Je bent docent op een ROC, en ziet één van je leerlingen van de een op de andere dag in dure merkkleding de klas binnenlopen. Wat doe je? De politie Twente heeft het al 200 leraren bijgebracht in speciale cursussen. Andere regio's hebben nu ook interesse.

"Een leerling die ineens dure kleding draagt, een student die teruggetrokken gedrag vertoont, of een jongen die ineens twee telefoons op zak heeft." Wilma van Raalte van het Ondermijningslab van de Politie Twente kan direct een aantal concrete voorbeelden noemen waar ze de docenten in de cursus op wijst. Inmiddels heeft het samenwerkingsverband tussen politie, gemeenten en de belastingdienst al bijna 200 docenten onderwezen. Het doel: het herkennen van 'ondermijnende criminaliteit'.

Het kwartje valt

"Eén van de doelen is zorgen voor meer bewustzijn onder docenten. Als we voorbeelden bespreken, zie je gelijk een aantal kwartjes vallen", legt van Raalte uit. Daarnaast moet onder de Twentse docenten ook een discussie ontstaan. "Wat doe je als je nét buiten het schoolterrein een leerling iets ziet doen? Grijp je dan in? Dat is waar gesprekken dan bijvoorbeeld over gaan."

Je doet het 1 keer en dan pak je een paar duizend euro en dan is het klaar

Wilma van Raalte over 'aanlokkelijke' aanbiedingen die mbo-leerlingen krijgen

En dat is alleen maar goed, meent de cursus-docent. "Heel veel mensen weten niet hoe fnuikend ondermijnende criminaliteit eigenlijk werkt. Het kan zomaar gebeuren", zegt Van Raalte.

Even een paar duizend euro pakken

Juist jongvolwassenen, precies in de leeftijd van de mbo-student, zijn kwetsbaar voor die criminaliteit. Eén keer een aanlokkelijk aanbod aannemen dat direct veel geld oplevert zorgt vaak voor veel meer ellende, ziet Van Raalte. "Jongeren moeten weten waar ze dan instappen. Er worden mooie verhalen voorgespiegeld. 'Joh, je doet het 1 keer en dan pak je een paar duizend euro en dan is het klaar', wordt er gezegd. Maar wij weten inmiddels dat het niet zo werkt, je komt er heel moeilijk weer uit."

Om dat te voorkomen, worden docenten dus nu getraind. Die kennis kunnen ze vervolgens weer overdragen aan leerlingen. En met succes: "Er is grote belangstelling. We hebben nu 199 docenten in de klas gehad, in Twente hebben we uiteindelijk zo'n 500 docenten getraind. Ook vanuit andere regio's is er belangstelling om dit concept te kopiëren."

Wilma van Raalte leert docenten in Twente om crimineel gedrag te herkennen