Niks mis met een ‘nationaal’ debat
Vanavond treden de partijleiders van vijf landelijke partijen aan bij EenVandaag om de degens te kruisen over onderwerpen die nu in veel gemeenten spelen. Wordt het weer een gesprek over slechts landelijke onderwerpen? En heel eerlijk: hoe erg is dat?
'Zul je zien dat landelijke politici een uur gaan bekvechten over landelijke onderwerpen, terwijl er geen gemeenteraadslid aan het woord komt.' Ik hoorde het veelvuldig deze week. En natuurlijk hoop ik ook dat we vermijden wat Pauw en Witteman laatst wél overkwam, namelijk dat het woord 'gemeente' nauwelijks viel. Witteman vatte het debat pijnlijk samen met zijn laatste poging: 'Aan het eind van dit debat nog even terug naar de gemeenteraadsverkiezingen...'.
Géén P&W
Vanavond wordt vast géén Pauw en Witteman. Onze debatstellingen zijn nadrukkelijk gericht op de gemeente: de extra taken op het gebied van Zorg die ze op zich moeten nemen. Of bijvoorbeeld hoe maatregelen om de economie op gang te krijgen juist pijn kunnen doen op lokaal niveau.
Wél terecht
Maar in alle eerlijkheid: gemeenteraadsverkiezingen worden altijd overschaduwd door de landelijke politiek. En misschien is dat juist wel terecht. Want terwijl de meeste mensen (63 procent) vinden dat 'landelijke politici zich verre moeten houden van de gemeenteraadscampagnes', geven de meeste kiezers eerlijk toe dat de landelijke politiek wél een belangrijke rol speelt bij het bepalen van hun stem. 29 Procent vindt bijvoorbeeld de landelijke politiek even belangrijk als de lokale. Bij een vijfde geeft de landelijke politiek zelfs de doorslag. Als ik Samsom, Pechtold of Roemer was zou ik me ook onmiddellijk volgeladen met tomaten, rozen of D66-ballonnen in de campagne storten, want ook al houden mensen er niet van, het telt wél.
Verbieden?
Als we die vermenging van landelijke en lokale belangen echt hinderlijk vinden, kunnen altijd nog landelijke partijen wettelijk verbieden om mee te doen aan gemeenteraadsverkiezingen. Geen bizar idee: in Canada hebben ze dit bijvoorbeeld ook gedaan. Ook dat voorstel heb ik voorgelegd aan ons Opiniepanel, maar de animo is voorlopig gering: 28 procent is voor verbieden, 56 procent wil het houden zoals het nu is. Belangrijkste argument: lokale partijen hebben vaak weinig expertise en professionaliteit in huis om complexe onderwerpen aan te kunnen pakken. Dus wellicht eerst de opleidingsbudgetten voor lokale partijen verhogen, en over acht jaar alsnog dat verbod? Hm. Dat stelt ons EenVandaag Erasmus debat tegen die tijd wel voor een probleem. Kom ik op terug.