Dit jaar werden er al twee ggz-klinieken failliet verklaard, maar vaak zijn er geen goede alternatieven voor de patiënten. Medewerkers van een instelling in Lunteren willen hun locatie nu zelf kopen en zo de kliniek redden. "Het was zo'n veilige setting."

"Zonder die behandeling zou ik niet zijn waar ik nu ben", zegt de 28-jarige Hazar over haar verblijf in het Centrum voor Psychotherapie in Lunteren. Het afgelopen jaar bracht ze er 9 maanden door, 4 dagen per week.

'Gelukkig ben ik doorgegaan'

Na een moeilijke start probeert Hazar haar leven op de rit te krijgen. "Er is iets mis gegaan in mijn ontwikkeling, door omstandigheden en door opgelopen trauma's. Ik was geen gezonde jongvolwassene, had nooit geleerd om voor mezelf op te komen. Met als gevolg dat ik overal 'ja' op zei, totaal geen grenzen aangaf en intussen een fikse depressie ontwikkelde."

Hazar was echt niet altijd blij met haar behandeling in Lunteren, vertelt ze. Op een gegeven moment was ze het zelfs helemaal zat. "Maar gelukkig ben ik doorgegaan. De behandeling heeft veel impact gehad op hoe ik nu in het leven sta: ik functioneer veel beter, kan beter voor mezelf opkomen."

Bekijk ook

Ernstige persoonlijkheidsstoornissen

In het Centrum voor Psychotherapie in Lunteren bieden ze intensieve behandelingen aan voor mensen met persoonlijkheidsstoornissen, vertelt klinisch psycholoog Femke Jonker, die werkzaam is in het centrum.

"Onze cliënten hebben een moeilijke jeugd gehad, een opeenstapeling van verwaarlozing,
mishandeling, misbruik of andere traumatische gebeurtenissen. Het gaat om mensen die zich suïcidaal en leeg voelen en soms letterlijk de deur niet meer uit durven."

De weg kwijt

Het centrum werkt met groepstherapie en met de zogeheten milieutherapie: "Je bootst een familie na waarin behandelaars de ouderrol innemen en de cliënten een beetje elkaars broers en zussen worden", legt psycholoog Jonker uit. Door het voortdurende contact kun je je niet verstoppen en openbaren zich de problemen waar mensen mee worstelen."

Dat is het grote verschil en de meerwaarde ten opzichte van ambulante zorg, denkt Jonker. "Daar kun je een masker op blijven houden tijdens het gesprek. En vaak denken mensen ook: 'Ik kan het weer aan na dit gesprek'. Maar als ze dan thuiskomen, zijn ze de weg direct weer kwijt."

Psycholoog Femke Jonker
Bron: EenVandaag
Psycholoog Femke Jonker

Kliniek in de verkoop

Maar nu wil koepelorganisatie Pro Persona, waar het Centrum voor Psychotherapie onder valt, de gebouwen van de kliniek en het omliggende terrein verkopen. Op 1 juli aanstaande moet de kliniek sluiten. Er worden sinds maart geen nieuwe cliënten meer opgenomen, langzaam lopen de gebouwen leeg. Een echt alternatief is er vooralsnog niet, behalve de ambulante zorg.

"En daar zijn al ellenlange wachtlijsten", verzucht Jonker. "Het is zo zonde. Mensen komen hier heel goed vandaan. 90 procent heeft na afloop niet of nauwelijks behandeling meer nodig. En dat is opvallend, want onze cliënten zijn gemiddeld al 8 jaar zonder blijvend succes behandeld op het moment dat ze bij ons komen."

Bekijk ook

'Penny wise, pound foolish'

Er ontbreekt landelijk beleid, vindt Jonker: "Het lijkt een slimme oplossing om op de specialistische klinieken te bezuinigen. Die zijn relatief duur, met gemiddeld 30.000 euro kosten per cliënt, dus dan heb je je bezuinigingsslag snel rond."

Maar uiteindelijk is de maatschappij veel duurder uit, vreest ze. "Het gaat vaak om gevoelige, intelligente mensen, ze hebben potentie en kunnen echt wat bereiken. Als je hen niet goed helpt blijven ze in de ggz-zorg hangen, ze kunnen vaak niet werken en hebben een uitkering nodig. Ik noem dit penny wise, pound foolish."

'Verantwoordelijkheid wordt doorgeschoven'

VVD-minister Conny Helder voor Langdurige Zorg beloofde woensdag 'nog voor de zomer' met een advies te komen met betrekking tot specialistische ggz-zorg. Maar de medewerkers en overgebleven cliënten van de Lunterse kliniek hebben er weinig vertrouwen in dat dit advies op tijd komt.

"Men begint nu pas met het onderzoek naar hoeveel van deze zorg er eigenlijk is, en wat er nodig zou zijn. Iedereen schuift de verantwoordelijkheid door", zegt psycholoog Femke Jonker. "Er wordt eindeloos gepraat tussen ministerie, ziektekostenverzekeraars en ggz-organisaties, maar tegen de tijd dat er voor onze kliniek een reddingsplan ligt, zijn de deuren dicht en zijn onze hoog gespecialiseerde medewerkers al lang vertrokken."

Bekijk ook

Kopen om sluiting te voorkomen

Om de kliniek toch te kunnen behouden hebben ze bij het Lunterse Centrum voor Psychotherapie daarom een bijzonder plan opgevat: "We zijn aan het nadenken of we niet kunnen verzelfstandigen, de kliniek kopen dus. We hebben met alle medewerkers gekeken of dat rendabel kan en zijn druk bezig met een financieel plan."

Maar de tijd dringt: "Dit allemaal kan natuurlijk alleen maar met goedkeuring van de zorgverzekeraars. Ik ga nu voor de derde keer aan Menzis en VGZ schrijven dat ik wil praten, hopelijk deze keer met succes."

'Er is simpelweg geen alternatief'

Hazar is inmiddels actief in de politiek en maakt zich bij het platform reddeggz.nl sterk voor behoud van ggz-instellingen. "Ik heb in het Centrum voor Psychotherapie geleerd om ondanks mijn problemen mijn leven op te pakken en kan weer goed functioneren."

"Het was zo'n fijne en veilige setting. Ik vind het erg belangrijk dat dit blijft, er is simpelweg geen vergelijkbaar alternatief. Dat werd weliswaar beloofd, maar het is er gewoon nog niet. Daar maak ik me zo boos over."