Graffiti, een afgerukt hoofd, een gebroken arm of gewoon gestolen. In Limburg worden de laatste tijd veel kruisbeelden langs wegen vernield.

En de Limburgers zijn het zat. De stichting Kruisen en Kapellen wil kostbare kruisbeelden met artistieke en emotionele waarde veiligstellen en onderbrengen in bijvoorbeeld kerken en musea. Replica’s moeten de plek innemen. 

Limburg telt drieduizend kruisen en ruim vijfhonderd kapellen. Ze staan in de berm, in een weiland, op een hoek. Oorspronkelijk zijn ze bedoeld om iemand te herdenken of om te bidden. 

Slachtoffer van vandalen

Maar nu zijn ze vaak slachtoffer van vandalen. De politie krijgt vanuit heel Limburg meldingen en aangiftes van vernieling, gespoten graffiti op de beelden en inbraak in kapellen. Vaak doen de inbrekers dit om de offerblokken leeg te halen - waar doorgaans niet meer dan een paar euro in zitten.

Zo’n tien tot vijftien keer per jaar rukt Chris Willems, vrijwilliger bij Kruisen en Kapellen, uit om een gemolesteerd kruisbeeld te vervangen of te repareren. Al dertig jaar onderhoudt hij met veel liefde derig kruisen in zijn regio, het Zuid-Limburgse heuvellandschap.

Willems: "Als mensen eens wisten welk leed ze ons aandoen met al dat vernielen. Sommige kruisen zijn al  honderden jaren oud. Er zijn moordkruisen, herinneringskruisen, oorlogskruisen. Ik vind het belangrijk om die goed te verzorgen. Limburg zonder kruisen kan ik me niet voorstellen.”

Thuis heeft Willems een hele verzameling jezusbeelden. Die komen van graven die zijn geruimd. Zodra er weer eens een kruisbeeld aan gruzelementen ligt of is verdwenen, hangt hij een nieuwe Jezus aan het kruis.  

Replica's van kunsthars

In de uitzending dinsdagavond gaan we langs bij Koos Swinkels en zijn collega-vrijwilligers van Kruisen en Kapellen in een atelier in Venray, die replica's van de beelden maken, gemaakt van kunsthars. Dat is een materiaal dat tegelijkertijd hard en flexibel is.

Op steeds meer plekken nemen hun beelden van kunsthars de originelen in. “Bijna niemand die het verschil ziet tussen een echte of kunstharsjezus." Hij slaat met een mariabeeldje hard op tafel. Er breekt niks. Hufterproof.