we zoveel mogelijk kunnen zorgen dat vrouwen de begeleiding krijgen die bij ze past."

"De functie van een geboorteplan is om de zwangere vrouw aan het denken te zetten, zodat we daarna een goed gesprek kunnen voeren. En voor de zorgprofessional om beter te begrijpen wie je voor je hebt en de zorg daar beter op af te stemmen. Dat is eigenlijk de bedoeling van het plan."

Angst voor zorgsysteem

Grote groepen mensen worden nu bang gemaakt voor het zorgsysteem, ziet Goodarzi. "En dan gaan mensen uit angst keuzes maken waardoor ik me afvraag of ze wel goed weten waar ze voor kiezen."

"En dat is wat dit soort berichtgeving op social media kan doen. De kans wordt zo ontnomen om überhaupt goede zorg mogelijk te maken. Vrouwen zeggen nu op basis van deze verhalen dat ze het helemaal niet gaan doen. En dat is jammer."