De Chinese president Xi Jinping heeft een nieuwe manier gevonden om zijn gedachtegoed te verspreiden onder de Chinese bevolking: via een app. En die toont wel heel veel gelijkenissen met het Rode Boekje van communistisch dictator Mao Zedong.

Scholieren in steden zongen op de hoeken van de straat leuzen uit het Rode Boekje en voordat een chirurg een operatie deed bladerde hij met zijn patiënt nog even een paar pagina's door. We kunnen het ons bijna niet voorstellen, maar zo'n 50 jaar geleden was dit de dagelijks realiteit in China.

Culturele Revolutie

De verschijning van het Rode Boekje ging hand in hand met de Chinese Culturele Revolutie, die in 1966 in gang werd gezet door de toenmalige voorzitter van de Communistische Partij van China: Mao Zedong. Met die campagne probeerde Mao absolute macht te krijgen in het land, iets wat hem ook lukte.

In die tijd begon ook de verheerlijking rondom zijn persoon en indoctrinatie van de bevolking, met het Rode Boekje. Het is een van de meest verspreide boekjes uit de wereldgeschiedenis, vertelt China-deskundige Jan van der Putten. "Alleen al in China gaat het om een miljard exemplaren."

'De inhoud moest je uit je hoofd leren'

In het boekje staan 267 citaten van Mao. "Citaten over hoe een goede revolutionair zich moet gedragen. Maar ook over de boodschap van het communisme en dat men altijd gehoorzaam moet zijn aan de voorzitter. Allerlei dingen die je uit je hoofd moest leren. Het was zelfs een misdaad als je het boekje niet bij je had en de citaten niet wist op te noemen. Dan kon het heel slecht met je aflopen."

Het ging zelfs zo ver, dat er tijdens een zware aardbeving in het zuiden van China geen hulpgoederen werden gestuurd vanuit Peking, maar ladingen vol met Rode Boekjes. Van der Putten: "Zo konden overlevenden zich spiritueel laven."

Radio-interview: China-expert Jan van der Putten vertelt over de geschiedenis van Mao's Rode Boekje, en de overeenkomsten met de app van Xi Jinping.

Je dagelijkse quote van de president

Dat het gedachtegoed van Mao nog niet is verdwenen, bewijst de Chinese president Xi Jinping. De gelijkenissen tussen Mao en Xi zijn groot, concludeert Van der Putten. "Ik zou deze app van Xi Jinping het digitale Rode Boekje kunnen noemen."

Via de app 'Xuexi Qiangguo' kunnen mensen de speeches van Xi Jinping terugkijken, krijgen ze elke dag een quote van de president binnen en kunnen ze quizvragen beantwoorden over zijn heerschappij.

Gelijkenis Mao en Xi

Dat doen ze allemaal voor punten, die men weer kan inruilen voor kortingen op bijvoorbeeld restaurants. Leden van de Communistische Partij zouden verplicht worden om de app te gebruiken en werkgevers zouden hun werknemers rangschikken op basis van hun dagelijkse scores.

Volgens Van der Putten snapt Xi Jinping de digitale veranderingen enorm goed: "Dit is voor hem een instrument om mensen te dwingen tot absolute gehoorzaamheid aan de partij en om mensen beter te controleren. Dat was precies hetzelfde als Mao deed met het Rode Boekje."