Bij de verkiezingen voor de Provinciale Staten op 18 maart is de landelijke politiek is voor een meerderheid (55%) het meest belangrijk bij het bepalen van de stem. Dat blijkt uit onderzoek van EenVandaag onder 24.000 leden van het Opiniepanel.

De landelijke politiek speelt hiermee voor kiezers een veel grotere rol dan bij de gemeenteraadsverkiezingen of Europese verkiezingen van 2014. Voor nog eens een derde (33%) spelen landelijke en regionale issues een even grote rol. Gemiddeld zegt slechts één op de tien (11%) deelnemers dat de regionale politiek het meest belangrijk is.

Wanneer we naar de afzonderlijke provincies  kijken, zien we echter duidelijk verschillen. De landelijke politiek is vooral belangrijk in de Randstadprovincies, terwijl in Groningen, Friesland en Zeeland de regionale politiek voor een meerderheid een rol speelt bij het maken van de stemkeuze op 18 maart. Voor kiezers in deze provincies zijn respectievelijk gaswinning, de krimp en werkgelegenheid, en ziekenhuiszorg belangrijk bij de stemkeuze.

Limburgers: verbonden aan Duitsland

Voor meer dan de helft van de Limburgers (51%) speelt de landelijke politiek de belangrijkste rol bij het maken van de stemkeuze. Dat is opvallend, want in alle andere 'randprovincies' spelen juist regionale onderwerpen voor de meeste mensen een rol op 18 maart. De regionale onderwerpen die wel spelen onder de Limburgers zijn dan wel weer in lijn met wat in andere randprovincies als Zeeland, Drenthe en Friesland speelt; de krimp. Voor meer dan de helft van de Limburgers is de leefbaarheid van kleine dorpen en het behoud van voorzieningen een belangrijk regionaal issue. 

Maar ook een typisch Limburgse onderwerp is voor zuidelijke kiezers belangrijk, namelijk de samenwerking met Duitsland. Veel inwoners uit Limburg hebben in hun dagelijks leven te maken met Duitsland. Zoals een deelnemer schrijft: "Ik tank in Duitsland, en ook voor boodschappen ga ik wekelijks naar de buurgemeente in Duitsland. Ook ga ik enkele keren per maand uit eten over de grens. Voor mij bestaan de grenzen niet." Andere deelnemers schrijven dat ze via werk en familie aan Duitsland verbonden zijn. 

Goede relaties, ook op economisch terrein, met het buurland zijn voor hen dus heel belangrijk. In totaal vindt tweederde (61%) van de Limburgers dat de provincie geld moet investeren in het onderhouden en verbeteren van de handelsrelaties met het buurland. Nuttig daarbij zou zijn als Nederlanders de Duitse taal beheren. Ook vindt 61 procent het daarom een goed plan als het Duits al vanaf de basisschool een verplicht vak zou worden.

Geen steun voor afschaffen provincie

Hoewel de regionale politiek slechts voor een kleine groep een rol speelt bij de Provinciale verkiezingen is er geen steun voor het afschaffen van de provincie als bestuurslaag. Landelijk vindt 34 procent dat de provincie mag worden afgeschaft, 48 procent wil dat niet. Het zijn –niet geheel toevallig-  de randprovincies Groningen, Friesland en Zeeland waar het meeste waarde wordt gehecht aan het voortbestaan van de bestuurslaag.

Ook is er nauwelijks draagvlak voor het standpunt van D66 om te Eerste Kamer af te schaffen. Slechts één op de vijf (20%) vindt dit een goed plan. Veel mensen vinden de extra controle die de Eerste Kamer uitvoert op wetsvoorstellen belangrijk.

De Eerste Kamer wordt in mei gekozen door de Provinciale Statenleden. Twee derde (68%) vindt dat de Eerste Kamer, net als de Tweede Kamer, rechtstreeks door de burgers gekozen moet worden.

Over dit onderzoek

Aan het onderzoek deden 23.898 leden van het EenVandaag Opiniepanel mee. Het onderzoek vond plaats van 23 februari tot en met 2 maart 2015.

Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 45.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek. De uitslag van de peilingen onder het EenVandaag Opiniepanel zijn na weging representatief voor zes variabelen, namelijk leeftijd, geslacht, opleiding, burgerlijke staat, spreiding over het land en politieke voorkeur gemeten naar de Tweede Kamerverkiezingen van 2012.

Panelleden krijgen ongeveer één keer per week een uitnodiging om aan een peiling mee te doen. Op de meeste onderzoeken respondeert 50 tot 70 procent van de panelleden.

De software van de onderzoeken is van Vision Critical.