“Er ligt nu een akkoord waarbij gewone, normale Nederlanders er écht op vooruit gaan.” Dat zei premier Mark Rutte bij de presentatie van het regeerakkoord. Morgen staat het nieuwe kabinet op het bordes. Toch gaat bij jong-gehandicapten de vlag niet uit. In de plannen van Rutte III staat namelijk dat ze, als ze gaan werken, niet hoeven te verwachten dat ze het minimumloon gaan krijgen.

Vakbond FNV is woest. “Als je in Nederland ziek wordt ben je de klos”, aldus Erica Hemmes, bestuurder bij FNV. Want niet alleen krijgen arbeidsbeperkten die zich in de toekomst melden bij de gemeente niet betaalt volgens het minimumloon, ook staat een korting op de Wajong-uitkering voor de deur. 

Hoe zit dit?

Mensen die al op jonge leeftijd door een ziekte of handicap moeite hadden om volledig te werken kregen vóór 2015 een Wajong-uitkering. Dit is 75% van het minimumloon. In het sociaal akkoord uit 2013 werd afgesproken dat er meer banen zouden komen voor deze groep. Op basis van die afspraak werd ook gezegd dat Wajongers in 2018 gekort zouden worden met 5%. Volgens FNV zijn die banen er echter niet gekomen. Eerder maakte EenVandaag een reportage waarin de oproep van Wajongers zat om die geplande korting dus te schrappen. Toch is de bij de presentatie van het regeerakkoord duidelijk geworden dat dit kabinet daar niet voor kiest.

Voor arbeidsbeperkten die zich nu melden bij de gemeente geldt de Wajong alleen nog als ze 100% arbeidsongeschikt worden verklaard. Arbeidsbeperkten die kunnen werken krijgen nu bijstand. Onder het vorige kabinet gold de ‘loonkostensubsidie’. De werkgever die een arbeidsbeperkte in dienst had betaalde 100% van het minimumloon, ook al was die werknemer door een handicap minder productief. De gemeente subsidieerde de werkgever daarvoor. Rutte III introduceert ‘loondispensatie’. De werkgever hoeft niet meer het minimumloon te betalen, maar betaalt de werknemer uit naar arbeidsvermogen. De gemeente vult nu de werknemer aan. Hoe hoog die aanvulling is verschilt per gemeente, maar voor veel mensen betekent dit dat ze niet meer het minimumloon krijgen.

Wat nu?

Anne Houtsma heeft door een onbekend syndroom een beperkt arbeidsvermogen. Eerder sprak ze bij EenVandaag al de hoop uit dat de korting op haar uitkering geschrapt zou worden. Nu dit niet gebeurt zou ze bijna willen dat ze volledig arbeidsongeschikt was. “Ik werk zo hard om mee te draaien, volg opleidingen, maar het lijkt wel of ik gestraft word voor al die moeite. Ik ben dan misschien arbeidsgeschikt, maar ongeschikt voor deze maatschappij.” 

Houtsma wordt gesteund door vakbond FNV. Bestuurder Erica Hemmes is een petitie gestart die ze 21 november aan wil bieden aan de Kamer. Ook ervaringsdeskundige Rayeed Nasibdar heeft een dergelijke petitie opgesteld. SP-Kamerlid Jasper van Dijk ondersteunt de oproep van de vakbond en Wajongers. Met een amendement hoopt het Kamerlid in het begrotingsdebat van 28 november de korting alsnog van tafel te krijgen. 

Wanneer de loonkostensubsidie wordt vervangen door loondispensatie hangt af van hoe snel de wijziging door de Kamer wordt goedgekeurd. FNV zegt zo snel mogelijk met acties te komen om ook hier een stokje voor te steken. Ook Job Cohen, voorzitter van Cedris, de landelijke vereniging van sociale werkgelegenheid, heeft zijn zorg over deze nieuwe maatregel uitgesproken. Net zoals de Landelijk Cliëntenraad, de landelijke gesprekspartner van de overheid als het gaat om beleidsontwikkeling voor uitkeringsgerechtigden.