Sinds de euthanasiewet in 2002 in werking trad is er nog nooit een arts vervolgd voor het uitvoeren van euthanasie. Mogelijk gaat dat veranderen. Onlangs werd bekend dat er strafrechtelijk onderzoek komt naar een verpleeghuisarts die euthanasie uitvoerde bij een dementerende vrouw. De schriftelijke wilsverklaring van de vrouw is volgens de Toetsingscommissie niet eenduidig en ook de uitvoering roept vragen op. Zo leek de dementerende vrouw zich te verzetten op het moment van de uitvoering waarna de procedure toch werd doorgezet. Het strafrechtelijk onderzoek naar het handelen van de betrokken arts zal na afronding worden aangeboden aan het College van procureurs generaal, daarop wordt besloten of de arts al dan niet wordt vervolgd. 

Zaak Brongersma

Hoe is het voor een dokter als er zo’n onderzoek wordt gestart? Huisarts Flip Sutorius maakte het mee in 1998, nog voordat de euthanasiewet tot stand kwam. Hij hielp zijn patiënt, oud-senator Brongersma, met hulp bij zelfdoding toen de man niet meer wilde leven en duidelijk maakte dat hij 'leed aan het leven'. De procedure voor de rechtbank, het Gerechtshof en de Hoge raad duurde uiteindelijk vier jaar. Aan het einde daarvan werd Sutorius veroordeeld voor hulp bij zelfdoding maar hij kreeg geen straf. Flip Sutorius kijkt terug op de zaak die hem vier jaar lang in een gespannen greep hield. "Waar je als dokter werkt in een context van vertrouwen moest ik opeens in een context van wantrouwen opereren. Je moet maar bewijzen voor zo'n rechtbank dat je het bij het rechte einde hebt. Het was intimiderend."

Maar: "Terugkijkend is het ook een voorrecht dit te hebben meegemaakt, zo dicht op het debat te hebben gezeten, te zien wie er welke rol speelt, een steentje te hebben bijgedragen aan de oordeels-of gedachtevorming over euthanasie."