Ook bij jouw in de buurt weet je er vast eentje te vinden: een woonwagenkamp met voornamelijk witte bungalows en soms zelfs complete villa's. We noemen ze woonwagens, maar zijn ze dat wel?

Zijn het zigeuners, trekken ze rond en zitten er wielen onder de huizen? Video's van de inval bij een woonwagenkamp in Breda riep allerlei vragen op. Want die witte villa's, zijn dat wel echt woonwagens? Kemal Rijken, schrijver van het boek 'Roma' zegt van wel. "Het zijn in principe huizen op wielen. Vroeger trokken de Roma en de Sinti daarmee rond, maar vanaf eind jaren 60 is dat in Nederland niet meer het geval", legt hij uit. "Nu staan ze vast in woonwagenkampen."

Iedereen over een kam(p) scheren

In 1968 verbood de Nederlandse overheid namelijk het rondreizen van woonwagens en later, in 1999, probeerde de overheid de kampen helemaal aan banden te leggen door woonwagenbewoners alleen staanplaatsen te bieden ver van de bewoonde wereld. Daardoor staan 'burgers' en woonwagenbewoners al decennia op gespannen voet met elkaar en wordt er vaak negatief naar de woonwagenkampen gekeken. Dit is ook iets wat Kemal merkt.

Hij ergert zich vooral aan de berichtgeving in de media: "Als er wordt gezegd: 'Er is een inval in een woonwagenkamp geweest', dan lijkt het alsof dat hele kamp schuldig is." En dat is onterecht, vindt hij. "In het geval van Breda ging het uiteindelijk maar om vier woonwagens. Het kan goed zijn dat het kamp helemaal niet wist wat er aan de hand was."

Huisjes op wielen

Als woonwagens niet meer rondreizen, waarom is jouw caravan dan geen woonwagen en die witte villa's op wielen in Breda wel? "Je moet er natuurlijk wel echt wonen, want iedere woonwagen is een wooneenheid", vertelt Kemal.

"Dat betekent dat je er pacht voor moet betalen, een soort van huur", legt hij uit. "Daarom zie je dat woonwagens nu vaak kleine huisjes of bungelows op wielen zijn, zodat ze aan de wettelijke bepalingen voldoen."

Bekijk ook

Geketend aan wetten en regels

Hoe zit het daarmee? "Eigenlijk hebben ze dezelfde regels als gewone huizen", vertelt Frank Kwaijtaal. Hij bouwt strandhuisjes, chatelets en woonwagens. "De woonwagens die tegenwoordig nog gebouwd worden, vallen onder het bouwbesluit van de gemeente", legt hij uit.

De gemeente moet dus van plan zijn om ruimte te maken voor woonwagens en je woning moet op een officiële staanplaats zijn. "Maar ze moeten natuurlijk wel verplaatsbaar zijn", zegt Frank. Het blijft immers een 'wagen'.

Wielen?

Anders dan je misschien zou denken, zijn wielen daarvoor niet nodig. Dat legt advocaat Jaasma uit. Hij schrijft regelmatig voor 'Het Wiel', het blad voor de woonwagenbewoner en weet er alles van af. "Volgens de wet moet het in zijn geheel óf in delen verplaatsbaar zijn", vertelt hij.

Om die reden worden de woonwagens inmiddels zo gebouwd dat ze makkelijk uit elkaar te halen zijn zegt bouwer Frank: "De muren hebben wel echte stenen maar die worden opgeplakt, dus in principe is het wel te verplaatsen."

'Twee of drie verdiepingen: het kan allemaal'

Niet iedere stacaravan is dan weer geen woonwagen, benadrukt advocaat Jaasma, maar je kan wel een villa hebben als woonwagen. Hoe zit dat? "Het gaat simpelweg over twee dingen: heeft het een officiële standplaats én is het verplaatsbaar", vertelt hij.

"Grootte maakt niet uit. Twee verdiepingen, drie verdiepingen, het kan allemaal. Het gaat om de combinatie." Daarom zijn de witte villa's in Breda wél echte woonwagens en een woning op wielen in je achtertuin niet.

Luister hier de Feit of Fictie in EenVandaag terug over woonwagens