
Fitna: hype om een archiefband
'Voorlopig lacht die gekke Geertje het hardst van iedereen. Een zooitje filmpies jatten van YouTube, achter mekaar monteren en ziedaar: Fitna, het absolute hoogtepunt uit de geschiedenis van de Nederlandse film.'
'Maar dat hele Haagse cluppie scheet toch maar mooi massaal in z'n broek voor de mogelijke gevolgen. En toch maar blijven volhouden dat die islam totaal geen gevaar is ....Nee, tuurlijk niet. Word nou toch es wakker ...'
Zomaar een commentaar van vandaag op mijn wegblog die ik 29 februari schreef met als veelzeggende titel: 'Ik zag Fitna full colour'. Ik deed een voorspelling hoe mediastrateeg Wilders de film zou gebruiken om maandenlang in het middelpunt van belangstelling te staan en zo de media en de Haagse politiek voor zijn karretje te spannen. Waarna hij alleen maar alle overspannen reacties op de aankondiging van zijn film achter elkaar hoefde te zetten en voila: zijn film was klaar.
Mijn voorspelling over zijn briljante mediatrategie is in elk geval uitgekomen: Wilders staat inmiddels maar liefst vier maanden in het brandend middelpunt van de vaderlandse en zelfs buitenlandse pers; en dat zal nog wel even doorgaan. Maar de inhoud van de film is zo weinig verrassend en bevat zo weinig nieuwe feiten over de islam dat ik de film in zijn huidige vorm niet heb kunnen voorspellen.
Hoewel: film? Mag een archiefband die we zo uit het Nederlands Audiovisueel Archief hadden kunnen halen, aangevuld met wat Koranverzen en beelden van internetsites, wel zo heten? Toegegeven, er zit een aardige spanningsboog in en de montage is zeker niet knullig, maar...
De beelden van de vliegtuigen die in het World Trade Center in vliegen; de aanslagen in Londen en Madrid; baardige imams die oproepen tot wereldheerschappij voor de islam en het doden van Joden; de gruwelijke onthoofding van een gijzelaar in Irak; een vrouw in boerka met kinderwagen die in Nederland over straat loopt (van onze site afgehaald)....
Wat zeggen al deze inmiddels (in audiovisueel opzicht) platgetreden beelden ons? Ze zijn vaak dramatisch en toch....we kennen ze allemaal en hebben ze ook al heel vaak gezien. Ze zeggen ons inmiddels evenveel als clichés over Enge Moslims, Enge Communisten (Tachtiger jaren) en Enge Joden (nazi-Duitsland). Met deze herhalingsoefening draagt Wilders bij aan een angstcultuur. Erger is nog dat de lafhartige opstelling van onze eigen regering dat nog veel meer doet. Met al die oproepen de film vooral niet uit te zenden zegt Balkende zoveel als: gaat u inderdaad vooral maar NIET rustig slapen, die islam is een groot gevaar.
De geschiedenis kent veel van dit soort opgeklopte angstvisioenen -met dood en verderf tot gevolg. Wilders refereert aan het eind van zijn film hier zelf aan (het nazisme en communisme). Ik moest in de aanloop naar Fitna dan ook denken aan Der Ewige Jude, een poster die sinds mijn geschiedenislessen qua afschikwekkendheid grote indruk op me maakte:
De poster was van de gelijknamige film uit 1940, gemaakt op initiatief van Joseph Goebbels, en gaat over 'de werkelijke jood'. Namelijk als 'verkrachters, kindermoordenaars en vrouwenhandelaars', erop uit om 'te kunnen infiltreren en de wereldheerschappij te veroveren'. Een propaganda-film van de nazi's dus, die angst moest zaaien voor die Enge Joden. Voor de goede orde: Der Ewige Jude is onvergelijkbaar met Wilders film, al was het alleen maar omdat Wilders gebruik maakt van bestaande beelden, maar het gaat mij om het creëeren van een angstcultuur. In Der Ewige Jude wordt deze tot in het extreme uitvergroot. Want: Joden zouden aanzetten tot 'klassenstrijd en terreur.' Daar hebben we 'm weer: terreur. Een woord dat sinds 9/11 en het begin van 'The War on Terror' weer helemaal terug van weggeweest is.
Dus, ik pleit er voor de laatste keer voor: wie gaat hem maken?
DE ALTERNATIEVE WILDERS FILM
Zet alle reacties uit binnen- en buitenland vanaf het moment dat Wilders zijn film aankondigt c.q. laat uitlekken (28 november 2007) tot nu achter elkaar. Dus: de demonstraties, de popverbranding van Wilders; Balkenende die spreekt van een 'forse crisissituatie'; Verhagen die oproept de film vooral niet uit te zenden; de boycot van een Nederlandse film op een Egyptisch jeugdfestival; demonstraties in Pakistan en ga zo maar door. Maak er een mooi filmisch geheel van. Verder geen commentaar: de beelden zeggen immers meer dan genoeg. Paniek om beelden die NIEMAND ooit gezien heeft.
Dat is eigenlijk het enige interessante blik-in-de-spiegel die je kan maken na deze maandenlange hype rond een archiefband, waarvan de blunder van de verwisseling van de foto van Mohammed B. met een Nederlandse rapper nog het meest zal blijven hangen.