Een nieuw fenomeen afgelopen week in de straten van de Amerikaanse stad Portland, in de staat Oregon. In camouflagepak gehulde bewapende manschappen die hardhandig demonstraties neerslaan en mensen oppakken. "Een bizar verschijnsel."

In Portland gaan al weken demonstranten de straat op om te protesteren tegen politiegeweld. De aanleiding is de dood van George Floyd. De ordetroepen werden twee weken geleden naar Portland gestuurd door Donald Trump om monumenten en gebouwen in de stad te beschermen.

'Een bizar verschijnsel'

"Het zijn agenten van de Homeland Security Department, het nationale veiligheidsministerie dat is opgericht na 9/11", vertelt Amerika-kenner Frans Verhagen. "Ze komen daar zonder naamplaatjes en zonder identificeerbaar te zijn. Eigenlijk om federale eigendommen te beschermen, maar ze doen veel meer dan de bedoeling was en arresteren ook mensen."

Verhagen verbaast zich over de troepenmacht dat onder federaal bewind valt. "Het is een bizar verschijnsel dat paramilitaire troepen optreden die onder het gezag staan van Het Witte Huis zonder dat de lokale autoriteiten daarmee ingestemd hebben. Dit zou niet moeten kunnen in Amerika."

Excessief geweld

Ondertussen worden de demonstranten hard aangepakt door de paramilitairen. Zo is er al een demonstrant zwaargewond geraakt door geweld van de troepen en worden er mensen afgevoerd in voertuigen die ook niet te herkennen zijn.

Burgers vragen zich af wie het zijn, de burgemeester van Portland heeft ze in ieder geval niet uitgenodigd en de gouverneur van Oregon is woedend. Het lokale bestuur en ook de staat Oregon zitten niet te wachten op een nieuw soort geheime dienst onder bewind van Donald Trump.

Lees ook

Mediastrategie

Tot nu toe roepen de troepen alleen maar meer agressie op bij de demonstraties. De burgemeester van Portland, Ted Wheeler denkt dat Trump de troepen vooral inzet voor zijn peilingen. "Dit maakt deel uit van de mediastrategie van het Witte Huis: federale troepen gebruiken om Trumps peilingen op te krikken."

En de senator van Oregon Jeff Merkley, zei eerder al dat Trump "het ministerie van Binnenlandse Zaken als hun eigen bezettingsmacht inzetten."

Verkiezingsnederlaag

Het doet Verhagen terugdenken aan de situatie in de Amerikaanse staat Michigan. "Toen daar de lockdown werd uitgeroepen vanwege corona, zag je direct protesten van mensen met geweren die ook enige tijd het Congres bezetten."

Een situatie die Verhagen zo weer voor zich ziet als Trump inderdaad de verkiezingen zou verliezen. "Trump heeft zichzelf zo vastgezet in zijn eigen ideeën, dat hij nergens anders meer voor openstaat", aldus de Amerika-kenner. "Een burgeroorlog zoals in 1860 zie ik niet meteen voor me, maar een vorm van onrust dat kan dan zomaar gebeuren."

Lees ook

Staatsgreep?

"Het is ook de vraag wat Trump straks gaat doen als hij de verkiezingen zou verliezen. Er is de vrees dat hij dit soort troepen dan ook in gaat zetten. In een interview heeft Trump al gezegd dat hij een verkiezingsnederlaag niet zonder meer zal accepteren", zegt Verhagen.

Over een staatsgreep en een burgeroorlog wordt in de Verenigde Staten inmiddels openlijk gesproken. "Een staatsgreep verwacht ik niet; het leger zal zich naar verwachting niet volledig achter Trump scharen bij een verkiezingsnederlaag."

Beluister hier het hele gesprek met Frans Verhagen.