4 op de 5 clubs in topamateurvoetbal heeft last (gehad) van agressie vanuit publiek, en het lijkt alleen maar erger te worden

EenVandaag vroeg aan tientallen clubs in de top van het amateurvoetbal of zij te maken hebben met agressie rond en tijdens wedstrijden. Ruim 80 procent gaf aan dit de afgelopen drie seizoenen inderdaad bij hen speelde, 3 op de 10 clubs zeggen zelfs dat het erger is geworden.

Korter lontje

Voetbalclubs wijzen het vaakst naar verruwing van de samenleving als verklaring voor de toegenomen agressie. Ze zien dat mensen sneller geïrriteerd zijn en een korter lontje hebben. Ook worden alcohol, verdovende middelen en de negatieve invloed van social media als oorzaken genoemd.

Ook merken ze dat gezag niet (meer) wordt geaccepteerd. "Men lijkt te vinden dat alles maar moet gaan zoals zij het willen", licht een club toe. En dat is terug te zien in het gedrag langs de lijn, merken ze op een andere club. "Er zijn jongetjes die zichzelf hooligans noemen."

Op de vuist gaan

Als agressie bij een wedstrijd voorkomt, gaat het meestal om verbale agressie. De scheids- of grensrechter zijn het vaakst de kop van Jut, maar ook spelers worden regelmatig uitgescholden door het publiek.

Soms komt het zelfs tot fysiek geweld op maar vaker rond het veld: 4 op de 10 ondervraagde amateursclubs zegt dat dit de afgelopen seizoenen bij hen is gebeurd. Het ging dan meestal om toeschouwers onderling die met elkaar op de vuist gingen.

Veiligheidsmaatregelen

Voetbalbond KNVB wil graag dat clubs in de Tweede en Derde Divisie veiligheidsmaatregelen nemen. Zo moeten zij onder andere verplicht een veiligheidscoördinator aanstellen. Die geeft leiding aan eigen, getrainde stewards en maakt ook afspraken met de politie en de gemeente.

Ook SV TEC in Tiel neemt maatregelen rond wedstrijden en heeft sinds een paar jaar een eigen veiligheidscoördinator in dienst. De club komt uit in de Derde Divisie, bungelde afgelopen seizoen onderaan de stand en moet vechten tegen degradatie.

Extra beveiligers ingehuurd

Het is dan ook een spannende wedstrijd tegen vierde divisionist RKSV NEO uit Borne, zegt voorzitter Bas ten Berge. En niet alleen in sportieve zin: "Je hebt een winnaar en een verliezer en dat roept bij mensen altijd emoties op. Het hoort natuurlijk bij de sport, maar de emoties gaan af en toe wel een beetje over de grenzen."

Omdat het zo'n zwaarbeladen wedstrijd is, heeft veiligheidscoördinator Christan Hofman twee extra beveiligers ingehuurd en van tevoren ook contact gelegd met de politie. "Want een van de clubs gaat vandaag teleurgesteld naar huis. En we hopen gewoon dat we dat in goede banen kunnen leiden."

'Mensen accepteren minder'

Rond en tijdens de wedstrijd probeert SV TEC zoveel mogelijk te handhaven op de huisregels, vertelt Ten Berge. Maar dat is volgens hem wel 'een dingetje'. "Want aangesproken worden je aan de regels te houden, daar hebben mensen moeite mee tegenwoordig", merkt hij ook op zijn club.

Waarom de agressie in het (amateur)voetbal toeneemt? "Als ik daar een antwoord op had", zegt de voorzitter. "Maar je ziet dat mensen gewoon minder accepteren in Nederland, dus ook in de voetballerij."

Kostenpost voor clubs

Ondertussen kosten dit soort veiligheidsmaatregelen clubs extra geld, benadrukt Ten Berge. "Veiligheid kost geld en dat zit niet altijd in de begroting. De meeste clubs die kunnen het geld goed gebruiken voor andere dingen", weet hij.

Uiteindelijk won SV TEC afgetekend met 3-0 van RKSV NEO en dat betekent dat de voetbalclub uit Tiel ook volgend jaar weer uitkomt in de Derde Divisie. De wedstrijd verliep zonder incidenten.

'Positieve voetbalcultuur'

In een reactie laat de KNVB weten niet verbaasd te zijn over de uitkomsten van de rondgang van EenVandaag. Volgens de voetbalbond is 'sinds coronatijd' breder in de samenleving te merken dat er 'meer korte lontjes, mondigheid en minder respect voor autoriteit' is.

Inzet voor een positieve voetbalcultuur is één van de zes strategische pijlers voor de KNVB voor de komende jaren. Al denkt de voetbalbond dat nul incidenten een utopie is. "Dat is met miljoenen bezoekers, ruim 800.000 wedstrijden en oplaaiende emoties niet realistisch. Maar wat ons betreft is elke incident er wel één te veel."

KNVB is tevreden

De KNVB controleert amateurclubs in de Tweede en Derde Divisie of zij zich aan de veiligheidsmaatregelen houden. De voetbalbond zegt tevreden te zijn met hoe deze clubs dat invullen.

"Daarbij moeten we wel altijd rekening houden met het feit dat het vaak vrijwilligers zijn die dit organiseren voor de clubs, ook in hogere divisies. En dat de kosten voor de veiligheidsmaatregelen die genomen moeten worden ook steeds hoger worden", zegt de bond daarbij.