radio LIVE tv LIVE
meer NPO start

Oud-Kamervoorzitter Weisglas wil nieuwe verkiezingen als formatie niet opschiet

Oud-Kamervoorzitter Weisglas wil nieuwe verkiezingen als formatie niet opschiet
Frans Weisglas
Bron: ANP

Als het aan oud-Kamervoorzitter Frans Weisglas ligt, wordt er nu echt haast gemaakt bij de formatie. "Anders is het zeer beschamend, maar zullen we echt terug naar de stembus moeten."

In een opiniestuk in de Volkskrant schrijft Weisglas dat hij geen andere optie ziet dan nieuwe verkiezingen, als er voor half oktober nog geen nieuw kabinet uit de formatie is gekomen. Op 15 januari werd het kabinet demissionair. Dat is vandaag 200 dagen geleden.

'Rutte heeft ook gelezen'

"Die formatie loopt inmiddels al sinds maart. Als de huidige partijen blijven vasthouden aan het elkaar uitsluiten, zit er uiteindelijk niets anders op. Hoe beschamend dat ook zou zijn", zegt Weisglas. Hij zou het vreselijk vinden als er nieuwe verkiezingen komen, maar zou niet weten hoe het anders moet als de partijen er niet uitkomen.

"Ik heb verbluffend veel reacties gehad", reageert VVD-prominent Weisglas over het artikel in de Volkskrant. "En ik denk ook wel dat Rutte het gelezen heeft. Maar hij kent mijn mening ook. Ik wil niet onbescheiden zijn maar het merendeel van de reacties op social media was het ook met mij eens."

Kan staatsrechtelijk niet

Hoe erg Weisglas het ook als optie ziet, parlementair historicus Peter van der Heiden wijst erop dat het staatsrechtelijk niet mogelijk is nieuwe verkiezingen af te dwingen als er niet binnen korte tijd een kabinet gevormd wordt. Er is ook nog nooit een formatie niet gelukt, zegt hij.

"Er is geen termijn waar ze zich aan hoeven te houden", zegt Van der Heiden. Die overigens wel heel goed snapt dat Weisglas wil dat er wordt opgeschoten.

Bekijk ook

Actualiteit vraagt om kabinet

"Ik wil dit uit irritatie. Er zijn twee fractievoorzitters vrijblijvend bezig om een concept van een concept regeerakkoord te maken. En alleen de toeslagenaffaire zou al een aanleiding moeten zijn om haast te maken. Maar dat hebben ze niet gedaan", zegt Weisglas.

"Het is tamelijk schokkend dat ze er zo lang over doen, terwijl er toch goede redenen zijn om haast te maken. Ik zeg wel eens gekscherend: zalig, het land zonder missionair kabinet, maar er zijn dringende zaken", zegt Van der Heiden. "Denk alleen al aan de gevolgen van de klimaatverandering die we de afgelopen maand al in Limburg hebben meegemaakt."

info

Niet langste formatie ooit

Recordhouder is het vorige kabinet. Het duurde toen 225 dagen. We zitten nu op 110 dagen, zegt parlementair historicus Peter van der Heiden.

Bezwaren aan de kant zettten

Weisglas geeft toe dat het tijdspad voor zijn harde deadline van half oktober 'een beetje uit de lucht gegrepen is'. "Maar de situatie moet snel doorbroken worden", zegt hij.

"VVD, D66, CDA, PvdA, GroenLinks en ChristenUnie moeten hun bezwaren om niet met elkaar te willen regeren aan de kant zetten." Volgens de oud-Kamervoorzitter moeten ze met iedere inhoudelijk kansrijke combinatie om de onderhandelingstafel gaan zitten met elkaar en dat kan dat prima onder leiding van Mark Rutte en Sigrid Kaag.

Bekijk ook

Johan Remkes

Parlementair historicus Van der Heiden ziet liever een 'zwaargewicht' uit de VVD, of uit zowel de VVD als D66 de leiding nemen. "Al heeft D66 daar misschien wat minder goede ervaring mee. Maar er is al best wat tijd verspild met twee PvdA informateurs naar mijn mening."

"Zet hier een VVD'er als Johan Remkes op, een gezaghebbende formateur", zegt Van der Heiden. "Dan ga je Rutte en Kaag, de twee mensen die door veel partijen ook als het probleem gezien worden, uit de weg."

Luisteren

Frans Weisglas en Peter van der Heiden in EenVandaag

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Waarom president Donald Trump importheffingen ondanks waarschuwingen van economen tĂłch doorvoert

President Donald Trump kondigde het gisteravond aan: Amerika gaat een importheffing van 20 procent op alle producten uit de Europese Unie doorvoeren. Wereldwijd waarschuwen economen dat dit een slecht idee is, vooral voor de VS zelf. Toch zet Trump door.

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Onzekerheid bij Nederlandse ondernemers door Amerikaanse importheffingen: 'We begrijpen zijn visie, maar maakt het lastig voor ons'

Onzekerheid bij Nederlandse ondernemers door Amerikaanse importheffingen: 'We begrijpen zijn visie, maar maakt het lastig voor ons'
Willem Hulsebosch is eigenaar van een bloembollenbedrijf dat exporteert naar de VS
Bron: EenVandaag

Voor Nederlandse ondernemingen met veel export naar de Verenigde Staten breken spannende tijden aan. Door de extra belasting van 20 procent worden hun producten voor de Amerikaanse consument een stuk duurder. "Dit betekent heel veel onzekerheid."

"Dit valt wel rauw op ons dak", zegt Willem Hulsebosch. Samen met zijn vrouw en zoons runt hij al jaren een bloembollenbedrijf in Julianadorp.

Andere markten

"We doen al decennialang zaken met Amerika en hebben in de loop der jaren echt een goede band opgebouwd met onze klanten in de VS", gaat Hulsebosch verder. "Die willen we graag houden. Maar als het moet, dan gaan we ons op andere markten richten."

Want de familie beseft wel dat Amerikanen zullen afhaken als bloemen door de heffing te duur worden. "Tulpen zijn geen eerste levensbehoefte. Aan het eind van je rondje supermarkt staat er een bosje bloemen. Als dat ineens 20 procent duurder is, dan denk je wel twee keer na."

'We begrijpen zijn visie'

De familie Hulsebosch is flink verweven met de Verenigde Staten. "Onze moeder is Amerikaans, we hebben familie overzee en komen er vaak", vertelt zoon Roy.

"We houden van het land en zijn zelfs pro-Trumpers. Dat klinkt misschien tegenstrijdig, maar we begrijpen zijn visie wel. Hij maakt waar wat hij zegt. Dat vinden wij ergens ook wel bewonderenswaardig. Hij zet zijn volk op Ă©Ă©n, dat is duidelijk. Daar kunnen wij in Europa nog wat van leren. Alleen dit plan, dat maakt het voor ons wel lastig."

Bekijk ook

Niet volledig afhankelijk

Toch blijft Hulsebosch positief: "We zijn gelukkig niet volledig afhankelijk van Amerika. We exporteren ook naar Engeland, China, Rusland en Kazachstan. En we hebben een uniek product. Bollen kun je maar op Ă©Ă©n plek in de wereld telen, en dat is hier, in Nederland. Door het klimaat, de bodem, de omstandigheden. Dat kan niet zomaar ergens anders. Daar hebben ze ons gewoon voor nodig.

Er zijn dus genoeg opties. "Als de ene markt moeilijk doet, dan vinden wij onze weg wel via een andere. We hebben al vaker met onzekerheden te maken gehad. Als het even tegenzit, dan nemen we genoegen met wat minder marge en stellen we investeringen gewoon even uit."

'Kennis en ervaring zit in Nederland'

"Trump ziet ons het liefst naar Amerika vertrekken", legt directeur van TTA-ISO Martin Maasland uit. Het Nederlandse bedrijf maakt landbouwmachines en heeft een grote afzetmarkt in de Verenigde Staten.

TTA-ISO heeft zelfs een kantoor in de VS zitten. "Maar de kennis en ervaring op het gebied van high-techsystemen in de tuinbouw zit hier in Nederland. Die gekwalificeerde mensen kun je niet oppakken en in Amerika neerzetten."

Bekijk ook

Prijs verlagen

Bang voor Amerikaanse concurrenten is Maasland niet. "In ons geval zijn er weinig of eigenlijk geen partijen in de Verenigde Staten die hetzelfde kunnen bieden als wij. We zien onszelf daardoor niet genoodzaakt om de winstgevendheid op onze machines te verlagen."

Maar als de prijs vanwege de invoerheffingen te hoog wordt, dan bestaat er volgens Maasland wel een kans dat de markt afneemt of zelfs helemaal stilvalt. "Dan kunnen we overwegen of we bereid zijn iets van onze marges op te geven, maar we moeten ook de salarissen van onze medewerkers kunnen betalen."

Tegenactie

Over eventuele eigen tarieven die de EU als tegenactie kan invoeren, maakt Maasland zich geen zorgen. "De grootste impact zijn uiteindelijk toch de hoge tarieven van Amerika richting Europa, omdat wij in Europa produceren."

"En andersom importeren wij weinig vanuit Amerika", gaat hij verder. "Dus als Europa hoge handelstarieven gaat invoeren, verwachten wij niet dat dat veel impact op ons heeft."

Bekijk ook

Minder groei maar geen crisis

Hoofdeconomoom van de ING Marieke Blom begrijpt de zorgen van Nederlandse ondernemers die veel exporteren naar de Verenigde Staten. "Door Trumps nieuwe invoertarieven, gemiddeld 25 procent, en zelfs 54 procent voor China krijgt ook de Europese Unie een tarief van 20 procent opgelegd. Dat leidt naar verwachting tot een exportdaling van zo'n 15 procent richting de VS. Voor Nederland betekent dat een krimp van ongeveer 0,2 procent van het BBP."

Toch is dit volgens Blom geen nieuwe economische crisis in wording. "Dit is niet te vergelijken met corona of de energiecrisis. Het is vooral een rem op de groei."

Niet terugslaan met eigen tarief

Blom verwacht dat Europa met eigen tarieven zal reageren. "Maar hoe dat uitpakt is onduidelijk, omdat we niet zeker weten hoe Trump reageert. Een handelsoorlog moeten we zien te voorkomen."

"We kunnen beter gerichte steun bieden aan getroffen sectoren. Ook kan er veel winst worden geboekt door de interne markt beter te laten werken. En er liggen veel kansen in het versterken van handelsrelaties met landen als India en Zuid-Amerika. Als we dit moment grijpen, kan Europa uiteindelijk sterker en minder afhankelijk van de VS worden. Ook voor Nederland liggen hier echte kansen."

Onzekerheid bij Nederlandse ondernemers door Amerikaanse importheffingen

Vragen? Stel ze!

Heb je nog vragen of wil je reageren? Stuur ons dan hier een berichtje in onze chat. Elke donderdag vertellen we in de Doe mee-nieuwsbrief wat we met alle reacties doen. Wil je die in je mail? Meld je dan hier aan.

Ook interessant