Al bijna 100 jaar produceert Nederland staal in de Hoogovens van Tata Steel bij IJmuiden. Maar China kan het goedkoper en het regeerakkoord stelt strenge klimaatdoelen. Ook is een fusie met het Duitse ThyssenKrupp ophanden waardoor waarschijnlijk duizenden werknemers hun baan verliezen en de Nederlandse directie de zeggenschap verliest. Ooit wilde Nederland niet afhankelijk zijn van de import van buitenlands staal. Maar hoe lang is er nog plek in Nederland voor deze vervuilende industrie?

In IJmuiden wordt hard gewerkt aan de nieuwste techniek van staalproductie: Hisarna. Tata Steel zelf noemt het een ‘gamechanger’. Want niet alleen kunnen met deze techniek de productiekosten verlaagd worden, Hisarna is ook beter voor het milieu. Tata Steel belooft dat er met deze techniek er 20% minder CO2 wordt uitgestoten. De komende maanden start Tata Steel met een duurtest om te testen of de installatie ook gedurende lange aaneengesloten periodes ruwijzer kan produceren. Johan van Boggelen, manager van Hisarna: “Als het lukt om op grote schaal deze manier van staal maken toe te passen zullen over een paar decennia alle fabrieken deze techniek gaan overnemen.”

Hoogleraar transitiekunde Jan Rotmans is echter sceptisch of Tata Steel deze voortrekkersrol kan waarmaken: “Als we naar een nieuwe schone circulaire economie willen moeten we afscheid nemen van de staalindustrie in Nederland. Zelfs als je helemaal gaat innoveren. De Chinezen kunnen het ook gewoon goedkoper.” Theo Henrar, directievoorzitter van Tata Steel Nederland, houdt geloof in IJmuiden: “Dit bedrijf heeft zich telkens vernieuwd. En staal is juist het meest gerecyclede product ter wereld.”

Rob Meijer van het Hoogovens Museum werkte jarenlang bij Tata Steel. Hij herkent de discussie over de toekomst. Hij wijst op de jarenlange traditie waar Tata groot mee is geworden: “Doorgaan, verbeteren en een goede concurrent blijven voor al die anderen die bulk maken.” 

Een kijkje achter de schermen bij Tata Steel:

EenVandaag mocht als eerste tv-programma een kijkje nemen bij de Hisarna-reactor. We spreken daar manager Johan van Boggelen en directievoorzitter Tata Steel Nederland Theo Henrar. Ook reageert Jan Rotmans, hoogleraar transitiekunde.