1 op de 3 jonge vrouwen voelt zich elke dag onzeker over lichaam: 'Pas niet in het plaatje'

Dat blijkt uit onderzoek van het EenVandaag Jongerenpanel en SPILNEWS onder ruim 1.700 jonge mensen van 16 tot 35 jaar. Het gaat hierbij om onzekerheden over het postuur, niet over haar, huid of gezicht.

Zich te dik voelen

Vrouwen die onzeker zijn over hun lichaam, hebben dat gevoel het vaakst als ze naar zichzelf kijken in de spiegel of op de foto (74 procent). Er zijn vrouwen die zichzelf dan te klein of te dun vinden, maar voor de meeste vrouwen geldt het tegenovergestelde: zij vinden zichzelf te dik. In totaal, ongeacht of ze onzeker zijn of niet, voelt twee derde (66 procent) van de vrouwen dat.

Dat is bij jonge mannen een stuk minder. Van hen vindt 1 op de 3 (35 procent) zichzelf te dik. Ook zij geven aan weleens onzeker te zijn over hun lichaam, maar wel een stuk minder. Van hen is 1 op de 10 elke dag onzeker.

Maatschappelijke druk

Zowel onzekere vrouwen als mannen zeggen dat hun lage zelfbeeld vooral door henzelf komt, maar voor velen spelen ook andere dingen hierin een belangrijke rol. "De maatschappij verheerlijkt dun zijn. Alles wat maar een beetje richting overgewicht gaat, wordt bestempeld als 'ongezond' en 'lelijk'", zegt een deelnemer.

De helft (51 procent) van de jonge vrouwen zegt dan ook dat de maatschappij meestal de oorzaak is van hun onzekerheid. Maar ook veel jonge mannen, bijna 4 op de 10 (37 procent), zien de maatschappij als boosdoener. "De maatschappij kan snoeiharde oordelen hebben over iedereen die niet voldoet aan de norm."

Social media

Veel jonge mensen vertellen dan ook hoe ze zichzelf veel vergelijken met anderen. Social media spelen hier een versterkende rol in. De helft (49 procent) van de jonge vrouwen en een kwart (24 procent) van de jonge mannen zeggen dat het beeld van het 'perfecte' lichaam op social media een reden is van de onzekerheden over hun lichaam.

"Je ziet continu het perfecte plaatje", zegt iemand. "Ik denk dat ik mentaal beter zou kunnen leven in een maatschappij zonder social media." En iemand anders zegt: "Heel vaak lijkt het alsof de dunne meiden op social media alles eten wat ze willen en nauwelijks sporten om het figuur dat zij hebben te behouden. Dan denk ik altijd 'hoezo ben ik dat niet?'"

Ergernis over dunne modellen

Ook de mode-industrie werkt niet mee als het gaat om het zelfbeeld van vrouwen. Zeker nu die, na een periode van 'body positivity' en maat-inclusie, (weer) vooral dunnere modellen inzet die maximaal maat XS hebben. Bijna alle (93 procent) vrouwen zien dit als een slechte ontwikkeling.

"Het promoot een ongezond lichaam als de norm", zegt iemand. "Het is totaal niet representatief en ik wil zien hoe kleding valt op verschillende lichamen, het liefst dat van mijzelf." En volgens de meeste jonge vrouwen werkt dit door in het idee van wat mooi is: 48 procent ziet dat 'heel dun' nu het schoonheidsideaal is.

Plus-size modellen

Mannen zijn een stuk minder negatief over de inzet van dunne modellen. Een deel van hen geeft aan het gebruik van vollere modellen af te keuren. "Plus-size modellen kunnen onbedoeld het idee aanwakkeren dat het niet erg is om niet op je figuur te letten, terwijl overgewicht ongezond is", aldus een man.

1 op de 5 jonge mannen ziet het gebruik van dunnere modellen dan ook als een goede ontwikkeling, tegenover 4 procent van de jonge vrouwen. Al zeggen ook sommige mannen dat de heel dunne modellen een beeld normaliseren dat eigenlijk niet realistisch is.

Opgegroeid met supermodellen

Dat dunne modellen het schoonheidsideaal voorschrijven, is niet nieuw en dat is duidelijk blijven hangen in de hoofden van jongeren die het onderzoek invullen. "Ik ben opgegroeid in de jaren 90, de tijd van de supermodellen", vertelt iemand. "Dit 'schoonheidsideaal' heeft zich hardnekkig genesteld in mijn brein en zorgt ervoor dat ik me nog altijd dik voel terwijl ik een gemiddeld gewicht heb."

Voor een kwart (26 procent) van de vrouwen zijn traditionele media een belangrijke aanleiding van hun onzekerheid. Dit gaat niet alleen over supermodellen op de catwalk of in tijdschriften. Iemand vertelt: "Door mezelf nooit te herkennen in meisjes op tv. Tenzij het 'make-overs' waren: dan was ik altijd 'the before'."