Bruiloft Dua Lipa op Sicilië leidt tot protest lokale bevolking, is dat terecht? 'Geen jarenlange positieve impact'

Het koppel trouwde officieel in Engeland vorige week, maar plakt er nog een feestweekend aan vast. Delen van de stad zijn afgesloten, bijvoorbeeld pleinen die normaal openbaar toegankelijk zijn. Inwoners zijn boos, maar de burgemeester van Palermo is positief. Volgens hem is de komst van Dua Lipa één grote reclame voor de stad. Volgens lector toerisme aan de hogeschool Breda Jeroen Klijs valt dat wel mee.

'Geen jarenlange positieve impact'

"Er zijn best wel wat studies gedaan, met name naar de effecten van grote sportevenementen zoals de Olympische Spelen en WK's. Daar wordt vaak gesteld dat je tijdens het evenement zelf positieve effecten kunt zien, qua aantal bezoekers", zegt Klijs. Hij onderzoekt de maatschappelijke gevolgen en impact van toerisme.

"Maar als je vervolgens een jaar later kijkt, of twee jaar later, zie je dat helemaal niet meer terug. Ik heb het nu over aantallen toeristen. Dat effect, daar is weinig bewijs voor. Dus dat het jarenlang een positieve impact heeft, dat is niet of nauwelijks aangetoond in wetenschappelijke studies." En dat terwijl lokale politici daar wel vaak de nadruk opleggen.

Protest

Het is volgens Klijs dan ook niet opvallend dat de lokale bevolking protesteert. "Het betekent voor die bewoners heel wat qua verstoring van hun normale dagelijks leven. En ik kan me ook voorstellen dat dit nou niet een evenement is waarbij ze zelf direct heel veel baten ervaren op het moment zelf", zegt hij.

"Er zijn toch met name mensen van buitenaf die komen om zo'n evenement mee te maken. Dus ik kan me heel goed voorstellen dat de inwoners daar last van hebben en dat ook laten horen."

Massatoerisme

Afgelopen jaar trouwde Amazonbaas Jeff Bezos in de Italiaanse stad Venetië. Dat leidde ook tot grote onrust en onvrede onder inwoners van de stad. Maar toen acteur Tom Cruise in 2006 in een kasteel in de buurt van Rome trouwde, vond men het over het algemeen juist leuk. Volgens de toerisme-onderzoeker is het gemeenschappelijke gevoel over dit soort grote evenementen dan ook aan het verschuiven.

"Het sentiment is wel veranderd over afgelopen decennia", zegt Klijs. "Dat heeft enerzijds te maken met overtoerisme (massatoerisme, red.), wat gewoon veel meer in het nieuws is en veel meer bekend is. Ook onder de bewoners zelf, dat dat iets is waar ze echt negatieve effecten van kunnen ervaren."

Minder goed imago

"Het heeft ook te maken met corona", vervolgt Klijs. "Dat men de periode heeft gekend waar toerisme even wat minder aanwezig was, en daarna is het weer helemaal teruggekomen. Het imago van het aantrekken van bezoekers is een stuk minder positief dan het 20 jaar geleden was."

"Vooral omdat de aantallen bezoekers met de tijd toegenomen zijn, puur kwantitatief (hoeveelheid, red.). Dus de effecten zijn ook gewoon meer."

Investeringen in stad

Maar waarom staan steden dan dit soort ingrijpende evenementen toe? "Dat kan met verschillende redenen zijn", zegt Klijs. "Het kan gaan om nationale aandacht voor de stad waar het gebeurt. Dat het op de agenda en de kaart komt te staan ten opzichte van andere steden. Of het kan erom gaan dat de stad bijvoorbeeld door een evenement investeringen in lokale infrastructuur mogelijk wil maken."

"Het kan ook zijn dat de stad iets wil bieden waar de bewoners blij van zouden kunnen worden, om bijvoorbeeld sociale cohesie te bevorderen. Er zijn meer doelen voor een evenement dan puur en alleen het aantrekken van bezoekers. Maar dat laatste wordt wel het meest als argument gebruikt om het te doen. Dus dat is een beetje tegenstrijdig."

Schadelijk

Een groot evenement, zoals de driedaagse bruiloft van Lipa zou op een bepaalde manier ook schadelijk kunnen zijn, legt de onderzoeker uit. "Op de korte termijn kan het er toe leiden dat bij bepaalde evenementen het aantal toeristen juist afneemt, omdat mensen die normaal gesproken zouden komen de stad dan vermijden."

"Maar het kan ook negatieve effecten hebben in de zin dat bewoners er helemaal niet blij mee zijn. Het wordt hen als het ware door de strot geduwd dat er zo'n evenement plaatsvindt. Ze kunnen dan ook het gevoel krijgen dat er niet naar hen geluisterd wordt."

Tegemoetkoming helpt

Om een stad en haar inwoners in zulke situaties toch tevreden te houden heeft Klijs nog wel een idee. "Ik denk dat het zeker helpt om als artiest, maar misschien ook als stad die het organiseert, je bewoners tegemoet te treden door ze te bedanken. Dat is één."

"Maar je kan zelfs denken aan een vorm van financiële tegemoetkoming voor bewoners die er echt overlast van ervaren. Ik denk dat een aantal van de bezwaren dan ook wat minder zullen worden. Als ze in ieder het gevoel hebben gehoord te zijn." Dua Lipa lijkt dat advies op te volgen: volgens sommige Britse kranten zou de zangeres bepaalde inwoners van Palermo financieel tegemoetkomen met een bedrag van 5000 pond.